| دسته بندی | صنایع نفت و گاز |
| بازدید ها | 207 |
| فرمت فایل | zip |
| حجم فایل | 28375 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 159 |
یکی از ارزشمندترین دوره های آموزشی برای مهندسین کنترل کیفیت پروژه ها و همچنین سایر مهندسین تازه کار که علاقمند به حضور در مصاحبه های شغلی این زمینه می باشند این جزوه شامل مباحث کلیدی زیر می باشد
فصل اول: کلیات کنترل کیفیت
فعالیت های کنترل کیفیت
راهنمای آزمایش و کنترل کیفیت
کتابچه کنترل کیفیت
فصل دوم: کنترل کیفیت متریال
اثبات درستی مواد (PMI)
رنگ شناسی
فصل سوم: کنترل کیفیت جوش
گروه بندی قطر لوله برای آزمون جوشکار
فصل چهارم: کنترل کیفیت لوله کشی
فصل پنجم: کنترل کیفیت تجهیزات
چک لیست جوشکاری مخزن
فصل ششم: کنترل کیفیت اسکلت فلزی
دستورالعمل آزمایش تایید روش جوشکاری
دستورالعمل آزمایش جوشکاران
فصل هفتم: کنترل کیفیت مخازن ذخیره
فصل هشتم: کنترل کیفیت آزمایش های غیر مخرب
دستورالعمل آزمایش با مایع نافذ
دستورالعمل آزمایش با ذره مغناطیسی
آماده سازی برای پرتونگاری جوش لوله
فصل نهم: کنترل کیفیت عملیات حرارتی
دستورالعمل تنش زدایی
تنش زدایی
فصل دهم: کنترل کیفیت هیدروتست
فصل یازدهم: کنترل کیفیت سندبلاست و رنگ
| دسته بندی | مدیریت |
| بازدید ها | 4 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 542 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 49 |
تعریف سیستم اطلاعات مدیریت
((MIS (Management Information System)
| دسته بندی | صنایع نفت و گاز |
| بازدید ها | 198 |
| فرمت فایل | zip |
| حجم فایل | 24948 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 298 |
دوره آموزشی کاربردی بازرسی خطوط لوله که شامل مباحث زیر می باشد
موضوعات دوره:
مسیر خطوط لوله
ریسه کردن و خمکاری لوله
عملیات جوشکاری لوله
بازرسی جوش
سند بلاست
عایقکاری
لوله گذاری
خاکریزی
عبور از تقاطع ها و موانع
تجهیزات
خوردگی خط لوله
توپک رانی
| دسته بندی | کامپیوتر و IT |
| بازدید ها | 3 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 7692 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 79 |
سه نگاه و برداشت از عبارت مرکز داده
مرکز داده چیست ؟
مرکز داده یک انباره مرکزى براى ذخیره سازى،مدیریت،توزیع داده ها و اطلاعات طبقه بندى شده حول دانش یا وابسته به یک تجارت خاص بکار مى رود .
الزامات و بایدها در Data Center
مرکز داده به عنوان انباره داده
(Data Warehouse)
یک انباره داده جمع آورى و مرکزیت دادن به داده ها را چه از یک منبع و چندین منبع در یک مکان واحد برعهده دارد که تحلیل و بررسى آنها براى یک کمپانى ساده تر شده و شرایط مناسب براى تصمیم گیرى هوشمند براى تجارت بزرﮒ را فراهم مى کند .
فایل پاورپوینت 79 اسلاید
| دسته بندی | عمران و معماری |
| بازدید ها | 201 |
| فرمت فایل | zip |
| حجم فایل | 5383 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 79 |
جزوه بسیاری کاربردی آموزش طراحی ساختمان بتنی منظم در Etabs که در سه گام به شرح کامل آن پرداخته است
گام اول : ترسیم سازه
یکی از قویترین نرم افزارهای تحلیل و طراحی سازه میباشد در این نرم افزار برای جلب رضایت مشتری تمامی ETABS نرم افزار
طراحی ها توسط کاربر نیز گنجانده شده است :
Concrete Frame Design Manual
Steel Frame Design Manual
Composite Floor Design Manual
Concrete Shear Wall Design Manual
Steel Joist Manual
گام دوم : معرفی مشخصات
گام سوم : اختصاص مشخصات
| دسته بندی | مدیریت |
| بازدید ها | 5 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 135 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 54 |
مفهوم بحران
مفهوم بحران می تواند به معنای انحراف از وضعیت تعادل عمومی رابطه سازمان با محیط یا تعریفی از خصوصیت محیطی باشد که سازمان مجبور است به صورت مستمر از آن آگاهی داشته باشد. یک بحران سازمانی صرفا فاجعه ای نظیر رکود اقتصادی، سقوط یک هواپیما نیست که باعث خسارات شدید محیطی می شوند، بلکه می تواند دارای شکل هایی متنوع نظیر: بد نام شدن محصول، مخدوش شدن خدمات پشتیبانی، تحریم محصولات، اعتصاب، رشوه خواری، بلایای طبیعی در زمینه انهدام محصول، خرابی سیستم اطلاعات شرکت باشد.
براساس نظرات پیترسون و کلایر، مدیریت بحران تلاش نظام یافته توسط اعضای سازمان همراه با ذی نفعان خارج از سازمان، در جهت پیشگیری از بروز بحران ها و یا مدیریت اثر بخش بحران در زمان وقوع است.
طبقه بندی بحران از دیدگاه پارسونز
1- بحران های فوری: این بحران های هیچ گونه علامت هشدار دهنده قبلی ندارند و سازمان نیز قادر به تحقیق و نیز برنامه ریزی برای دفع آنها نیستند.
2- بحران های تدریجی: این بحران ها به آهستگی ایجاد می شوند و می توان آنها را متوقف کرده و یا از طریق اقدامات سازمانی محدود ساخت.
3- بحران های ادامه دار: این بحران ها هفته ها، ماه ها، و یا حتی سال ها به طول می انجامند. استراتژی های مواجه شدن با این بحران ها در موقعیت های متفاوت، به فشار های زمانی، گستردگی کنترل و میزان عظیم بودن این وقایع بستگی دارد.
اقدامات مهم
استراتژی های بازار
| دسته بندی | صنایع غذایی |
| بازدید ها | 2 |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 87 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 72 |
فهرست مطالب
بخش اول : آب و خواص آن
1-1- موجودیت آب........................ ........................................................................................1
1-2- منابع آب.........................................................................................................................1
1-2-1- آبهای سطحی............................................................................................................2
1-2-2- آبهای زیر زمینی......................................................................................................2
1-3- خواص آبهای آشامیدنی..............................................................................................2
1-3-1- خواص فیزیکی آب...................................................................................................2
1-3-2- خواص شیمیایی آب................................................................................................3
1-4- سختی آب.......................................................................................................................3
بخش دوم: آب در صنایع غذایی...............................................................................................................4
2-1- مصرف آب در صنایع غذایی ....................................................................................4
2-1-1- آلودگیهای ناشی از مصرف آب در فرآیندهای صنعتی ..................................4
2-3- جنبه های تاریخی مصرف صنعتی آب ...................................................................5
2-3-1- میزان مصرف صنعتی آب در ایران ....................................................................6
2-4- مزایای حاصل از کاهش مصرف آب ........................................................................6
2-4-1- استفاده مجدد آب ...................................................................................................6
2-4-2- بازچرخش یا ریسایکلینگ .....................................................................................6
2-5- انواع مصارف آب در صنایع غذایی ..........................................................................7
2-5-1- آب خنک سازی ..........................................................................................................8
2-5-1-1- انواع سیستم های خنک سازی .........................................................................8
بخش سوم: انواع فاضلاب صنایع غذایی ..........................................................................................10
3-1- ویژگیهای فاضلاب صنایع غذایی .......................................................................10
3-1-1- صنایع تولید قند وشکر ...................................................................................11
3-1-2- صنایع تولید کمپوت وکنسرو ............................................................... .......12
3-1-3- صنایع نوشابه سازی .....................................................................................12
3-1-4 صنایع لبنیاتی ....................................................................................................12
3-1-5- صنعت تولید روغن نباتی ..............................................................................13
3-1-6- کشتازگاهها ومجتمعهای تولید گوشت .........................................................14
3-2- لزوم تصفیه فاضلاب صنایع غذایی .................................................................15
3-2-1- اثرات دفع فاضلاب صنایع غذایی به آبهای پذیرنده .................................15
3-2-1-1- مواد معلق ....................................................................................................16
3-2-1-2- املاح معدنی محلول ....................................................................................16
3-2-1-3- مواد آلی محلول ...........................................................................................16
3-2-1-4- اسیدها وقلیاها ............................................................................................16
3-2-1-5- مواد تولید کننده کف .................................................................................17
3-2-1-6- رنگ ...............................................................................................................17
3-2-1-7- آلودگیهای حرارتی .....................................................................................17
3-2-1-8- میکروارگانیسم ها .....................................................................................17
3-2-1-9- مواد شناور .................................................................................................18
3-3- استراتژی تصفیه ودفع فضولات صنعتی ......................................................18
3-3-1- تخلیه فاضلاب صنعتی به فاضلابروی شهری .........................................18
3-3-1-1- ملاحظات اختصاصی فاضلاب جهت تخلیه به فاضلاب شهری .........19
3-3-2- تصفیه اختصاصی فاضلاب صنعتی .........................................................20
3-3-3- تصفیه مشترک با صنایع دیگر ..................................................................20
3-3-4- تغییرواصلاح فرآیندهاجهت کاستن از حجم فاضلاب غلظت آلاینده... 20
3-4- فاضلاب بهداشتی صنایع ...................................................................................21
بخش چهارم: روشهای تصفیه فاضلاب صنایع غذایی ................................................................22
4-1- تصفیه فیزیکی ..................................................................................................23
4-1-1- آشغالگیری ...................................................................................................23
4-1-2- دانه گیری ......................................................................................................23
4-1-4- شناورسازی .................................................................................................24
4-1-5- حوضهای متعادل کننده یا یکنواخت ساز ...............................................24
4-2- تصفیه شیمیایی ...............................................................................................26
.....................................................................................................26. ph4-2-1- تنظیم
4-2-2- اکسیداسیون مواد آلی مقاوم ....................................................................26
4-2-3- گند زدایی .....................................................................................................26
4-2-4- انعقاد و لخته سازی ..................................................................................27
4-2- جذب سطحی مواد آلی محلول و مقاوم .......................................................27
4-3- تصفیه بیولوژیکی .........................................................................................27
4-3-1- اصلاحات رایج در تصفیه فاضلاب .......................................................28
.......................................................................................................28BOD 4-3-1-1-
........................................................................................................28COD4-3-1-2-
..........................................................................................................29TSS4-3-1-3-
.......................................................................................................29TDS4-3-1-4-
4-3-2- اصلاحات رایج در راهبری تصفیه خانه................................................29
4-3-2-1- زمان ماند هیدرولیکی...........................................................................29
4-3-2-2- زمان ماند میکروبی...............................................................................29
...................................................................................................30MLSS4-3-2-3-
........................................................................................................30F\M4-3-2-4-
4-3-3- تصفیه هوازی فاضلاب.............................................................................30
4-3-3-1- تخلیه به آبهای طبیعی.........................................................................31
4-3-3-2- کاربرد فاضلاب در زمین.........................................................................32
4-3-3-3- برکه های تثبیت......................................................................................33
4-3-3-3-1- برکه های بی هوازی..........................................................................34
4-3-3-3-2- برکه های اختیاری.............................................................................35
4-3-3-3-3- برکه های هوازی................................................................................35
4-3-3-3-4- برکه های تکمیلی...............................................................................35
4-3-3-3-5- برکه های هوادهی.............................................................................35
4-3-3-4- صافی چکنده...........................................................................................36
4-3-3-5- تماس دهنده های بیولوژیکی چرخان.................................................37
4-3-3-6- سیستم لجن فعال...................................................................................37
4-3-4- روشهای بی هوازی تصفیه فاضلاب صنایع غذایی............................39
4-3-5- انواع سیستم های بی هوازی تصفیه فاضلاب.....................................39
4-3-5-1- سپتیک تانک...........................................................................................42
4-3-5-2- راکتور بی هوازی با بستر لجن رو به بالا.......................................44
4-3-5-3- صافی بی هوازی...................................................................................44
بخش پنجم: راهبری تصفیه خانه های فاضلاب صنایع غذایی.............................................46
5-1- علل عدم موفقیت تصفیه خانه های فاضلاب صنایع غذایی...................46
5-2- فاکتورهای موثر در راهبری تصفیه خانه های فاضلاب صنایع غذایی 47
5-2-1- شدت آلودگی فاضلاب خام.......................................................................47
5-2-2- مواد مغذی یا نوترینت ها....................................................................... 48
5-2-2-1- بالکینگ.................................................................................................. 48
...................................................................................49 5-2-3- اکسیژن محلول
5-2-4- زمان ماند....................................................................................................50
.............................................................................................................51ph5-2-5-
5-2-6- سمیت..........................................................................................................51
5-2-7- دما................................................................................................................52
5-2-8- اختلاط.........................................................................................................53
5-2-9- میزان جریان ورودی..............................................................................54
5-3- پایستن فرآیند...............................................................................................54
5-3-1- شاخصهای بصری...................................................................................54
5-4- شاخصهای آزمایشی ....................................................................................58
5-5- مشکلات سیستم های لجن فعال و رفع آنها..............................................59
5-5-1- روشهای کلی تشخیص مشکلات............................................................59
..........................................................................................60 BOD 5-5-2- حذف کم
5-5-2-1- حذف بارهای آلی .................................................................................61
5-5-2-2- مواد سمی یا بازدارنده..........................................................................62
5-5-2-3- دماهای پایین..........................................................................................62
افزایش زمان ماند هیدرولیکی.................................................................................63
.......................................................................................................63MLVSS افزایش
......................................................................................63 نامناسب PH 5-5-2-4-
5-5-2-5- زمان هوادهی ناکافی.............................................................................64
..................................................................................64 ناکافیMLVSS5-5-2-6-
منابع........................................................................................................................... 66
1-1- موجودیت آب
بعد از انسان آب شاید یکی از اجزاء بی نظیرجهان هستی باشد. آب ازدوعنصراکسیژن و هیدروژن تشکیل شده است که این دو عنصر در شرایط معمولی بصورت گاز می باشند. عنصر هیدروژن قابل اشتغال می باشد د رحالی که اکسیژن برای سوختن ضروری می باشد با این وجود آب آتش را خاموش می کند انسان وسایرحیوانات وهچنین گیاهان بدون آب نمی توانند به حیات خود ادامه دهند صنایع بدون آب نمی توانند به موجودیت خود ادامه دهند درعین حال آب باعث مشکلات زیادی در صنایع می شود.
در بررسی دقیق خصوصیات آب همواره سئولاتی مطرح می شود از جمله اینکه آب چیست؟ از کجا می آید؟ چگونه و در چه شرایطی باید آب را مصرف کرد؟ چگونه باید با مشکلات ناشی از آب در صنعت مواجه شد؟ سرنوشت آب مصرف شده به کجا می انجامد وبا جریان فاضلاب چه باید کرد؟
آب ماده ای حیاتی است که حدود 60 تا 70 درصد وزن انسان رشد یافته را تشکیل می دهد و بعد از اکسیژن مهمترین ماده برای زیستن می باشد. دو سوم سطح زمین را آب گرفته است و بطور کلی می توان گفت که منابع موجود آب دو نوع است :
1- آبهای زیرزمینی
2- آبهای سطحی
بر حسب نوع منبع نوع آب و مواد موجود در آن متفاوت می باشد.
1-2-1- آبهای سطحی
1- آبهای جوی
آب باران در پاره ای نقاط برای مصارف عمومی مورد استفاده قرار می گیرد مناطقی که پوشیده از زمینهای آذرین ویادریاچه هایی که دراین نوع زمینها می باشند وسفره های آب دارزیرزمینی وجود نداشته باشد از آبهای جوی استفاده می شود.
2- آب رودخانه ها
رودخانه ها و نهرها بوسیله چشمه ها و آبهای جاری تغذیه می شوندآبدهی آنها معمولا زیاد ودر فصول مختلف دارای درجه حرارت متفاوت می باشند.
3- آب دریاچه ها و مخازن
آب دریاچه ها می تواند برای مصارف شرب مورد استفاده قرا رگیرد دریاچه های مصنوعی یا مخازن آب برای مصارف شهرهای بزرگ ویا تنظیم آب مصرفی نیز بکار می روند.
4- آب دریاها
عظمت دریاها بشر را از گذشته دور به فکر استفاده از این منابع به منظور مصارف صنعتی وشرب کشانده است ولی می دانیم که این عمل به سادگی انجام پذیر نیست. آب دریاها 98 % کل آب آزاد موجود در سطح زمین است.
1-2-2- آبهای زیرزمینی
چشمه های رگه های آبهای زیرزمینی می توانند آب خالص طبیعی را با ترکیبی مناسب برای شرب در اختیار انسان قرار دهند ترکیب این آبها به صورت مختلف چون چشمه جریان آبهای زیرزمینی سفره آبهای آبرفتی و منابع عمیق می باشند. آلودگیها بسیار متنوعند واز منابع مختلف و به راههای گوناگون وارد آب می شوند.
علت آلودگی هر چه باشد آب را هنگامی آلوده می نامیم که میزان مواد خارجی موجود در آن به اندازه ای باشد که استفاده از آن سبب بروز اثرات زیان آور به راههای مختلف گردد.
خواص آب به دو دسته فیزیکی وشیمیایی تقسیم می گردد:
1-3- خواص آبهای آشامیدنی
1- خواص فیزیکی آب
2- خواص شیمیایی آب
1-3-1- خواص فیزیکی آب
خوش طعم وخوش بو بودن آب دلیل برخوبی آن نمی باشد.چنانچه آبی ممکن است خوش طعم وخوش بو باشد منتهی قابل نوشیدن نباشد به طورکلی چهار حس انسان در مورد خواص فیزیکی آب قضاوت می کنند:
1- حس بینایی (برای تشخیص رنگ وکدری )
2- حس چشایی ( برای تشخیص مزه )
3- حس بویایی ( برای تشخیص بو )
4- حس لامسه ( برای تشخیص حرارت آب )
1-3-2- خواص شیمیایی آب
خواص شمیایی آب با آزمایشهایی که روی آن انجام می گیرد مشخص می گردد. مهمترین خواص شیمیایی آب عبارتند از:
1- خاصیت اسیدی و بازی
2- قدرت اسیدی
3- قدرت قلیایی
4- کربناتها
5- بی کربناتها
6- هیروکسیدها مثل سود و آهک
1-5- سختی آب
سختی آب مربوط به املاح خاصی است که در آب وجود دارد مانند بیکربنات کربنات کلرید سیلیکات ونیترات که بصورت محلول در آب وجود دارند.
سختی کل شامل سختی موقت یا سختی کربناتی به اضافه سختی دائم یا سختی غیر کربناتی است. سختی آب در اثر جوشاندن آب ته نشین می شود وجرم داخل ظرف را تشکیل می ده
بخش دوم
آب در صنایع غذایی
2-1- مصرف آب در صنایع غذایی
استفاده از آب در تمام صنایع وبه ویژه صنعت غذایی امری رایج بوده وبدون حضور این ماده حیاتی انجام فعالیتهای صنعتی غیر ممکن خواهد بود.مثالهای ارائه شده در زیر نمونه هایی ازاهمیت آب درعملیات کارخانه های صنعتی است.
1- تولید کاغذ منسوجات و همچنین مواد غذایی
2- انتقال مواد اولیه (چغندر شستشوی خاکستر و رسوبات زائد کوره های بلند ذوب آهن)
3- آبکشی وشستشو در صنایع (لبنیات نوشابه سازی داروسازی وآبکاری)
4- سرد کردن محصولات (صنایع آبکاری)
5- تهویه مطبوع ودهها مصرف دیگر
مقدارمصرف آب با توجه به فرآیند تولید وسطح فن آوریهای مورداستفاده درهرواحد صنعتی متفاوت می باشد.
موارد اصلی استفاده های آب در صنعت را می توان به صورت ذیل خلاصه کرد
- تولید انرژی از طریق تهیه بخار
- انتقال حرارت
- انتقال وجا به جا کردن مواد خام یا محصولات زائد
- فعالیتهای مکانیکی
- تولید محصول
2-2-1- آلوذگیهای ناشی از مصرف آب در فرایندهای صنعتی
از آنجا که آب حلال خوبی در طی تماس با مواد آنها را در خود حل کرده و همچنین قادر است مواد معلق ریز ونامحلول را نیز با خود نماید به همین دلیل درآب مصرف شده هرفرآیند صنعتی تغییراتی حاصل می شود که ممکن است فیزیکی شیمیایی ویا بیولوژیکی باشد . نمونه های زیر مواردی از این تغییرات می باشند :
الف- افزایش دما
ب- انحلال گازها گردوغبار یا محصولات شیمیایی ویا بلعکس حذف گازها
ج- سوسپانسیون شدن انواع ذرات
د- انحلال ترکیبات آلی و معدنی مختلف
ه- ورود روغن گریس ومواذ نرم کننذه مورد استفاده در صنعت
1-3- جنبه های تاریخی مصرف صنعتی آب
طی قرن گذشته رشد عظیمی درمصرف آب فرآیندهای صنعتی روی داده است. بر اساس بررسیهای
انجام شده علت اصلی افزایش مصرف آب صنعتی آب تا سال 1349 افزایش تولید بود بعدازسال 49 این روند شروع به تنزل نموده وحتی دربرخی موارد مصرف آب کاهش یافت دلایل کاهش مصرف می تواند به صورت زیر خلاصه شود:
1- محدودیت منابع آب وافزایش میزان آلودگی در اثر ورود فاضلابهای صنعتی
2- افزایش هزینه تولید آب از جمله هزینه پمپاژ وتصفیه به دلیل آلودگی بالاتر
3- افزایش هزینه تصفیه فاضلاب تولید شده در صنایع به دلیل فشارهای سازمانهای دولتی
4- تغییر و به کار گیری فن آوریهای نوین و پیشرفته تولیدی در صنعت
در زمینه کاهش مصرف آب در صنعت باید به این مساله توجه داشت که مصرف ویژه آب در واحد تولید برای هرصنعت به طورچشمگیری از یک کشور به کشور دیگر واز یک ناحیه به ناحیه دیگردر در همان کشور متفاوت است . به عنوان مثال میزان مصرف آب به ازای هر تن محصول تولید شده روغن نباتی درکارخانه ای واقع در تهران وکارخانه ای دیگردر یکی ازاستانهای کشورمتفاوت است این تفاوتها به انتخاب فناوری نوع آب وهوا در دسترس بودن آب و بسیاری ازعوامل دیگربستگی دارد
2-3-1- میزان مصرف صنعتی آب در ایران
در جدول میزان مصرف سالیانه آب در بخشهای مختلف ارائه شده است.
|
درصد نسبت به کل منابع قابل بهره برداری |
درصد نسبت به کل مصرف |
میلیارد متر مکعب در سال |
بخش مصرف کننده |
شماره |
|
70.4 |
93.2 |
77.4 |
کشاورزی |
1 |
|
3.6 |
4.8 |
4 |
شرب شهری |
2 |
|
0.7 |
1 |
0.8 |
شرب روستایی |
3 |
|
0.7 |
1 |
0.8 |
صنعتی |
4 |
|
75.4 |
100 |
83 |
جمع کل |
5 |
2-4- مزایای حاصل از کاهش مصرف آب
کاهش مصرف آب در صنایع از هر طریقی که امکان پذیر باشد مناف فراوانی را برای خود صنعت و هم برای جامعه و اقتصاد کشور دربرخواهد داشت.اگر صنعتی میزان آب خود را کاهش دهد آنگاه :
- با کاهش مصرف آب در صنعت آب بیشتری برای استفاده شرب وکشورزی در دسترس خواهدبود
- هزینه های برق مصرفی جهت پمپاژ آب وتصفیه خانه و همچنین میزان مواد شیمیایی مصرف شده ودر نتیجه هزینه تصفیه فا ضلاب کاهش خواهد یافت.
- با کاهش مصرف آب از حجم فاضلاب تولید شده نیز کاسته شده ودر نتیجه هزینه تصفیه فاضلاب کاهش خواهد یافت.
- با کاهش تخلیه فاضلاب آ لوده صنایع منابع آبی در برابر ورود انواع آ لودگی محافظت شده و در نتیجه کیفیت خود را برای بهترین مصرف حفظ خواهد کرد.
2-4-1-استفاده مجدد آب
استفاده مجدد آب در صنعت به فرآیندی اطلاق می شود که توسط آن آب استفاده شده در یک فرآیند صنعتی دوباره درفرآیندی دیگرمصرف می شود.این امرمشروط براین است که الزامهای کیفی برای فرآیند دوم رعایت شده باشد باید توجه داشت که استفاده مجددتنها محدود به این امرنبوده وزمینه های گوناگونی برای آن وچود دارد که کارخانه های صنایع غذایی می توانند بر روی آن برنامه ریزی نمایند تا میزان مصرف آب واحد صنعتی کاهش یابد.
2-4-2- باز چرخش یا ریسایکلینگ
بازچرخش به مفهوم استفاده از پساب یک فرآیند صنعتی برای ورودی همان فرآیند است .دراین حالت آب مصرف شده درفرآیند ممکن است براساس کیفیت پس ازطی مراحل تصفیه یا بدون انجام تصفیه واگردانی شود .
2-5- انواع مصارف آب در صنایع غذایی
دریک تقسیم بندی کلی مصرف آب در صنایع غذایی می تواند در یکی از 4گروه کلی زیر قرار گیرد
- خنک سازی
- فرآیند
- دیگهای بخار وتولید بخار
- مصارف بهداشتی وخدماتی
2-5-1- آب خنک سازی
از مهم ترین کاربردهای آب در صنعت استفاده از خاصیت آن در انتقال حرارت می باشد. در اکثر
صنایع غذایی وجود دیگهای بخار برای تولید آب گرم وبرجهای خنک کننده امری ضروری ولازم
است بدون بهره گیری از قدرت انتقال حرارت آب فرآیند تولید ضنایع غذایی متوقف خواهد شد.
در کشورهای صنعتی حدود 60 تا 70 درصد از کل مصرف آب صنایع غذایی در عملیات خنک سازی استفاده می شود.
دونوع خنک سازی وجود دارد : خنک سازی بدون تماس وخنک سازی تماسی.
د رخنک سازی بدون تماس عمل خنک سازی به طور مستقیم ازطریق انتقال دهنده های حرارتی صورت می گیرد. در این حالت آب از لوله ها خارج نشده و هیچ تماسی با محصولات تولید شده ندارد. واغلب از فرآیند خنک سازی حرارت زاید حاصل می شود. به منظور پیشگیری ازآلودگی یا خوردگی مواد شیمیایی به آب خنک سازی افزوده می شود.
آب خنک سازی تماسی ممکن است توسط محصولات جانبی فرآیند تولید مواد خام جزئی محصولات نهایی ویا سایر مواد شیمیایی از قبیل افزودنیها وکاتالیست ها آلوده شود. بنابراین درآب خنک سازی تماسی مصرف شده هم حرارت زاید وهم آلاینده های شیمیایی حضور خواهند داشت. آب خنک کننده معمولا از طریق سیستم های زیر مورد استفاده قرار می گیرد.
2-5-1-1- انواع سیستم های خنک سازی
الف- سیستم آب خنک کننده یکبار مصرف
در چنین سیستمی آب خنک کننده پس از انجام تبادل گرما به صورت فاضلاب در آمده ودفع می شود با توجه به محدود بودن منابع آب چنین سیستمی برای صنایع غذایی مطلوب نمی باشد چرا که آب مصرف شده پس از دفع حرارت در برجهای خنک کننده می تواند دوباره مصرف شود.
ب- سیستم آب خنک کننده گردشی باز
درچنین سیستمی آب خنک کننده دریک مسیربسته جریان داشته وپس ازانجام تبادل حرارتی که منجر به افزایش دمای آن می شود مجددا خنک شده ومورد استفاده قرار می گیرد.
برای خنک سازی از دو روش زیر استفاده می شود.
1- استفاده از حوضچه های تبخیر
2- استفاده از برج خنک کننده
استفاده یکی از دو روش فوق وابسته به حجم آب خنک کننده اندازه کاهش دمای آب و مهم تر از همه کیفیت آب خنک کننده در گردش است.
ج- سیستم آب خنک کننده گردشی بسته
دراین سیستم آب در یک مدار بسته بدون تماس مستقیم با محیط جریان دارد از این روحجم آب خنک کننده ثابت می ماند.
از ویژگی های این سیستم حاقل بودن میزات تلفات آب است . به همین دلیل این سیستم برای مناطقی که مشکل کمبود آب دارند مناسب می باشد برای خنک کردن آب در گردش چنین سیستمی از یک سیتم آب خنک کننده گردشی باز استفاده می شود.
بخش سوم
انواع فاضلاب صنایع غذایی
3-1- ویژگیهای فاضلاب صنایع غذایی
نتیجه مصرف آب در صنایع غذایی ایجاد فاضلاب است که بر حسب نوع تولید و فرآیند هم از لحاظ حجم وهم از لحاظ کیفیت از تنوع گسترده ای برخوردار است . به عنوان نمونه مقدار اکسیژن مورد نیاز بیولوژیکی فاضلاب این صنایع در برخی موارد پایین تراز 100 وگاهی بیشتر از100000 میلی گرم در لیتر است. میزان مواد معلق نیز در فاضلابهای صنایع غذایی بسیار متغیر بوده وممکن است تاحدود 120000 میلی گرم در لیتر متفاوت باشد . در بین صنایع مختلف غذایی صنایع کنسرو سازی بیشترین فاضلاب را تولید می کند وصنعت نیشکر بالاترین بار مواد معلق را ایجاد می کند.
حضور آلاینده های سمی در جریان فاضلاب از جمله مواردی است که می تواند در فاضلاب صنایع غذایی مهم تلقی شود. این آلاینده ها ممکن است شامل آفت کشهای حذف شده از مواد خام در طی عملیات شستشو حلالهای استفاده شده برای استخراج هیدروکربورهای پلی آروماتیک ورودی از آب شستشوی رودخانه مواد شمیایی گندزدا وقارچ کشهای استفاده شده برای تولیدات یا مصرف شده در شستشو کانال ها ودیگر تجهیزات وترکیبات فنلی که به طور طبیعی در مواد اولیه حضور دارند.
فاضلاب صنایع غذایی از نظر حجم وآلودگی جمعیت معادل قابل توجهی را به ازا واحد تولید شامل می شود
جمعیت معادل برای صنایع غذایی به ازای هر واحد تولید یا مصرف
|
جمعیت معادل برحسب نفر |
واحد تولید یا مصرف |
نوع صنعت غذایی |
|
|
از نظر آلودگی فاضلاب |
از نظر حجم فاضلاب تولید شده |
||
|
20 تا 200 |
26 تا 67 |
1000لیتر شیر |
تولید شیر |
|
450 تا 700 |
67 تا 133 |
یک تن چغندر |
قند وشکر |
|
180 تا 500 |
27 تا 39 |
یک تن کنسرو |
کنسرو ومیوه |
|
500 |
133 |
یک تن روغن |
روغن نباتی |
|
40 تا 150 |
40 تا173 |
یک تن شیرینی |
شیرینی سازی |
|
70 تا 200 |
2 تا 2.7 |
یک گاو= دوبره |
کشتارگاه |
|
5 تا 16 |
0.5 |
یک گاو |
دامداری گاو |
|
5 |
0.13 |
یک گوسفند |
دامداری گوسفند |
به طور کلی کاخانجات صنایع غذایی به دو دسته کاخانجات فصلی وغیر فصلی طبقه بندی می شوند در کاخانجات فصلی تولید در ماههای خاصی از سال وجود دارد اما در کاخانجات غیر فصلی فرآیند تولید در تمامی فصول سال فعال بوده ولذا فاضلاب به طور مداوم تولید می شود. فصلی یا غیر فصلی بودن این واحدها از عوامل بسیار مهم در انتخاب روش تصفیه مناسب می باشد.
3-1-1- صنایع تولید قند ونیشکر
صنعت قند ویا به عبارتی استخراج شکر از چغندرقند ویا نیشکر از جمله صنایع مهم کشور محسوب می شود که جز صنایع فصلی می باشد. مشخصات فاضلاب مربوط به قسمتهای مختلف کاخانجات قند متناسب با نوع فرآیند منطقه ومواد اولیه مصرفی و ..... بسیار متفاوت است . به عنوان نمونه در مورد فاضلاب مربوط به مرحله شستشووانتقال چغندر قند میزان دبی از 5 تا 17 متر مکعب به ازای هرتن چغندرقنداکسیژن مورد نیاز بیولوژیکی آن بین150 تا 7000میلی گرم بر لیتر در چند کارخانه قند تغییر کرده است . در تصفیه فاضلاب ناشی از صنعت قند وشکر اولین گزینه بازیابی واستفاده مجدد آب در قسمتهای مختلف فرآیند است. در تصفیه فاضلاب این صنایع سیستم های برکه تثبیت لاگون هوادهی لجن فعال و تصفیه در زمین می تواند به کار گرفته شود.
3-1-2- صنایع تولید کمپوت وکنسرو
صنعت تولید کمپوت وکنسرو به منظوربالابردن عمرنگهداری میوه وسبزیجات وسهولت درجابجایی ونقل وانتقال آن به وجود آمده است.از ویژگیهای این صنعت فصلی بودن آن است
می توان عملیات پیش تصفیه را روی فاضلاب این واحدها انجام داده وسپس آن را به سیستم جمع آوری فاضلاب شهری فرستاد. آشغالگیری یک مرحله پیش تصفیه است که نقش مهمی در جداسازی ذرات موجود در فاضلاب دارد.برای تصفیه فاضلاب حاصله روش ته نشینی شیمیایی به همراه سایر روشها جهت تنظیم PH وکاهش غلظت جامدات معلق به کار برده می شود.
3-1-3- صنایع نوشابه سازی
صنایع نوشابه سازی در ایران با تاسیس کاخانه پپسی کولا وکوکاکولا درسال 1333 آغازبه کار کرد امروزه انواع گوناگون نوشابه ها با ترکیبات مختلف درایران تولید می شود. درطی تحقیقات به عمل آمده در صنعت نوشابه سازی مشخص شده است که از کل آب مصرفی در کارخانه حدود 79 درصد به فاضلاب تبدیل می شود که درصد قابل توجهی می باشد و لزوم انجام باز چرخش و استفاده مجدد در این کارخانه ها را آشکار می سازد. فاضلاب صنعتی این واحد ها عمدتا حاصل شستشوی شیشه های خالی شستشوی ماشین آلات مخازن وکف سالنها می باشدعلاوه برآن به علت استفاده از شوینده ها در عملیات شستشواین مواد نیزدرفاضلاب وجود دارند. با توجه به استفاده ازسود در امر شستشو فاضلاب حاصل از این واحدها عموما قلیایی هستند. حجم تولید فاضلاب در کارخانجات تولید نوشابه در حدود 40 مترمکعب به ازا تولید 1000 جعبه نوشابه می باشد. جهت تصفیه فاضلاب این صنایع ابتدا باید از آشغالگیر استفاده کرد. آز آنجایی که اغلب واحدهای نوشابه سازی در محدوده داخل شهر ویا حوضه آن مستقر است می توان پش از عملیات پیش تصفیه فاضلاب را به سیستم جمع آوری فاضلاب شهری وارد کرد تا به همراه آن تصفیه شود.
3-1-4- صنایع لبنیاتی
صنعت لبنیات جایگاه مهمی در تامین غذای بسیاری ازکشورها دارد. درایران اولین کارخانه صنعتی پاستوریزاسیون شیر در سال 1336 تاسیس شد. بر اساس اطلاعات موجود 19 واحد فعال تولید شیر پاستوریزه در سطح کشور وجود دارد ( آمار مربوط به چند سال قبل می باشد ).
زایدات لبنیاتی عمومامحلولهایی ازشیروفرآورده های شیری حاصل ازضایعات تولید درطی فرآوری وانتقال همراه با دترجنت ها وپاکننده حاصل از شستشو هستند. شدت آلودگی و حجم فاضلاب حاصل از هر کارخانه لبنی به نوع فرآیندها حجم شیر فرآوری شده نوع محصول تولید شده شرایط ونوع تجهیزات شیوه های کاهش زایدات نحوه عمل مدیرو کارمندان ومقدارآب مصرف شده درخنک سازی وشستشو بستگی خواهد داشت. اکسیژن مورد نیاز شیمیایی فاضلاب لبنیاتی بسته به نوع فرآورده از کمتر از 100 تا بیش از 20000 میلی گرم در لیتر متفاوت است.
در این صنعت از طریق مدیریت کنترل واصلاح تجهیزات وفرآیند می توان میزان مصرف آب را تا یک به سه وبار آلی فاضلاب را تا دو به سه کاهش داد. بهترین روش تصفیه فاضلاب صنایع شیر که دارای بازدهی بالایی می باشند عبارتند از:
1- سیستم لجن فعال
2- فیلتر چکنده
3- لاگون هوادهی
4- دیسک های بیولوژیکی چرخان
5- تصفیه بی هوازی
3-1-5- صنعت تولید روغن نباتی
هدف این صنایع استخراج روغن نباتی از دانه های روغنی است تعداد کارخانجات تولید روغن تصفیه شده درکشور 15 واحد می باشد. در صنایع روغن نباتی آب و مواد شیمیایی محلول در آب از مواد مهم فرآیند تصفیه روغن خام تصفیه صابون واسیدهای چرب محسوب می شودآب مورد استفاده پس ازورود مواد شیمیایی آلودگیها و گرما به صورت فاضلاب درمی آید. فاضلاب نیز از شستشوی تجهیزات ماشین آلات کف وسطوح ایجاد می شود.
در تصفیه فاضلاب این صنایع با توجه به بالا بودن مقدار روغن لازم است ازروشهای فیزیکی جهت جداسازی روغن استفاده شود. جهت تصفیه فاضلاب آلوده به مواد چرب درنهایت باید از سیستم های بیولوژیکی استفاده شود.
3-1-6- کشتارگاهها و مجتمعهای تولید گوشت
کشتارگاه دام معمولا دراکثرشهرهای ایران وجود دارد که عمل کشتار درآنها به صورت سنتی وغیر اتوماتیک انجام می شود. مشخصات فاضلاب تولیدی کشتارگاهها بر حسب ساده و پیچیده بودن آنها متفاوت می باشد . در کشتارگاههای ساده به ازای هر تن وزن حیوان زنده حدود 1.5 تا 14.6 متر مکعب آب مصرف می شود در کشتارگاههای مرغ نیز به ازای هر قطعه مرغ 13 لیتر آب مصرف می شود.
منابع تولید فاضلاب ویژگیها و روشهای تصفیه فاضلابهای صنایع غذایی
|
روشهای تصفیه و دفع |
منابع آلودگی |
منبع تولید فاضلاب |
نام صنعت |
|
بازیابی و استفاده مجدد آب انعقاد استفاده از لاگون وسایر روشهای بیولوژیکی |
بالا بودن مواد معلق و مواد محلولی آلی شامل شکر و..... |
انتقال وشستشو آشغالگیری آب قسمت عصاره گیری تخلیه لجن آب مایع شده شکر استخراج شده وعصاره آن |
صنایع تولید قند |
|
آشغالگیری استفاده از لاگون جذب خاک یا آبیاری بارانی تصفیه بیولوژیکی |
PH بالا بودن ومواد معلق |
شستشوی بطریها شستشوی کف و تجهیزات تخلیه محل نگهداری مایع غلیظ |
صنایع نوشابه سازی |
|
آشغالگیری استفاده از لاگون جذب خاک یا آبیاری بارانی تصفیه بیولوژیکی |
مواد معلق مواد آلی |
شستشو وجداسازی جدا کردن مواد از پوست هسته وساقه بلانچینگ پخت |
صنایع تولید کمپوت وکنسرو |
|
شناورسازی تصفیه بیولوژیکی |
مواد آلی بالا بخصوص پروتئین چربی ولاکتوز |
شستشوی مخازن وزمین آب پنیر نشت تجهیزات قسمت بسته بندی |
کارخانجات تولید مواد لبنی |
|
شناورسازی تصفیه بیولوژیکی آشغالگیری ته نشینی |
مواد آلی بالا شامل خون و پروتئین و جامد |
قسمت ذبح حیوانات شستشوی امعا واحشا شستشوی زمین |
کشتارگاهها (گوشت قرمز وسفید)
|
3-2- لزوم تصفیه فاضلاب صنایع غذایی
تصفیه فاضلابهای شهری وصنعتی واز جمله صنایع غذایی به دلایل زیر انجام می شود:
الف: تامین شرایط بهداشتی برای زندگی مردم وحفظ وارتقای سلامتی آنها
درمیان صنایع غذایی فاضلابهایی چون فاضلاب کشتارگاهها حاوی مقادیرمتنابهی از میکروارگانیسم های بیماریزا می باشدکه درصورت ورود به منابع آب سطحی وزیرزمینی موجب آلوده شدن آنها به جرمهای پاتوژن شده ودراثرتماس انسان بااین منابع خطرگسترش بیماریهای ناشی ازعوامل بیماریزا د ر بین مردم بوجود می آید. از جمله این بیماریها می توان به انواع گاستروانتریت های ناشی از انتروباکترها (باکتری روده ای ) اشاره کرد.
ب:حفظ وپاک نگهداشتن محیط زیست از آلودگی
ورود فاضلابهای تصفیه نشده به محیط زیست علاوه بر آلودگی ها وایجاد خطرهای مستقیم برای بهداشت مردم نتایج دیگری از قبیل ایجاد مناظر زشت بوهای ناخوشایند وسرانجام تولید حشرات مخصوصا مگس وپشه را به همراه دارداین حشرات وسیله ای برای جابجا شدن میکروبهای بیماریزا و آلوده سازی محیط با این میکروب ها می باشند.
ج: بازیابی واستفاده مجدد از فاضلاب
به طورکلی فاضلاب به دلیل پایین بودن نمکهای معدنی محلول نسبت به آب دریاها جزءآبهای شیرین اما آلوده محسوب می شوداستفاده مجدد وبهره گیری ازفاضلاب تصفیه شده به جای آب شیرین جهت آبیاری کشاورزی و همچنین فضاهای سبز و... دارای فواید اقتصادی فراوانی بوده ودر مقایسه با شیرین سازی آب شور دریاها به مراتب ارزان تر می باشد. این مسئله در کشور ما که در بسیاری از نقاط آن مردم با کمبود آب شیرین مواجه هستند حایز اهمیت بوده و از مصرف آب آشامیدنی برای کشاورزی جلوگیری می کند. لازم به ذکراست که استفاده مجدد از فاضلاب تصفیه شده جهت آبیاری کشاورزی به دلیل وجود مواد مغذی همانند ازت و فسفر افزایش محصولات کشاورزی و کاهش مصرف کودهای شیمیایی ودر نتیجه صرفه جویی اقتصادی را سبب می شود.
3-2-1- اثرات دفع فاضلاب صنایع غذایی به آبهای پذیرنده
در کشور ایران به دلایل مختلف از جمله عدم بهره گیری از تکنیکهای باز چرخش و استفاده مجدد فاضلابهای ایجادشده اکثرابدون تصفیه یاباتصفیه ناقص وارد رودخانه ها می شوند . تخلیه فاضلابها (صنعتی وغیر صنعتی ) به آبهای پذیرنده بدون اینکه تصفیه ای برروی آنها انجام شده باشد بر حسب نوع ماده آلوده کننده ای که دربردارد باعث آلودگیهای مختلف می شود که در زیر به اختصار به هر یک از آنها اشاره می شود.
3-2-1-1- مواد معلق
ورود مواد معلق در آبهای پذیرنده در درجه اول موجب افزون شدن رسوبات در عمق رودخانه و بر هم زدن تعادل اکولوژیکی موجودات کف زی می شود که از آن جمله به از بین رفتن تخم ماهیها می توان اشاره کرد. علاوه بر این افزایش کدورت آب نیز منظره نامطلوبی به آب می دهد.هزینه تصفیه آب در نتیجه افزایش مواد معلق بالا رفته ودر عمل گندزدایی نیز مقدار زیادتری کلر مصرف خواهد شد.
3-2-1-2- املاح معدنی محلول
املاح معدنی محلول به طور طبیعی در اکثر فاضلابهای صنعتی وجود دارد که تخلیه آنها به آبهای پذیرنده دربعضی موارد ازموارد سختی آب را بالا می برد. به عنوان نمونه در منطقه صنعتی غرب تهران که فاضلابها از طریق چاه جذبی دفع می شود شاهد افزایش سختی آب در چاههای پایین دست هستیم که هزینه تصفیه آب را افزایش داده است.
از مسایل دیگر افزایش شوری آب است که از نظرمصارف کشاورزی و دامداری مشکلاتی را ایجاد می کند. وجود ازت و فسفر نیز مشکل عمده دیگری است که باعث باتلاقی شدن منابع آب می شود.
3-2-1-3- مواد آلی محلول
مواد آلی محلول در فاضلابها شامل پروتئین هاهیدروکربورها پاک کننده ها فنل ها حشره کش ها آفت کشها وبسیاری از ترکیبات دیگرمی باشد که با ورود به منابع آب اثرات نامطلوبی را ازخود بر جای می گذارند. می توان گفت که عمده ترین هدف تصفیه فاضلاب در حالت متداول حذف موادآلی از جریان فاضلاب است فاضلاب حاوی این مواد زمانی که وارد آبهای پذیرنده می شوند در درجه اول اکسیژن محلول درآب را کاهش داده وایجاد بوو گندیدگی طعم ومزه نامطبوع ومنظره زشت می کند. از سوی دیگر اگر مواد آلی غیر قابل تجزیه بیولوژیکی باشد در محیط وبدن موجودات زنده انباشته شده و در نهایت از طریق چرخه حیات وارد بدن انسا ن ها می شود بسیاری از این مواد خاصیت سرطانزائیشان به اثبات رسیده است.
3-2-1-4- اسیدها وقلیاها
فاضلابهای اسیدی وقلیایی علاوه بر اینکه آب را از جهت مصارف شرب تفریحی وشنا نامطلوب می سازد زندگی آبزیان را نیز به خطر می اندازد از طرفی وجود آنها در آب رشد نامطلوب میکروبهای چرخه گوگرد (سولفوباکترها ) وهمچنین فروباکترها را باعث می شود. وجود اسیدها درآب خاصیت خورندگی آب را بالا می برد ودر صورت استفاده برای آبیاری مزارع را از بین خواهد برد.
3-2-1-5- مواد تولید کننده کف
این مواد شامل دترجنت ها وسورفاکتانت هامی باشند که همراه فاضلاب وارد آب می شوند. دترجنت ها به مقدارزیاد مخصوصا درصنایع غذایی به دلیل رعایت بهداشت وهمچنین سایرمصارف از جمله کاهش اصطکاک مورد استفاده قرار می گیرند.
پس از تخلیه درآبهای پذیرنده این مواد کف زیادی را در سطح آب بوجود می آورند که این علاوه بر ایجاد منظره نازیبا مانع از تبادلات اکسیژن در آب شده و با کاهش اکسیژن محلول حیات آبزیان به مخاطره می افتد.
3-2-1-6- رنگ
بعضی از فاضلابهای صنعتی مانند فاضلاب کارخانه های صابون سازی شیمیایی و کشتارگاهها بر حسب موادرنگی موجود قادرندرنگ آب پذیرنده را تغییر دهند که شاخص آلودگی آب است. ترکیبات رنگی با حذف طول موجهای نور خورشید عمل فتوسنتتیک آب را کاهش داده و علاوه بر بد منظره کردن آب درصورتی که ناشی ازذرات معلق یاکلوئیدی باشند می توانند مانع ازجذب اکسیژن اتمسفر شوند.
3-2-1-7- آلودگیهای حرارتی
آلودگی حرارتی سه اثر عمده در اکوسیستم آبی ایجاد می کند:
1- میزان اکسیژن محلول د رآب را کاهش می دهد این کاهش همزمان با افزایش رشد و تعداد میکروارگانیسم های آبزی است که از این جهت چرخه بسیاری از موجودات از بین رفته ومرگ ماهیان وگیاهان آبزی را شاهد خواهیم بود.
2- افزایش دمای آب رودخانه پذیرنده اثر مستقیم روی قابلیت تصفیه خودپالایی خواهد داشت.
3- افزایش درجه حرارت آب ممکن است به حدی برسد که خود باعث مرگ موجودات آبزی شود. بر اساس فوق مشاهده می شود که ورود آلودگی حرارتی به آب قادر است سیستم موجودات آبزی را به کلی تغییر دهد.
3-2-1-8- میکروارگانیسم ها
فاضلابها بر حسب منشا ممکن است حاوی میکروارگانیسم ها باشند (فاضلاب دباغی ونساجی ) که با تخلیه به آبها موجب افزایش باکتری های آب می شوند.
باکتری ها به دو دسته تقسیم می شوند:
1- باکتری های غیر بیماریزا که باعث تسریع تجزیه موادآلی رودخانه شده و اکسیژن محلول را کاهش می دهند.
2- باکتری های بیماریزا که باعث شروع بیماری می شوند مانند افزایش ابتلا به سیاه زخم در اثر تخلیه فاضلابهای صنایع دباغی.
3-2-1-9- مواد شناور
مواد شناور شامل روغن گریس وسایر موادی است که بر روی آب به صورت شناور باقی می مانند این مواد دراکثرفاضلابهای صنعتی مخصوصا صنایع غذایی وجوددارندکه نه تنهامناظر ناخوشایندی در منابع آب سطحی دریافت کننده پساب ایجاد می کند بلکه تبادلات را از هوا به اکسیژن کاهش داده و همچنین مانع عبور نور از سطح به داخل آب شده ورشد گیاهان آبزی را به خطر می اندازد.
3-3- استراتژی تصفیه ودفع فضولات صنعتی
مصرف آب جزء غیرقابل قبول اجتناب درصنایع غذایی می باشد که درطی مصرف درصدی از آب به فاضلاب تبدیل می شود. این درصد گاهی به 80 تا 90 % بالغ می شود. فاضلاب تولید شده با توجه به آلاینده های بوجود آمده و با توجه به اثراتی که در اثر تخلیه به آبهای پذیرنده ایجاد می نماید لازم است تصفیه شود.
انتخاب روش تصفیه به عوامل مختلفی بستگی دارد که بر حسب شرایط موجود نوع تصفیه متاثر می شود. برای تصفیه و دفع فاضلاب صنایع غذایی به طور کلی می توان چهار استراتژی را اتخاذ نمود:
1- تخلیه فاضلاب صنعتی به فاضلاب شهری
2- تصفیه اختصاصی فاضلاب صنعتی
3- تصفیه مشترک با صنایع دیگر
4- تغییر واصلاح فرآیند به منظور کاستن از حجم فاضلاب وکاهش غلظت آلاینده ها
3-2-1- تخلیه فاضلاب صنعتی به فاضلابروی شهری
درمناطقی که با کمبود زمین مواجه هستند با لحاظ نمودن ترکیب فاضلاب می توان ازتصفیه مشترک بهره جست. انجام تصفیه مشترک فاضلاب صنعتی وشهری دارای منافع زیر است:
الف- افزایش جریان که می تواند موجب کاهش نسبت جریان حداکثر به جریان متوسط گردد.
ب- استفاده بهتر از زمینهای موجود در مناطقی که کمبود زمین وجود دارد.
ج- دفع موثر لجنهای باقیمانده از تصفیه مجموعه فاضلاب در تاسیسات مشترک تصفیه فاضلاب
د- مصرف مواد غذایی (نوترینت ها ) موجوددر فاضلابهای خانگی برای کمک به تصفیه بیولوژیکی فاضلابهای صنعتی فاقد مواد مزبور
3-3-1-1- ملاحظات اختصاصی فاضلابهای صنعتی جهت تخلیه به شبکه جمع آوری فاضلاب شهری
1- تمام تاسیسات صنعتی و بهره برداری از معادن که ایجاد فاضلاب نموده وکیفیت آن بالا تراز استانداردهای سازمان محیط زیست باشد بایستی قبل از تخلیه نهایی فاضلاب از تاسیسات مناسب تصفیه فاضلاب استفاده نمایند.
2- رقیق کردن فاضلاب تصفیه شده یا خام به منظور رسانیدن غلظت مواد آلوده کننده تا حد استانداردهای اعلام شده قابل قبول نمی باشد.
3- استفاده از استخر تبخیر برای فاضلابهای صنعتی تصفیه نشده باکسب موافقت سازمان.
4- کلیه مواد سمی موجود در فاضلابهای صنعتی باید تا حد استانداردهای اعلام شده تصفیه وکاهش داده شوند وتخلیه مواد مذکور حتی برای مدت کوتاه ممنوع می باشد.
5- فاضلاب انسانی تولید کارخانجات باید به طور مجزا ویا ادغام با فاضلاب صنعتی تصفیه شوند و در صورت ادغام ضروری است استانداردهای فاضلاب انسانی رعایت شود.
6- خروجی تصفیه خانه هایی که محتوی فاضلابهای انسانی آبهای هرز و میکروارگانیسم ها باشند بایستی به نحوی ضد عفونی شوند که کلی فرم ها تا حد استانداردهای اعلام شده کاهش یابند.
7- لجن وسایر مواد جامد تولید شده در تاسیسات تصفیه فاضلاب باید قبل از دفع به صورت مناسب تصفیه شده وتخلیه نهایی این مواد نباید موجب آلودگی محیط زیست شود.
8- فاضلاب تخلیه شده باید با شرایط یکنواخت وبه نحوی وارد آبهای پذیرنده شود که حداکثر اختلاط صورت گیرد.
9- هدایت مستقیم فاضلاب ورودی به خروجی بدون عبور از تصفیه خانه به عنوان کنارگذر ممنوع است .
10- فاضلاب خروجی نباید حاوی کف اجسام شناور و مواد لجن باشد.
11- تاسیسات تصفیه فاضلاب نباید بوی نامطبوع ایجاد کند.
12- اندازه گیری غلظت مواد آلوده کننده به منظور تطبیق آن با استانداردهای اعلام شده باید سریعا از خروجی آخرین واحد تصفیه ای تصفیه خانه وقبل از ورود به محیط صورت گیرد.
13- اندازه گیری جهت تطبیق با استانداردهای اعلام شده باید بر مبنای نمونه مرکب 24 ساعته صورت گیرد درسیستم هایی که تصفیه ناپیوسته دارند اندازه گیری در طول تخلیه به صورت لحظه ای ملاک عمل خواهد بود.
14- تاسیسات تصفیه فاضلاب باید به گونه ای طراحی احداث و بهره برداری شود که پیش بینی های لازم جهت به حداقل رسانیدن آلودگی در مواقع اضطراری از قبیل شرایط آب وهوایی نامناسب قطع جریان برق نارسایی تجهیزات مکانیکی و....... فراهم شود.
3-3-2- تصفیه اختصاصی فاضلاب صنعتی
در صنایع غذایی چنانچه نتوان از استراژی فوق ( تخلیه به شبکه فاضلابروی شهری ) برای دفع فاضلاب استفاده کرد می توان بعد از مطالعات لازم از طریق مهندسین مشاور اقدام به احداث تصفیه خانه اختصاصی برای کارخانه نمود. در این گونه موارد بایستی از تجربیات حاصل از واحدهای احداث شده در صنایع مشابه بهره گرفته بهترین گزینه را انتخاب نمود.
3-3-3- تصفیه مشترک با دیگر صنایع
مسئله مهم در احداث تصفیه خانه اختصاصی هزینه بالای احداث تصفیه خانه است که گاهی همین عامل احداث تصفیه خانه را دریک صنعت برای مدتهای طولانی به تاخیرمی اندازد که تنها نتیجه این امر افزایش آلودگی محیط زیست خواهد بود.
از این رو هنگامی که یک واحد صنعتی تصمیم به احداث تصفیه خانه فاضلاب دارد می تواند با در نظر گرفتن صنایع مجاور وبر اساس توافق به احداث تصفیه خانه مشترک و واحدی اقدام کند که مزایای زیر را نیز داشته باشد:
1- کاهش هزینه مصرف شده برای احداث تصفیه خانه
روشن است که هزینه احداث یک تصفیه خانه مشترک از هزینه احداث مثلا سه تصفیه خانه منفرد کمتر است.
2- کاهش حجم تصفیه خانه
اگر زمان حداکثر جریان فاضلاب کارخانه های مجاور با هم در یک زمان اتفاق نیافتد این مسئله حجم مورد نیاز واحدهای تصفیه را کاهش خواهد داد.
3- بهره گیری از جریان فاضلابهای مختلف برای متعادل سازی یکدیگر
در این حالت به عنوان مثال فاضلاب اسیدی یک کارخانه می تواند برای خنثی سازی فاضلاب قلیایی کارخانه دیگر به کار رود همچنین جریان فاضلاب یک کارخانه که دبی بالایی دارد می تواند با رقیق سازی بار آلی جریان دیگر از بروز شوک بار آلی به تصفیه خانه جلوگیری کند.
کمبود مواد مغذی یک جریان نیز می تواند از طریق اختلاط با جریان دیگر جبران شود. نکته ای که در احداث تصفیه خانه مشترک باید مد نظر قرار گیرد انجام مطالعات دقیق در مورد کیفیت و کمیت جریانهای ایجاد شده فاضلاب است که به طراحی مطمئن کمک می کند.
3-3-4- تغییر و اصلاح فرآیندها به منظور کاستن از حجم فاضلاب و کاهش غلظت آلاینده ها
بروز مسایل زیست محیطی و پی بردن به این نکته که طبیعت قدرت تحمل هر نوع آلاینده و به هر مقداری را ندارد دانشمندان را به سوی استراتژی نوینی در طراحی و راهبری صنایع سوق داده است و آن رویکرد به (( طراحی سبز )) می باشدمفهوم این اصطلاح آن است که دراحداث واحدهای صنعتی طراحی به گونه ای انجام می شود که اولا فاضلاب و ماده زایدی تولید نشود و اگر چنانچه تولید شد بتواند قابل بازیافت وبازچرخش باشد واگر چنانچه این امر نیز میسر نبود نوبت به انجام تصفیه و دفع در محیط می رسد در کشور آمریکا با بکارگیری این شیوه وبا انجام این سرمایه گذاری لازم موفق شده اند تخلیه فضولات صنعتی را به داخل دریاها تا حدود 93 % کاهش دهند. با در نظر گرفتن مسایل اقتصادی وزیست محیطی کاهش حجم وغلظت فاضلاب تولیدی بایستی از جمله اهداف صنایع قرار گیرد. برای دستیابی به این هدف روشهای ذیل مرسوم است:
الف- روش کاهش حجم
- طبقه بندی کردن فاضلابهای تولیدی در کارخانه
- عدم تولید فاضلابها ( استفاده از سیستم های بسته در مصرف آب )
- تغییر تولید جهت کاهش و استفاده مجدد فاضلاب
- حذف تخلیه های یکباره
ب- روش کاهش غلظت
- تغییر در فرآیند تولید
- تغییر واصلاح در بکارگیری وسایل وتجهیزات
- جداسازی فاضلابها در صنایعی که تنوع تولید دارند
- یکنواخت سازی فاضلابها
- متناسب سازی فاضلابها
- بازیافت فرآورده های فرعی
- پایش وکنترل فرآیندهای تولید
3-4- فاضلاب بهداشتی صنایع غذایی
وجود نیروی کار در هر صنعتی منجر به تولید مقداری فاضلاب بهداشتی خواهد شد که باید به طور مناسب دفع شود. فاضلاب بهداشتی به فاضلاب حاصل از دستشوییها توالت ها وحمام ها اطلاق می شود که به دلیل وجود مواد مدفوعی باید تصفیه شود. در حال حاضر روش دفع فاضلاب بهداشتی در اکثر صنایع چاه جذبی است که این مسئاله عموما در مناطقی که سطح آبهای زیرزمینی بالا است موجب آلودگی آبهای زیرزمینی می شود. برای اجتناب ازاین امرگزینه های زیر می تواند برای دفع صحیح فاضلاب بهداشتی مورد توجه قرار گیرد:
گزینه اول: فاضلاب بهداشتی و صنعتی به صورت مرکب تصفیه بیولوژیکی شوند.
گزینه دوم: فاضلاب بهداشتی و صنعتی به صورت مرکب تصفیه شیمیایی شوند.
گزینه سوم: فاضلاب بهداشتی و صنعتی به صورت مجزا از هم تصفیه شوند.
درتصفیه مجزااستفاده ازسپتیک تانک می تواندمد نظرقرار گیرد. البته در صورتی که کارخانه دارای سیستم تصفیه بیولوژیکی باشد بهتر است گزینه اول استفاده شود.
1-1- موجودیت آب
بعد از انسان آب شاید یکی از اجزاء بی نظیرجهان هستی باشد. آب ازدوعنصراکسیژن و هیدروژن تشکیل شده است که این دو عنصر در شرایط معمولی بصورت گاز می باشند. عنصر هیدروژن قابل اشتغال می باشد د رحالی که اکسیژن برای سوختن ضروری می باشد با این وجود آب آتش را خاموش می کند انسان وسایرحیوانات وهچنین گیاهان بدون آب نمی توانند به حیات خود ادامه دهند صنایع بدون آب نمی توانند به موجودیت خود ادامه دهند درعین حال آب باعث مشکلات زیادی در صنایع می شود.
در بررسی دقیق خصوصیات آب همواره سئولاتی مطرح می شود از جمله اینکه آب چیست؟ از کجا می آید؟ چگونه و در چه شرایطی باید آب را مصرف کرد؟ چگونه باید با مشکلات ناشی از آب در صنعت مواجه شد؟ سرنوشت آب مصرف شده به کجا می انجامد وبا جریان فاضلاب چه باید کرد؟
آب ماده ای حیاتی است که حدود 60 تا 70 درصد وزن انسان رشد یافته را تشکیل می دهد و بعد از اکسیژن مهمترین ماده برای زیستن می باشد. دو سوم سطح زمین را آب گرفته است و بطور کلی می توان گفت که منابع موجود آب دو نوع است :
1- آبهای زیرزمینی
2- آبهای سطحی
بر حسب نوع منبع نوع آب و مواد موجود در آن متفاوت می باشد.
1-2-1- آبهای سطحی
1- آبهای جوی
آب باران در پاره ای نقاط برای مصارف عمومی مورد استفاده قرار می گیرد مناطقی که پوشیده از زمینهای آذرین ویادریاچه هایی که دراین نوع زمینها می باشند وسفره های آب دارزیرزمینی وجود نداشته باشد از آبهای جوی استفاده می شود.
2- آب رودخانه ها
رودخانه ها و نهرها بوسیله چشمه ها و آبهای جاری تغذیه می شوندآبدهی آنها معمولا زیاد ودر فصول مختلف دارای درجه حرارت متفاوت می باشند.
3- آب دریاچه ها و مخازن
آب دریاچه ها می تواند برای مصارف شرب مورد استفاده قرا رگیرد دریاچه های مصنوعی یا مخازن آب برای مصارف شهرهای بزرگ ویا تنظیم آب مصرفی نیز بکار می روند.
4- آب دریاها
عظمت دریاها بشر را از گذشته دور به فکر استفاده از این منابع به منظور مصارف صنعتی وشرب کشانده است ولی می دانیم که این عمل به سادگی انجام پذیر نیست. آب دریاها 98 % کل آب آزاد موجود در سطح زمین است.
1-2-2- آبهای زیرزمینی
چشمه های رگه های آبهای زیرزمینی می توانند آب خالص طبیعی را با ترکیبی مناسب برای شرب در اختیار انسان قرار دهند ترکیب این آبها به صورت مختلف چون چشمه جریان آبهای زیرزمینی سفره آبهای آبرفتی و منابع عمیق می باشند. آلودگیها بسیار متنوعند واز منابع مختلف و به راههای گوناگون وارد آب می شوند.
علت آلودگی هر چه باشد آب را هنگامی آلوده می نامیم که میزان مواد خارجی موجود در آن به اندازه ای باشد که استفاده از آن سبب بروز اثرات زیان آور به راههای مختلف گردد.
خواص آب به دو دسته فیزیکی وشیمیایی تقسیم می گردد:
1-3- خواص آبهای آشامیدنی
1- خواص فیزیکی آب
2- خواص شیمیایی آب
1-3-1- خواص فیزیکی آب
خوش طعم وخوش بو بودن آب دلیل برخوبی آن نمی باشد.چنانچه آبی ممکن است خوش طعم وخوش بو باشد منتهی قابل نوشیدن نباشد به طورکلی چهار حس انسان در مورد خواص فیزیکی آب قضاوت می کنند:
1- حس بینایی (برای تشخیص رنگ وکدری )
2- حس چشایی ( برای تشخیص مزه )
3- حس بویایی ( برای تشخیص بو )
4- حس لامسه ( برای تشخیص حرارت آب )
1-3-2- خواص شیمیایی آب
خواص شمیایی آب با آزمایشهایی که روی آن انجام می گیرد مشخص می گردد. مهمترین خواص شیمیایی آب عبارتند از:
1- خاصیت اسیدی و بازی
2- قدرت اسیدی
3- قدرت قلیایی
4- کربناتها
5- بی کربناتها
6- هیروکسیدها مثل سود و آهک
1-5- سختی آب
سختی آب مربوط به املاح خاصی است که در آب وجود دارد مانند بیکربنات کربنات کلرید سیلیکات ونیترات که بصورت محلول در آب وجود دارند.
سختی کل شامل سختی موقت یا سختی کربناتی به اضافه سختی دائم یا سختی غیر کربناتی است. سختی آب در اثر جوشاندن آب ته نشین می شود وجرم داخل ظرف را تشکیل می دهد.
بخش دوم
آب در صنایع غذایی
2-1- مصرف آب در صنایع غذایی
استفاده از آب در تمام صنایع وبه ویژه صنعت غذایی امری رایج بوده وبدون حضور این ماده حیاتی انجام فعالیتهای صنعتی غیر ممکن خواهد بود.مثالهای ارائه شده در زیر نمونه هایی ازاهمیت آب درعملیات کارخانه های صنعتی است.
1- تولید کاغذ منسوجات و همچنین مواد غذایی
2- انتقال مواد اولیه (چغندر شستشوی خاکستر و رسوبات زائد کوره های بلند ذوب آهن)
3- آبکشی وشستشو در صنایع (لبنیات نوشابه سازی داروسازی وآبکاری)
4- سرد کردن محصولات (صنایع آبکاری)
5- تهویه مطبوع ودهها مصرف دیگر
مقدارمصرف آب با توجه به فرآیند تولید وسطح فن آوریهای مورداستفاده درهرواحد صنعتی متفاوت می باشد.
موارد اصلی استفاده های آب در صنعت را می توان به صورت ذیل خلاصه کرد
- تولید انرژی از طریق تهیه بخار
- انتقال حرارت
- انتقال وجا به جا کردن مواد خام یا محصولات زائد
- فعالیتهای مکانیکی
- تولید محصول
2-2-1- آلوذگیهای ناشی از مصرف آب در فرایندهای صنعتی
از آنجا که آب حلال خوبی در طی تماس با مواد آنها را در خود حل کرده و همچنین قادر است مواد معلق ریز ونامحلول را نیز با خود نماید به همین دلیل درآب مصرف شده هرفرآیند صنعتی تغییراتی حاصل می شود که ممکن است فیزیکی شیمیایی ویا بیولوژیکی باشد . نمونه های زیر مواردی از این تغییرات می باشند :
الف- افزایش دما
ب- انحلال گازها گردوغبار یا محصولات شیمیایی ویا بلعکس حذف گازها
ج- سوسپانسیون شدن انواع ذرات
د- انحلال ترکیبات آلی و معدنی مختلف
ه- ورود روغن گریس ومواذ نرم کننذه مورد استفاده در صنعت
1-3- جنبه های تاریخی مصرف صنعتی آب
طی قرن گذشته رشد عظیمی درمصرف آب فرآیندهای صنعتی روی داده است. بر اساس بررسیهای
انجام شده علت اصلی افزایش مصرف آب صنعتی آب تا سال 1349 افزایش تولید بود بعدازسال 49 این روند شروع به تنزل نموده وحتی دربرخی موارد مصرف آب کاهش یافت دلایل کاهش مصرف می تواند به صورت زیر خلاصه شود:
1- محدودیت منابع آب وافزایش میزان آلودگی در اثر ورود فاضلابهای صنعتی
2- افزایش هزینه تولید آب از جمله هزینه پمپاژ وتصفیه به دلیل آلودگی بالاتر
3- افزایش هزینه تصفیه فاضلاب تولید شده در صنایع به دلیل فشارهای سازمانهای دولتی
4- تغییر و به کار گیری فن آوریهای نوین و پیشرفته تولیدی در صنعت
در زمینه کاهش مصرف آب در صنعت باید به این مساله توجه داشت که مصرف ویژه آب در واحد تولید برای هرصنعت به طورچشمگیری از یک کشور به کشور دیگر واز یک ناحیه به ناحیه دیگردر در همان کشور متفاوت است . به عنوان مثال میزان مصرف آب به ازای هر تن محصول تولید شده روغن نباتی درکارخانه ای واقع در تهران وکارخانه ای دیگردر یکی ازاستانهای کشورمتفاوت است این تفاوتها به انتخاب فناوری نوع آب وهوا در دسترس بودن آب و بسیاری ازعوامل دیگربستگی دارد .
2-3-1- میزان مصرف صنعتی آب در ایران
در جدول میزان مصرف سالیانه آب در بخشهای مختلف ارائه شده است.
|
درصد نسبت به کل منابع قابل بهره برداری |
درصد نسبت به کل مصرف |
میلیارد متر مکعب در سال |
بخش مصرف کننده |
شماره |
|
70.4 |
93.2 |
77.4 |
کشاورزی |
1 |
|
3.6 |
4.8 |
4 |
شرب شهری |
2 |
|
0.7 |
1 |
0.8 |
شرب روستایی |
3 |
|
0.7 |
1 |
0.8 |
صنعتی |
4 |
|
75.4 |
100 |
83 |
جمع کل |
5 |
2-4- مزایای حاصل از کاهش مصرف آب
کاهش مصرف آب در صنایع از هر طریقی که امکان پذیر باشد مناف فراوانی را برای خود صنعت و هم برای جامعه و اقتصاد کشور دربرخواهد داشت.اگر صنعتی میزان آب خود را کاهش دهد آنگاه :
- با کاهش مصرف آب در صنعت آب بیشتری برای استفاده شرب وکشورزی در دسترس خواهدبود
- هزینه های برق مصرفی جهت پمپاژ آب وتصفیه خانه و همچنین میزان مواد شیمیایی مصرف شده ودر نتیجه هزینه تصفیه فا ضلاب کاهش خواهد یافت.
- با کاهش مصرف آب از حجم فاضلاب تولید شده نیز کاسته شده ودر نتیجه هزینه تصفیه فاضلاب کاهش خواهد یافت.
- با کاهش تخلیه فاضلاب آ لوده صنایع منابع آبی در برابر ورود انواع آ لودگی محافظت شده و در نتیجه کیفیت خود را برای بهترین مصرف حفظ خواهد کرد.
2-4-1-استفاده مجدد آب
استفاده مجدد آب در صنعت به فرآیندی اطلاق می شود که توسط آن آب استفاده شده در یک فرآیند صنعتی دوباره درفرآیندی دیگرمصرف می شود.این امرمشروط براین است که الزامهای کیفی برای فرآیند دوم رعایت شده باشد باید توجه داشت که استفاده مجددتنها محدود به این امرنبوده وزمینه های گوناگونی برای آن وچود دارد که کارخانه های صنایع غذایی می توانند بر روی آن برنامه ریزی نمایند تا میزان مصرف آب واحد صنعتی کاهش یابد.
2-4-2- باز چرخش یا ریسایکلینگ
بازچرخش به مفهوم استفاده از پساب یک فرآیند صنعتی برای ورودی همان فرآیند است .دراین حالت آب مصرف شده درفرآیند ممکن است براساس کیفیت پس ازطی مراحل تصفیه یا بدون انجام تصفیه واگردانی شود .
2-5- انواع مصارف آب در صنایع غذایی
دریک تقسیم بندی کلی مصرف آب در صنایع غذایی می تواند در یکی از 4گروه کلی زیر قرار گیرد
- خنک سازی
- فرآیند
- دیگهای بخار وتولید بخار
- مصارف بهداشتی وخدماتی
2-5-1- آب خنک سازی
از مهم ترین کاربردهای آب در صنعت استفاده از خاصیت آن در انتقال حرارت می باشد. در اکثر
صنایع غذایی وجود دیگهای بخار برای تولید آب گرم وبرجهای خنک کننده امری ضروری ولازم
است بدون بهره گیری از قدرت انتقال حرارت آب فرآیند تولید ضنایع غذایی متوقف خواهد شد.
در کشورهای صنعتی حدود 60 تا 70 درصد از کل مصرف آب صنایع غذایی در عملیات خنک سازی استفاده می شود.
دونوع خنک سازی وجود دارد : خنک سازی بدون تماس وخنک سازی تماسی.
د رخنک سازی بدون تماس عمل خنک سازی به طور مستقیم ازطریق انتقال دهنده های حرارتی صورت می گیرد. در این حالت آب از لوله ها خارج نشده و هیچ تماسی با محصولات تولید شده ندارد. واغلب از فرآیند خنک سازی حرارت زاید حاصل می شود. به منظور پیشگیری ازآلودگی یا خوردگی مواد شیمیایی به آب خنک سازی افزوده می شود.
آب خنک سازی تماسی ممکن است توسط محصولات جانبی فرآیند تولید مواد خام جزئی محصولات نهایی ویا سایر مواد شیمیایی از قبیل افزودنیها وکاتالیست ها آلوده شود. بنابراین درآب خنک سازی تماسی مصرف شده هم حرارت زاید وهم آلاینده های شیمیایی حضور خواهند داشت. آب خنک کننده معمولا از طریق سیستم های زیر مورد استفاده قرار می گیرد.
2-5-1-1- انواع سیستم های خنک سازی
الف- سیستم آب خنک کننده یکبار مصرف
در چنین سیستمی آب خنک کننده پس از انجام تبادل گرما به صورت فاضلاب در آمده ودفع می شود با توجه به محدود بودن منابع آب چنین سیستمی برای صنایع غذایی مطلوب نمی باشد چرا که آب مصرف شده پس از دفع حرارت در برجهای خنک کننده می تواند دوباره مصرف شود.
ب- سیستم آب خنک کننده گردشی باز
درچنین سیستمی آب خنک کننده دریک مسیربسته جریان داشته وپس ازانجام تبادل حرارتی که منجر به افزایش دمای آن می شود مجددا خنک شده ومورد استفاده قرار می گیرد.
برای خنک سازی از دو روش زیر استفاده می شود.
1- استفاده از حوضچه های تبخیر
2- استفاده از برج خنک کننده
استفاده یکی از دو روش فوق وابسته به حجم آب خنک کننده اندازه کاهش دمای آب و مهم تر از همه کیفیت آب خنک کننده در گردش است.
ج- سیستم آب خنک کننده گردشی بسته
دراین سیستم آب در یک مدار بسته بدون تماس مستقیم با محیط جریان دارد از این روحجم آب خنک کننده ثابت می ماند.
از ویژگی های این سیستم حاقل بودن میزات تلفات آب است . به همین دلیل این سیستم برای مناطقی که مشکل کمبود آب دارند مناسب می باشد برای خنک کردن آب در گردش چنین سیستمی از یک سیتم آب خنک کننده گردشی باز استفاده می شود.
بخش سوم
انواع فاضلاب صنایع غذایی
3-1- ویژگیهای فاضلاب صنایع غذایی
نتیجه مصرف آب در صنایع غذایی ایجاد فاضلاب است که بر حسب نوع تولید و فرآیند هم از لحاظ حجم وهم از لحاظ کیفیت از تنوع گسترده ای برخوردار است . به عنوان نمونه مقدار اکسیژن مورد نیاز بیولوژیکی فاضلاب این صنایع در برخی موارد پایین تراز 100 وگاهی بیشتر از100000 میلی گرم در لیتر است. میزان مواد معلق نیز در فاضلابهای صنایع غذایی بسیار متغیر بوده وممکن است تاحدود 120000 میلی گرم در لیتر متفاوت باشد . در بین صنایع مختلف غذایی صنایع کنسرو سازی بیشترین فاضلاب را تولید می کند وصنعت نیشکر بالاترین بار مواد معلق را ایجاد می کند.
حضور آلاینده های سمی در جریان فاضلاب از جمله مواردی است که می تواند در فاضلاب صنایع غذایی مهم تلقی شود. این آلاینده ها ممکن است شامل آفت کشهای حذف شده از مواد خام در طی عملیات شستشو حلالهای استفاده شده برای استخراج هیدروکربورهای پلی آروماتیک ورودی از آب شستشوی رودخانه مواد شمیایی گندزدا وقارچ کشهای استفاده شده برای تولیدات یا مصرف شده در شستشو کانال ها ودیگر تجهیزات وترکیبات فنلی که به طور طبیعی در مواد اولیه حضور دارند.
فاضلاب صنایع غذایی از نظر حجم وآلودگی جمعیت معادل قابل توجهی را به ازا واحد تولید شامل می شود
جمعیت معادل برای صنایع غذایی به ازای هر واحد تولید یا مصرف
|
جمعیت معادل برحسب نفر |
واحد تولید یا مصرف |
نوع صنعت غذایی |
|
|
از نظر آلودگی فاضلاب |
از نظر حجم فاضلاب تولید شده |
||
|
20 تا 200 |
26 تا 67 |
1000لیتر شیر |
تولید شیر |
|
450 تا 700 |
67 تا 133 |
یک تن چغندر |
قند وشکر |
|
180 تا 500 |
27 تا 39 |
یک تن کنسرو |
کنسرو ومیوه |
|
500 |
133 |
یک تن روغن |
روغن نباتی |
|
40 تا 150 |
40 تا173 |
یک تن شیرینی |
شیرینی سازی |
|
70 تا 200 |
2 تا 2.7 |
یک گاو= دوبره |
کشتارگاه |
|
5 تا 16 |
0.5 |
یک گاو |
دامداری گاو |
|
5 |
0.13 |
یک گوسفند |
دامداری گوسفند |
به طور کلی کاخانجات صنایع غذایی به دو دسته کاخانجات فصلی وغیر فصلی طبقه بندی می شوند در کاخانجات فصلی تولید در ماههای خاصی از سال وجود دارد اما در کاخانجات غیر فصلی فرآیند تولید در تمامی فصول سال فعال بوده ولذا فاضلاب به طور مداوم تولید می شود. فصلی یا غیر فصلی بودن این واحدها از عوامل بسیار مهم در انتخاب روش تصفیه مناسب می باشد.
3-1-1- صنایع تولید قند ونیشکر
صنعت قند ویا به عبارتی استخراج شکر از چغندرقند ویا نیشکر از جمله صنایع مهم کشور محسوب می شود که جز صنایع فصلی می باشد. مشخصات فاضلاب مربوط به قسمتهای مختلف کاخانجات قند متناسب با نوع فرآیند منطقه ومواد اولیه مصرفی و ..... بسیار متفاوت است . به عنوان نمونه در مورد فاضلاب مربوط به مرحله شستشووانتقال چغندر قند میزان دبی از 5 تا 17 متر مکعب به ازای هرتن چغندرقنداکسیژن مورد نیاز بیولوژیکی آن بین150 تا 7000میلی گرم بر لیتر در چند کارخانه قند تغییر کرده است . در تصفیه فاضلاب ناشی از صنعت قند وشکر اولین گزینه بازیابی واستفاده مجدد آب در قسمتهای مختلف فرآیند است. در تصفیه فاضلاب این صنایع سیستم های برکه تثبیت لاگون هوادهی لجن فعال و تصفیه در زمین می تواند به کار گرفته شود.
3-1-2- صنایع تولید کمپوت وکنسرو
صنعت تولید کمپوت وکنسرو به منظوربالابردن عمرنگهداری میوه وسبزیجات وسهولت درجابجایی ونقل وانتقال آن به وجود آمده است.از ویژگیهای این صنعت فصلی بودن آن است
می توان عملیات پیش تصفیه را روی فاضلاب این واحدها انجام داده وسپس آن را به سیستم جمع آوری فاضلاب شهری فرستاد. آشغالگیری یک مرحله پیش تصفیه است که نقش مهمی در جداسازی ذرات موجود در فاضلاب دارد.برای تصفیه فاضلاب حاصله روش ته نشینی شیمیایی به همراه سایر روشها جهت تنظیم PH وکاهش غلظت جامدات معلق به کار برده می شود.
3-1-3- صنایع نوشابه سازی
صنایع نوشابه سازی در ایران با تاسیس کاخانه پپسی کولا وکوکاکولا درسال 1333 آغازبه کار کرد امروزه انواع گوناگون نوشابه ها با ترکیبات مختلف درایران تولید می شود. درطی تحقیقات به عمل آمده در صنعت نوشابه سازی مشخص شده است که از کل آب مصرفی در کارخانه حدود 79 درصد به فاضلاب تبدیل می شود که درصد قابل توجهی می باشد و لزوم انجام باز چرخش و استفاده مجدد در این کارخانه ها را آشکار می سازد. فاضلاب صنعتی این واحد ها عمدتا حاصل شستشوی شیشه های خالی شستشوی ماشین آلات مخازن وکف سالنها می باشدعلاوه برآن به علت استفاده از شوینده ها در عملیات شستشواین مواد نیزدرفاضلاب وجود دارند. با توجه به استفاده ازسود در امر شستشو فاضلاب حاصل از این واحدها عموما قلیایی هستند. حجم تولید فاضلاب در کارخانجات تولید نوشابه در حدود 40 مترمکعب به ازا تولید 1000 جعبه نوشابه می باشد. جهت تصفیه فاضلاب این صنایع ابتدا باید از آشغالگیر استفاده کرد. آز آنجایی که اغلب واحدهای نوشابه سازی در محدوده داخل شهر ویا حوضه آن مستقر است می توان پش از عملیات پیش تصفیه فاضلاب را به سیستم جمع آوری فاضلاب شهری وارد کرد تا به همراه آن تصفیه شود.
3-1-4- صنایع لبنیاتی
صنعت لبنیات جایگاه مهمی در تامین غذای بسیاری ازکشورها دارد. درایران اولین کارخانه صنعتی پاستوریزاسیون شیر در سال 1336 تاسیس شد. بر اساس اطلاعات موجود 19 واحد فعال تولید شیر پاستوریزه در سطح کشور وجود دارد ( آمار مربوط به چند سال قبل می باشد ).
زایدات لبنیاتی عمومامحلولهایی ازشیروفرآورده های شیری حاصل ازضایعات تولید درطی فرآوری وانتقال همراه با دترجنت ها وپاکننده حاصل از شستشو هستند. شدت آلودگی و حجم فاضلاب حاصل از هر کارخانه لبنی به نوع فرآیندها حجم شیر فرآوری شده نوع محصول تولید شده شرایط ونوع تجهیزات شیوه های کاهش زایدات نحوه عمل مدیرو کارمندان ومقدارآب مصرف شده درخنک سازی وشستشو بستگی خواهد داشت. اکسیژن مورد نیاز شیمیایی فاضلاب لبنیاتی بسته به نوع فرآورده از کمتر از 100 تا بیش از 20000 میلی گرم در لیتر متفاوت است.
در این صنعت از طریق مدیریت کنترل واصلاح تجهیزات وفرآیند می توان میزان مصرف آب را تا یک به سه وبار آلی فاضلاب را تا دو به سه کاهش داد. بهترین روش تصفیه فاضلاب صنایع شیر که دارای بازدهی بالایی می باشند عبارتند از:
1- سیستم لجن فعال
2- فیلتر چکنده
3- لاگون هوادهی
4- دیسک های بیولوژیکی چرخان
5- تصفیه بی هوازی
3-1-5- صنعت تولید روغن نباتی
هدف این صنایع استخراج روغن نباتی از دانه های روغنی است تعداد کارخانجات تولید روغن تصفیه شده درکشور 15 واحد می باشد. در صنایع روغن نباتی آب و مواد شیمیایی محلول در آب از مواد مهم فرآیند تصفیه روغن خام تصفیه صابون واسیدهای چرب محسوب می شودآب مورد استفاده پس ازورود مواد شیمیایی آلودگیها و گرما به صورت فاضلاب درمی آید. فاضلاب نیز از شستشوی تجهیزات ماشین آلات کف وسطوح ایجاد می شود.
در تصفیه فاضلاب این صنایع با توجه به بالا بودن مقدار روغن لازم است ازروشهای فیزیکی جهت جداسازی روغن استفاده شود. جهت تصفیه فاضلاب آلوده به مواد چرب درنهایت باید از سیستم های بیولوژیکی استفاده شود.
3-1-6- کشتارگاهها و مجتمعهای تولید گوشت
کشتارگاه دام معمولا دراکثرشهرهای ایران وجود دارد که عمل کشتار درآنها به صورت سنتی وغیر اتوماتیک انجام می شود. مشخصات فاضلاب تولیدی کشتارگاهها بر حسب ساده و پیچیده بودن آنها متفاوت می باشد . در کشتارگاههای ساده به ازای هر تن وزن حیوان زنده حدود 1.5 تا 14.6 متر مکعب آب مصرف می شود در کشتارگاههای مرغ نیز به ازای هر قطعه مرغ 13 لیتر آب مصرف می شود.
منابع تولید فاضلاب ویژگیها و روشهای تصفیه فاضلابهای صنایع غذایی
|
روشهای تصفیه و دفع |
منابع آلودگی |
منبع تولید فاضلاب |
نام صنعت |
|
بازیابی و استفاده مجدد آب انعقاد استفاده از لاگون وسایر روشهای بیولوژیکی |
بالا بودن مواد معلق و مواد محلولی آلی شامل شکر و..... |
انتقال وشستشو آشغالگیری آب قسمت عصاره گیری تخلیه لجن آب مایع شده شکر استخراج شده وعصاره آن |
صنایع تولید قند |
|
آشغالگیری استفاده از لاگون جذب خاک یا آبیاری بارانی تصفیه بیولوژیکی |
PH بالا بودن ومواد معلق |
شستشوی بطریها شستشوی کف و تجهیزات تخلیه محل نگهداری مایع غلیظ |
صنایع نوشابه سازی |
|
آشغالگیری استفاده از لاگون جذب خاک یا آبیاری بارانی تصفیه بیولوژیکی |
مواد معلق مواد آلی |
شستشو وجداسازی جدا کردن مواد از پوست هسته وساقه بلانچینگ پخت |
صنایع تولید کمپوت وکنسرو |
|
شناورسازی تصفیه بیولوژیکی |
مواد آلی بالا بخصوص پروتئین چربی ولاکتوز |
شستشوی مخازن وزمین آب پنیر نشت تجهیزات قسمت بسته بندی |
کارخانجات تولید مواد لبنی |
|
شناورسازی تصفیه بیولوژیکی آشغالگیری ته نشینی |
مواد آلی بالا شامل خون و پروتئین و جامد |
قسمت ذبح حیوانات شستشوی امعا واحشا شستشوی زمین |
کشتارگاهها (گوشت قرمز وسفید)
|
3-2- لزوم تصفیه فاضلاب صنایع غذایی
تصفیه فاضلابهای شهری وصنعتی واز جمله صنایع غذایی به دلایل زیر انجام می شود:
الف: تامین شرایط بهداشتی برای زندگی مردم وحفظ وارتقای سلامتی آنها
درمیان صنایع غذایی فاضلابهایی چون فاضلاب کشتارگاهها حاوی مقادیرمتنابهی از میکروارگانیسم های بیماریزا می باشدکه درصورت ورود به منابع آب سطحی وزیرزمینی موجب آلوده شدن آنها به جرمهای پاتوژن شده ودراثرتماس انسان بااین منابع خطرگسترش بیماریهای ناشی ازعوامل بیماریزا د ر بین مردم بوجود می آید. از جمله این بیماریها می توان به انواع گاستروانتریت های ناشی از انتروباکترها (باکتری روده ای ) اشاره کرد.
ب:حفظ وپاک نگهداشتن محیط زیست از آلودگی
ورود فاضلابهای تصفیه نشده به محیط زیست علاوه بر آلودگی ها وایجاد خطرهای مستقیم برای بهداشت مردم نتایج دیگری از قبیل ایجاد مناظر زشت بوهای ناخوشایند وسرانجام تولید حشرات مخصوصا مگس وپشه را به همراه دارداین حشرات وسیله ای برای جابجا شدن میکروبهای بیماریزا و آلوده سازی محیط با این میکروب ها می باشند.
ج: بازیابی واستفاده مجدد از فاضلاب
به طورکلی فاضلاب به دلیل پایین بودن نمکهای معدنی محلول نسبت به آب دریاها جزءآبهای شیرین اما آلوده محسوب می شوداستفاده مجدد وبهره گیری ازفاضلاب تصفیه شده به جای آب شیرین جهت آبیاری کشاورزی و همچنین فضاهای سبز و... دارای فواید اقتصادی فراوانی بوده ودر مقایسه با شیرین سازی آب شور دریاها به مراتب ارزان تر می باشد. این مسئله در کشور ما که در بسیاری از نقاط آن مردم با کمبود آب شیرین مواجه هستند حایز اهمیت بوده و از مصرف آب آشامیدنی برای کشاورزی جلوگیری می کند. لازم به ذکراست که استفاده مجدد از فاضلاب تصفیه شده جهت آبیاری کشاورزی به دلیل وجود مواد مغذی همانند ازت و فسفر افزایش محصولات کشاورزی و کاهش مصرف کودهای شیمیایی ودر نتیجه صرفه جویی اقتصادی را سبب می شود.
3-2-1- اثرات دفع فاضلاب صنایع غذایی به آبهای پذیرنده
در کشور ایران به دلایل مختلف از جمله عدم بهره گیری از تکنیکهای باز چرخش و استفاده مجدد فاضلابهای ایجادشده اکثرابدون تصفیه یاباتصفیه ناقص وارد رودخانه ها می شوند . تخلیه فاضلابها (صنعتی وغیر صنعتی ) به آبهای پذیرنده بدون اینکه تصفیه ای برروی آنها انجام شده باشد بر حسب نوع ماده آلوده کننده ای که دربردارد باعث آلودگیهای مختلف می شود که در زیر به اختصار به هر یک از آنها اشاره می شود.
3-2-1-1- مواد معلق
ورود مواد معلق در آبهای پذیرنده در درجه اول موجب افزون شدن رسوبات در عمق رودخانه و بر هم زدن تعادل اکولوژیکی موجودات کف زی می شود که از آن جمله به از بین رفتن تخم ماهیها می توان اشاره کرد. علاوه بر این افزایش کدورت آب نیز منظره نامطلوبی به آب می دهد.هزینه تصفیه آب در نتیجه افزایش مواد معلق بالا رفته ودر عمل گندزدایی نیز مقدار زیادتری کلر مصرف خواهد شد.
3-2-1-2- املاح معدنی محلول
املاح معدنی محلول به طور طبیعی در اکثر فاضلابهای صنعتی وجود دارد که تخلیه آنها به آبهای پذیرنده دربعضی موارد ازموارد سختی آب را بالا می برد. به عنوان نمونه در منطقه صنعتی غرب تهران که فاضلابها از طریق چاه جذبی دفع می شود شاهد افزایش سختی آب در چاههای پایین دست هستیم که هزینه تصفیه آب را افزایش داده است.
از مسایل دیگر افزایش شوری آب است که از نظرمصارف کشاورزی و دامداری مشکلاتی را ایجاد می کند. وجود ازت و فسفر نیز مشکل عمده دیگری است که باعث باتلاقی شدن منابع آب می شود.
3-2-1-3- مواد آلی محلول
مواد آلی محلول در فاضلابها شامل پروتئین هاهیدروکربورها پاک کننده ها فنل ها حشره کش ها آفت کشها وبسیاری از ترکیبات دیگرمی باشد که با ورود به منابع آب اثرات نامطلوبی را ازخود بر جای می گذارند. می توان گفت که عمده ترین هدف تصفیه فاضلاب در حالت متداول حذف موادآلی از جریان فاضلاب است فاضلاب حاوی این مواد زمانی که وارد آبهای پذیرنده می شوند در درجه اول اکسیژن محلول درآب را کاهش داده وایجاد بوو گندیدگی طعم ومزه نامطبوع ومنظره زشت می کند. از سوی دیگر اگر مواد آلی غیر قابل تجزیه بیولوژیکی باشد در محیط وبدن موجودات زنده انباشته شده و در نهایت از طریق چرخه حیات وارد بدن انسا ن ها می شود بسیاری از این مواد خاصیت سرطانزائیشان به اثبات رسیده است.
3-2-1-4- اسیدها وقلیاها
فاضلابهای اسیدی وقلیایی علاوه بر اینکه آب را از جهت مصارف شرب تفریحی وشنا نامطلوب می سازد زندگی آبزیان را نیز به خطر می اندازد از طرفی وجود آنها در آب رشد نامطلوب میکروبهای چرخه گوگرد (سولفوباکترها ) وهمچنین فروباکترها را باعث می شود. وجود اسیدها درآب خاصیت خورندگی آب را بالا می برد ودر صورت استفاده برای آبیاری مزارع را از بین خواهد برد.
3-2-1-5- مواد تولید کننده کف
این مواد شامل دترجنت ها وسورفاکتانت هامی باشند که همراه فاضلاب وارد آب می شوند. دترجنت ها به مقدارزیاد مخصوصا درصنایع غذایی به دلیل رعایت بهداشت وهمچنین سایرمصارف از جمله کاهش اصطکاک مورد استفاده قرار می گیرند.
پس از تخلیه درآبهای پذیرنده این مواد کف زیادی را در سطح آب بوجود می آورند که این علاوه بر ایجاد منظره نازیبا مانع از تبادلات اکسیژن در آب شده و با کاهش اکسیژن محلول حیات آبزیان به مخاطره می افتد.
3-2-1-6- رنگ
بعضی از فاضلابهای صنعتی مانند فاضلاب کارخانه های صابون سازی شیمیایی و کشتارگاهها بر حسب موادرنگی موجود قادرندرنگ آب پذیرنده را تغییر دهند که شاخص آلودگی آب است. ترکیبات رنگی با حذف طول موجهای نور خورشید عمل فتوسنتتیک آب را کاهش داده و علاوه بر بد منظره کردن آب درصورتی که ناشی ازذرات معلق یاکلوئیدی باشند می توانند مانع ازجذب اکسیژن اتمسفر شوند.
3-2-1-7- آلودگیهای حرارتی
آلودگی حرارتی سه اثر عمده در اکوسیستم آبی ایجاد می کند:
1- میزان اکسیژن محلول د رآب را کاهش می دهد این کاهش همزمان با افزایش رشد و تعداد میکروارگانیسم های آبزی است که از این جهت چرخه بسیاری از موجودات از بین رفته ومرگ ماهیان وگیاهان آبزی را شاهد خواهیم بود.
2- افزایش دمای آب رودخانه پذیرنده اثر مستقیم روی قابلیت تصفیه خودپالایی خواهد داشت.
3- افزایش درجه حرارت آب ممکن است به حدی برسد که خود باعث مرگ موجودات آبزی شود. بر اساس فوق مشاهده می شود که ورود آلودگی حرارتی به آب قادر است سیستم موجودات آبزی را به کلی تغییر دهد.
3-2-1-8- میکروارگانیسم ها
فاضلابها بر حسب منشا ممکن است حاوی میکروارگانیسم ها باشند (فاضلاب دباغی ونساجی ) که با تخلیه به آبها موجب افزایش باکتری های آب می شوند.
باکتری ها به دو دسته تقسیم می شوند:
1- باکتری های غیر بیماریزا که باعث تسریع تجزیه موادآلی رودخانه شده و اکسیژن محلول را کاهش می دهند.
2- باکتری های بیماریزا که باعث شروع بیماری می شوند مانند افزایش ابتلا به سیاه زخم در اثر تخلیه فاضلابهای صنایع دباغی.
3-2-1-9- مواد شناور
مواد شناور شامل روغن گریس وسایر موادی است که بر روی آب به صورت شناور باقی می مانند این مواد دراکثرفاضلابهای صنعتی مخصوصا صنایع غذایی وجوددارندکه نه تنهامناظر ناخوشایندی در منابع آب سطحی دریافت کننده پساب ایجاد می کند بلکه تبادلات را از هوا به اکسیژن کاهش داده و همچنین مانع عبور نور از سطح به داخل آب شده ورشد گیاهان آبزی را به خطر می اندازد.
3-3- استراتژی تصفیه ودفع فضولات صنعتی
مصرف آب جزء غیرقابل قبول اجتناب درصنایع غذایی می باشد که درطی مصرف درصدی از آب به فاضلاب تبدیل می شود. این درصد گاهی به 80 تا 90 % بالغ می شود. فاضلاب تولید شده با توجه به آلاینده های بوجود آمده و با توجه به اثراتی که در اثر تخلیه به آبهای پذیرنده ایجاد می نماید لازم است تصفیه شود.
انتخاب روش تصفیه به عوامل مختلفی بستگی دارد که بر حسب شرایط موجود نوع تصفیه متاثر می شود. برای تصفیه و دفع فاضلاب صنایع غذایی به طور کلی می توان چهار استراتژی را اتخاذ نمود:
1- تخلیه فاضلاب صنعتی به فاضلاب شهری
2- تصفیه اختصاصی فاضلاب صنعتی
3- تصفیه مشترک با صنایع دیگر
4- تغییر واصلاح فرآیند به منظور کاستن از حجم فاضلاب وکاهش غلظت آلاینده ها
3-2-1- تخلیه فاضلاب صنعتی به فاضلابروی شهری
درمناطقی که با کمبود زمین مواجه هستند با لحاظ نمودن ترکیب فاضلاب می توان ازتصفیه مشترک بهره جست. انجام تصفیه مشترک فاضلاب صنعتی وشهری دارای منافع زیر است:
الف- افزایش جریان که می تواند موجب کاهش نسبت جریان حداکثر به جریان متوسط گردد.
ب- استفاده بهتر از زمینهای موجود در مناطقی که کمبود زمین وجود دارد.
ج- دفع موثر لجنهای باقیمانده از تصفیه مجموعه فاضلاب در تاسیسات مشترک تصفیه فاضلاب
د- مصرف مواد غذایی (نوترینت ها ) موجوددر فاضلابهای خانگی برای کمک به تصفیه بیولوژیکی فاضلابهای صنعتی فاقد مواد مزبور
3-3-1-1- ملاحظات اختصاصی فاضلابهای صنعتی جهت تخلیه به شبکه جمع آوری فاضلاب شهری
1- تمام تاسیسات صنعتی و بهره برداری از معادن که ایجاد فاضلاب نموده وکیفیت آن بالا تراز استانداردهای سازمان محیط زیست باشد بایستی قبل از تخلیه نهایی فاضلاب از تاسیسات مناسب تصفیه فاضلاب استفاده نمایند.
2- رقیق کردن فاضلاب تصفیه شده یا خام به منظور رسانیدن غلظت مواد آلوده کننده تا حد استانداردهای اعلام شده قابل قبول نمی باشد.
3- استفاده از استخر تبخیر برای فاضلابهای صنعتی تصفیه نشده باکسب موافقت سازمان.
4- کلیه مواد سمی موجود در فاضلابهای صنعتی باید تا حد استانداردهای اعلام شده تصفیه وکاهش داده شوند وتخلیه مواد مذکور حتی برای مدت کوتاه ممنوع می باشد.
5- فاضلاب انسانی تولید کارخانجات باید به طور مجزا ویا ادغام با فاضلاب صنعتی تصفیه شوند و در صورت ادغام ضروری است استانداردهای فاضلاب انسانی رعایت شود.
6- خروجی تصفیه خانه هایی که محتوی فاضلابهای انسانی آبهای هرز و میکروارگانیسم ها باشند بایستی به نحوی ضد عفونی شوند که کلی فرم ها تا حد استانداردهای اعلام شده کاهش یابند.
7- لجن وسایر مواد جامد تولید شده در تاسیسات تصفیه فاضلاب باید قبل از دفع به صورت مناسب تصفیه شده وتخلیه نهایی این مواد نباید موجب آلودگی محیط زیست شود.
8- فاضلاب تخلیه شده باید با شرایط یکنواخت وبه نحوی وارد آبهای پذیرنده شود که حداکثر اختلاط صورت گیرد.
9- هدایت مستقیم فاضلاب ورودی به خروجی بدون عبور از تصفیه خانه به عنوان کنارگذر ممنوع است .
10- فاضلاب خروجی نباید حاوی کف اجسام شناور و مواد لجن باشد.
11- تاسیسات تصفیه فاضلاب نباید بوی نامطبوع ایجاد کند.
12- اندازه گیری غلظت مواد آلوده کننده به منظور تطبیق آن با استانداردهای اعلام شده باید سریعا از خروجی آخرین واحد تصفیه ای تصفیه خانه وقبل از ورود به محیط صورت گیرد.
13- اندازه گیری جهت تطبیق با استانداردهای اعلام شده باید بر مبنای نمونه مرکب 24 ساعته صورت گیرد درسیستم هایی که تصفیه ناپیوسته دارند اندازه گیری در طول تخلیه به صورت لحظه ای ملاک عمل خواهد بود.
14- تاسیسات تصفیه فاضلاب باید به گونه ای طراحی احداث و بهره برداری شود که پیش بینی های لازم جهت به حداقل رسانیدن آلودگی در مواقع اضطراری از قبیل شرایط آب وهوایی نامناسب قطع جریان برق نارسایی تجهیزات مکانیکی و....... فراهم شود.
3-3-2- تصفیه اختصاصی فاضلاب صنعتی
در صنایع غذایی چنانچه نتوان از استراژی فوق ( تخلیه به شبکه فاضلابروی شهری ) برای دفع فاضلاب استفاده کرد می توان بعد از مطالعات لازم از طریق مهندسین مشاور اقدام به احداث تصفیه خانه اختصاصی برای کارخانه نمود. در این گونه موارد بایستی از تجربیات حاصل از واحدهای احداث شده در صنایع مشابه بهره گرفته بهترین گزینه را انتخاب نمود.
3-3-3- تصفیه مشترک با دیگر صنایع
مسئله مهم در احداث تصفیه خانه اختصاصی هزینه بالای احداث تصفیه خانه است که گاهی همین عامل احداث تصفیه خانه را دریک صنعت برای مدتهای طولانی به تاخیرمی اندازد که تنها نتیجه این امر افزایش آلودگی محیط زیست خواهد بود.
از این رو هنگامی که یک واحد صنعتی تصمیم به احداث تصفیه خانه فاضلاب دارد می تواند با در نظر گرفتن صنایع مجاور وبر اساس توافق به احداث تصفیه خانه مشترک و واحدی اقدام کند که مزایای زیر را نیز داشته باشد:
1- کاهش هزینه مصرف شده برای احداث تصفیه خانه
روشن است که هزینه احداث یک تصفیه خانه مشترک از هزینه احداث مثلا سه تصفیه خانه منفرد کمتر است.
2- کاهش حجم تصفیه خانه
اگر زمان حداکثر جریان فاضلاب کارخانه های مجاور با هم در یک زمان اتفاق نیافتد این مسئله حجم مورد نیاز واحدهای تصفیه را کاهش خواهد داد.
3- بهره گیری از جریان فاضلابهای مختلف برای متعادل سازی یکدیگر
در این حالت به عنوان مثال فاضلاب اسیدی یک کارخانه می تواند برای خنثی سازی فاضلاب قلیایی کارخانه دیگر به کار رود همچنین جریان فاضلاب یک کارخانه که دبی بالایی دارد می تواند با رقیق سازی بار آلی جریان دیگر از بروز شوک بار آلی به تصفیه خانه جلوگیری کند.
کمبود مواد مغذی یک جریان نیز می تواند از طریق اختلاط با جریان دیگر جبران شود. نکته ای که در احداث تصفیه خانه مشترک باید مد نظر قرار گیرد انجام مطالعات دقیق در مورد کیفیت و کمیت جریانهای ایجاد شده فاضلاب است که به طراحی مطمئن کمک می کند.
3-3-4- تغییر و اصلاح فرآیندها به منظور کاستن از حجم فاضلاب و کاهش غلظت آلاینده ها
بروز مسایل زیست محیطی و پی بردن به این نکته که طبیعت قدرت تحمل هر نوع آلاینده و به هر مقداری را ندارد دانشمندان را به سوی استراتژی نوینی در طراحی و راهبری صنایع سوق داده است و آن رویکرد به (( طراحی سبز )) می باشدمفهوم این اصطلاح آن است که دراحداث واحدهای صنعتی طراحی به گونه ای انجام می شود که اولا فاضلاب و ماده زایدی تولید نشود و اگر چنانچه تولید شد بتواند قابل بازیافت وبازچرخش باشد واگر چنانچه این امر نیز میسر نبود نوبت به انجام تصفیه و دفع در محیط می رسد در کشور آمریکا با بکارگیری این شیوه وبا انجام این سرمایه گذاری لازم موفق شده اند تخلیه فضولات صنعتی را به داخل دریاها تا حدود 93 % کاهش دهند. با در نظر گرفتن مسایل اقتصادی وزیست محیطی کاهش حجم وغلظت فاضلاب تولیدی بایستی از جمله اهداف صنایع قرار گیرد. برای دستیابی به این هدف روشهای ذیل مرسوم است:
الف- روش کاهش حجم
- طبقه بندی کردن فاضلابهای تولیدی در کارخانه
- عدم تولید فاضلابها ( استفاده از سیستم های بسته در مصرف آب )
- تغییر تولید جهت کاهش و استفاده مجدد فاضلاب
- حذف تخلیه های یکباره
ب- روش کاهش غلظت
- تغییر در فرآیند تولید
- تغییر واصلاح در بکارگیری وسایل وتجهیزات
- جداسازی فاضلابها در صنایعی که تنوع تولید دارند
- یکنواخت سازی فاضلابها
- متناسب سازی فاضلابها
- بازیافت فرآورده های فرعی
- پایش وکنترل فرآیندهای تولید
3-4- فاضلاب بهداشتی صنایع غذایی
وجود نیروی کار در هر صنعتی منجر به تولید مقداری فاضلاب بهداشتی خواهد شد که باید به طور مناسب دفع شود. فاضلاب بهداشتی به فاضلاب حاصل از دستشوییها توالت ها وحمام ها اطلاق می شود که به دلیل وجود مواد مدفوعی باید تصفیه شود. در حال حاضر روش دفع فاضلاب بهداشتی در اکثر صنایع چاه جذبی است که این مسئاله عموما در مناطقی که سطح آبهای زیرزمینی بالا است موجب آلودگی آبهای زیرزمینی می شود. برای اجتناب ازاین امرگزینه های زیر می تواند برای دفع صحیح فاضلاب بهداشتی مورد توجه قرار گیرد:
گزینه اول: فاضلاب بهداشتی و صنعتی به صورت مرکب تصفیه بیولوژیکی شوند.
گزینه دوم: فاضلاب بهداشتی و صنعتی به صورت مرکب تصفیه شیمیایی شوند.
گزینه سوم: فاضلاب بهداشتی و صنعتی به صورت مجزا از هم تصفیه شوند.
درتصفیه مجزااستفاده ازسپتیک تانک می تواندمد نظرقرار گیرد. البته در صورتی که کارخانه دارای سیستم تصفیه بیولوژیکی باشد بهتر است گزینه اول استفاده شود.
| دسته بندی | مدیریت |
| بازدید ها | 4 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 3245 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 27 |
فهرست مطالب
بیوگرافی اجمالی
نام شرکت : شرکت سیسکو سیستمز(Cisco Systems)
سال تاسیس : 1984 میلادی
موسس شرکت : یک زوج امریکایی به نام های لن بزاک و سندی لرنر
محل استقرار : شهرسن خوزه واقع در ایالات کالیفرنیا امریکا
نوع فعالیت : تولید تجهیزات شبکه کامپیوتری
آدرس سایت : cisco.com
تاریخچه
شرکت سیسکو سیستمز (Cisco Systems) توسط آقای لن بزاک و خانم سندی لرنر دارای مدرک لیسانس از دانشگاه ایالتی کالیفرنیا، فوق لیسانس اقتصادسنجی از دانشگاه کلرمونت و فوق لیسانس علوم کامپیوتر از دانشگاه استنفورد، زوجی که در بخش کامپیوتر دانشگاه استنفورد کار میکردند، در سال ۱۹۸۴ تأسیس شد .
فایل پاورپوینت 27 اسلاید
| دسته بندی | کار و امور اجتماعی |
| بازدید ها | 1 |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 117 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 116 |
فهرست مطالب
عنوان صفحه
چارت سازمانی ............................................................................................... 6
ادارات کل و مراکز وابسته و معاونتها............................................................ 10
شرح سیستم سازمان جهاد کشاورزی............................................................ 26
وظایف ذیحساب .............................................................................................. 26
مستندات قانونی................................................................................................ 27
تغییر نظام طبقه بندی درآمدها......................................................................... 28
تعاریف............................................................................................................. 29
طبقه بندی اقتصادی اعتبارات هزینه ای ......................................................... 31
طبقه بندی تملک دارائیهای سرمایه بر حسب فصول سرمایه گذاری ............. 32
مبنای نیمه تعهدی............................................................................................. 37
مبنای تعهدی تعدیل شده.................................................................................. 39
حسابداری دولتی تعهدی و نیمه تعهدی .......................................................... 40
مسیر بودجه .................................................................................................... 41
اصلاح بودجه .................................................................................................. 42
درخواست وجه ............................................................................................... 44
سرفصلها و ثبت عملیات حسابداری و حسابهای تملک دارائیهای مالی........... 47
سرفصلها وثبت عملیات حسابداری واگذاری دارائیهای مالی......................... 50
بستن حسابها در پایان سال مالی و افتتاح آن در سال مالی جدید................... 53
ذیحسابی و اداره کل امور مالی ...................................................................... 54
سرفصلها و ثبت عملیات حسابداری اعتبارات تملک دارائیهای سرمایه ای .... 57
کاربرد سرفصل حسابهای تملک دارائیهای سرمایه ای ................................. 60
بستن حسابها در پایان سال ............................................................................ 68
سرفصل ها و ثبت عملیات حسابداری سایر منابع ... ...................................... 79
کاربرد سرفصلها و گروه حساب سایر منابع ................................................. 80
سرفصل ها و ثبت عملیات حسابداری اعتبارات هزینه ... .............................. 83
مدیریت حوزه ریاست ..................................................................................... 86
مدیریت امور برنامه و بودجه ......................................................................... 86
معاونت توسعه مدیریت و منابع انسانی .......................................................... 87
گروه نوسازی و تحول اداری ......................................................................... 88
مدیریت امور اداری ........................................................................................ 90
مدیریت امور پشتیبانی و رفاه ......................................................................... 91
کاربرد سرفصل حسابهای اعتبارات هزینه ای ............................................... 94
بستن حسابها در پایان دوره مالی .................................................................. 100
توضیح مطرح شده در خصوص پیمانکاران ................................................... 106
توضیح مطرح شده در خصوص مهندسین مشاور ......................................... 106
دلایل پرداخت علی الحساب به پیمانکار............................................................ 106
مانده وجوه مصرف نشده .............................................................................. 109
انواع تضمین برای معاملات دولتی................................................................... 109
انواع ضمانتنامه های معتبر.............................................................................. 111
قوانین .............................................................................................................. 111
تفاوت حساب مستقل و گروه مربوطه ............................................................ 111
مراحل بودجه .................................................................................................. 112
اعتبار طرح تملک دارائیهای سرمایه ای .......................................................... 113
انواع تنخواه گردان ها از نظر قانون محاسبات عمومی .................................. 114
تاثیر نظرات صندوق بین المللی پول AMF به نظام مالی دولت...................... 115
دارات کل و مراکز وابسته (تعاون کشاورزی )
رئیس سازمان تعاون روستایی خراسان رضوی
شرح وظایف رئیس
وظایف: شغل فوق الذکر بر اساس وظایف واحد سازمانی که در تاریخ 1/5/74 به تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح زیر تعیین می گردد:
10.سازماندهی فعالیت های مربوط بر حوزه مربوط وتعین وظایف و مسئولیت های واحدهای تحت سرپرستی
11.اتخاذ تصمیم و نظارت بر اجزای امور تبلیغاتی و انتشارات حوزه های مربوط
12.نظارت بر امور شرکت ها را اتحادیه های تعاون
13.نظارت بر اجرای پروژه های ساختمانی وتاسیساتی و راهسازی روستایی
14.نظارت بر اجرای قوانین و مقررات شرکت های تعاونی تحت مسئولیت حسب مورد
15.ارشاد و راهنمایی جهت تهیه برنامه های ترویج واستقرر در صنایع روستایی و فعالیت های غیرکشاورزی و پیشنهاد آن به مرکز در نظارت بر اجرای برنامه های مصوب
16.بررسی گزارش در مورد چگونگی پیشرفت برنامه ها و اقدام جهت رفع مشکلات و گزارش آن به مقام مافوق
17.انجام سایر امور محوله
معاون اداری مالی تعاون در مورد مسائل وپرونده های مشکل مالی و حسابداری
نام: اکبر قبول شاهرودی
تحصیلات:
شرح وظایف
وظایف: شغل فوق الذکر بر اساس وظایف احد سازمانی که در تاریخ 1/5/74 به تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح زیر تعیین می گردد:
10.تشریک مساعی با کارشناسان سازمان امور اداری واستخدامی کشور در تنظیم آئین نامه ها بخش نامه ها و دستورالعمل ه ای مورد لزوم در ارتباط با نیازهای وزارتخانه و یا سازمان متبوع
11.ایجاد خط و مشی کلی تعیین شده از طرف سازمان امور اداری و استخدامی کشور و هماهنگ نمودن فعالیت واحدهای تابعه با برنامه ها و هدفهای مورد نظر
12.تهیه گزارشات لازم
13.انجام سایر وظایف و امور مربوط
14.رسیدگی و اظهار نظر و اقدام درمورد مسائل و پرونده های مشکل مالی وحسابداری
شرح وظایف معاونت فنی و اجرایی
وظایف پست:
شغل فوق الذکر بر اساس وظایف واحد سازمانی که در تاریخ 1/5/84 در تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح وظایف زیر تعیین می گردد:
10.تعلیم وتدریس مواد مربوط به تعاون روستایی و کشاورزی در دوره های اموزشی و یا در سایر دوره های که سازمان به این منظور دعوت می شود.
11.نظارت بر انجام کلیه امور مربوط به نقشه برداری و نقشه کشی مورد نیاز پروژه ها و انطباق نقشه های نصب با شرایطی اقلیمی و ساختمانی محلی
12.نظارت بر انجام محاسبات فنی پروژه ها بر اساس مشخصات ضوابط و معیارهای مربوط
13.تکیمل دوره های تخصصی تعلیمات تعاونی روستایی و کشاورزی به منظور تعلیم کارمندان سازمان فراهم نمودن موجبات افزایش اطلاعات آنها
14.انجام امور مربوط به مناقصات و صدور دستورالعمل ها کارها به پیمانکاران و توجه به دستورالعمل های ابلاغ شده
معاون بازرگانی
نام: خانلر صادقی فرد
شرح وظایف معاون بازرگانی:
وظایف پست:
شغل فوق الذکر بر اساس وظایف واحد سازمانی که در تاریخ 1/5/74 به تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح زیر تعیین می گردد:
10.جمع آوری و بررسی اطلاعات به قیمت های کالاهای وارداتی، کالاهای انحصاری ومحصولات داخلی و تعیین بهای آنها
11.تنظیم برنامه های لازم به منظور توزیع کالاهای مورد نیاز در سطح کشور و اعمال نظارت بر نحوه اجرای برنامه های زمان بندی شده در زمینه توزیع کالاهای وارداتی و سهمیه بندی شده
12.اقدام در مورد صدور تمدید کارت بازرگانی
13.جمع آوری و بررسی اطلاعات در مورد شبکه توزیع کالا در سراسر کشور و توسعه و بهبود ان
14.تماس با سازمانها و مراجع مبربوط جهت تهیه فیلم به منظور معرفی کالاها و محصولات کشور
15.تهیه گزارش بازار حاوی قیمت کالاهای مختلف و عرضه و تقاضا در بازار
16.بررسی و نظارت برنامه های بازدید بازرگانی خارجی از کارخانجات تولیدی داخلی
17.اجرای مقررات مربوط به مبادلات فردی
18.جمع آوری اطلاعات و آمار واحد ها و شرکت های تعاونی
19.تصمیم گیری در مورد تشکیل نمایشگاههای بازرگانی داخلی و خارجی و تهیه فیلم ها و جزوات آگهی های تبلیغاتی به منظور شناساندن کالاها و محصولات کشور
20.انجام سیر امورات محوله
حوزه مدیریت:
نام: ایرج ناصری مقدم
تحصیلات: کارشناس زراعت و اصلاح نباتات
شرح وظایف حوزه مدیریت:
2- اداره کل منابع طبیعی
3- اداره کل امور عشایری
4- اداره کل امور دامپزشکی
5- اداره کل امور شیلات
اداره کل شیلات خراسان رضوی
گزار فعالیت های شیلات در سال 85
عملکرد اداره شیلات شهرستان مشهد در نیمه سال اور سال 86
مسئول روابط عمومی وظایف آن
مسئول روابط عمومی در سازمان جهاد کشاورزی جناب آقای محمود طلوع می باشد که وظایف آنها به شرح زیر می باشد:
مسئول حراست در بخش شیلات سازمان جهاد کشاورزی آقای موسی گزی می باشد که وظایف این رده به شرح زیر می باشد.
رئیس اداره تولید پرورش و شرح وظایف آن :
مسئول تغذیه و غذای زنده و شرح وظایف آن
رئیس اداره آموزش و ترویج و وظایف آن
مطالعه و بررسی برنامه ها و خط و مشی های زیر بخش شیلات به منظور رعایت آنها در تدین و تهیه و تنظیم طرح ها و پروژه ها و برنامه ها وبودجه مصوب شیلات استان
تهیه و تدوین پروژه ها و طرح های کوتاه مدت و بلند مدت توسعه شیلات استان و دفاع از انها در مرجع زیربط
نکات بر تهیه وتنظیم بودجه های جاری وعمرانی شیلات استان
پیگیری و نظارت بر اخذ تسهیلات بانکی سرمایه گذاران زیر بخش شیلات استان
تهیه و تنظیم امار و اطلاعات و گزراشهای فنی و تخصصی در خصوص کلیه فعالیت های شیلاتی و صنایع وابسته بررسی ومطالعه به منظور به فرهم نمودن جلب سرمایه گذاری و مشارکت و همکاریهای بخشی غیردولتی در زمینه های شیلاتی و ارائه نظرات کارشناسی
- وظایف زیحساب
- مستندات قانونی
- تغییر نظام بندی درآمدها
- حسابداری روشی (تعهدی و نیمه تعهدی )
- مسیر بودجه
- تعارف
- اعتبارات هزینه ای
- اعتبارات تملک دارائیهای سرمایه ای
- طبقه بندی بودجه
- درآمد و سایر منابع تامین اعتبار
- کنترل بودجه ای
- تحصض اعتبار
- موافقنامه
- عملیات حسابداری مربوط به ابلاغ و اصلاح بودجه مصوب و تخصیص
- دریافت ها و پرداخت ها مربوط به بودجه عمومی دولت
- ؟؟ بردان وا نواع ان
- عملیات حسابداری مربوط به پرداخت و واریز تنخوان زاران
- پیش پرداخت و عملی الحساب
معاونت ها
فهرست مطالب
عنوان صفحه
چارت سازمانی ............................................................................................... 6
ادارات کل و مراکز وابسته و معاونتها............................................................ 10
شرح سیستم سازمان جهاد کشاورزی............................................................ 26
وظایف ذیحساب .............................................................................................. 26
مستندات قانونی................................................................................................ 27
تغییر نظام طبقه بندی درآمدها......................................................................... 28
تعاریف............................................................................................................. 29
طبقه بندی اقتصادی اعتبارات هزینه ای ......................................................... 31
طبقه بندی تملک دارائیهای سرمایه بر حسب فصول سرمایه گذاری ............. 32
مبنای نیمه تعهدی............................................................................................. 37
مبنای تعهدی تعدیل شده.................................................................................. 39
حسابداری دولتی تعهدی و نیمه تعهدی .......................................................... 40
مسیر بودجه .................................................................................................... 41
اصلاح بودجه .................................................................................................. 42
درخواست وجه ............................................................................................... 44
سرفصلها و ثبت عملیات حسابداری و حسابهای تملک دارائیهای مالی........... 47
سرفصلها وثبت عملیات حسابداری واگذاری دارائیهای مالی......................... 50
بستن حسابها در پایان سال مالی و افتتاح آن در سال مالی جدید................... 53
ذیحسابی و اداره کل امور مالی ...................................................................... 54
سرفصلها و ثبت عملیات حسابداری اعتبارات تملک دارائیهای سرمایه ای .... 57
کاربرد سرفصل حسابهای تملک دارائیهای سرمایه ای ................................. 60
بستن حسابها در پایان سال ............................................................................ 68
سرفصل ها و ثبت عملیات حسابداری سایر منابع ... ...................................... 79
کاربرد سرفصلها و گروه حساب سایر منابع ................................................. 80
سرفصل ها و ثبت عملیات حسابداری اعتبارات هزینه ... .............................. 83
مدیریت حوزه ریاست ..................................................................................... 86
مدیریت امور برنامه و بودجه ......................................................................... 86
معاونت توسعه مدیریت و منابع انسانی .......................................................... 87
گروه نوسازی و تحول اداری ......................................................................... 88
مدیریت امور اداری ........................................................................................ 90
مدیریت امور پشتیبانی و رفاه ......................................................................... 91
کاربرد سرفصل حسابهای اعتبارات هزینه ای ............................................... 94
بستن حسابها در پایان دوره مالی .................................................................. 100
توضیح مطرح شده در خصوص پیمانکاران ................................................... 106
توضیح مطرح شده در خصوص مهندسین مشاور ......................................... 106
دلایل پرداخت علی الحساب به پیمانکار............................................................ 106
مانده وجوه مصرف نشده .............................................................................. 109
انواع تضمین برای معاملات دولتی................................................................... 109
انواع ضمانتنامه های معتبر.............................................................................. 111
قوانین .............................................................................................................. 111
تفاوت حساب مستقل و گروه مربوطه ............................................................ 111
مراحل بودجه .................................................................................................. 112
اعتبار طرح تملک دارائیهای سرمایه ای .......................................................... 113
انواع تنخواه گردان ها از نظر قانون محاسبات عمومی .................................. 114
تاثیر نظرات صندوق بین المللی پول AMF به نظام مالی دولت...................... 116
شرح وظایف رئیس
وظایف: شغل فوق الذکر بر اساس وظایف واحد سازمانی که در تاریخ 1/5/74 به تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح زیر تعیین می گردد:
10.سازماندهی فعالیت های مربوط بر حوزه مربوط وتعین وظایف و مسئولیت های واحدهای تحت سرپرستی
11.اتخاذ تصمیم و نظارت بر اجزای امور تبلیغاتی و انتشارات حوزه های مربوط
12.نظارت بر امور شرکت ها را اتحادیه های تعاون
13.نظارت بر اجرای پروژه های ساختمانی وتاسیساتی و راهسازی روستایی
14.نظارت بر اجرای قوانین و مقررات شرکت های تعاونی تحت مسئولیت حسب مورد
15.ارشاد و راهنمایی جهت تهیه برنامه های ترویج واستقرر در صنایع روستایی و فعالیت های غیرکشاورزی و پیشنهاد آن به مرکز در نظارت بر اجرای برنامه های مصوب
16.بررسی گزارش در مورد چگونگی پیشرفت برنامه ها و اقدام جهت رفع مشکلات و گزارش آن به مقام مافوق
17.انجام سایر امور محوله
معاون اداری مالی تعاون در مورد مسائل وپرونده های مشکل مالی و حسابداری
نام: اکبر قبول شاهرودی
تحصیلات:
شرح وظایف
وظایف: شغل فوق الذکر بر اساس وظایف احد سازمانی که در تاریخ 1/5/74 به تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح زیر تعیین می گردد:
10.تشریک مساعی با کارشناسان سازمان امور اداری واستخدامی کشور در تنظیم آئین نامه ها بخش نامه ها و دستورالعمل ه ای مورد لزوم در ارتباط با نیازهای وزارتخانه و یا سازمان متبوع
11.ایجاد خط و مشی کلی تعیین شده از طرف سازمان امور اداری و استخدامی کشور و هماهنگ نمودن فعالیت واحدهای تابعه با برنامه ها و هدفهای مورد نظر
12.تهیه گزارشات لازم
13.انجام سایر وظایف و امور مربوط
14.رسیدگی و اظهار نظر و اقدام درمورد مسائل و پرونده های مشکل مالی وحسابداری
شرح وظایف معاونت فنی و اجرایی
وظایف پست:
شغل فوق الذکر بر اساس وظایف واحد سازمانی که در تاریخ 1/5/84 در تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح وظایف زیر تعیین می گردد:
10.تعلیم وتدریس مواد مربوط به تعاون روستایی و کشاورزی در دوره های اموزشی و یا در سایر دوره های که سازمان به این منظور دعوت می شود.
11.نظارت بر انجام کلیه امور مربوط به نقشه برداری و نقشه کشی مورد نیاز پروژه ها و انطباق نقشه های نصب با شرایطی اقلیمی و ساختمانی محلی
12.نظارت بر انجام محاسبات فنی پروژه ها بر اساس مشخصات ضوابط و معیارهای مربوط
13.تکیمل دوره های تخصصی تعلیمات تعاونی روستایی و کشاورزی به منظور تعلیم کارمندان سازمان فراهم نمودن موجبات افزایش اطلاعات آنها
14.انجام امور مربوط به مناقصات و صدور دستورالعمل ها کارها به پیمانکاران و توجه به دستورالعمل های ابلاغ شده
معاون بازرگانی
نام: خانلر صادقی فرد
شرح وظایف معاون بازرگانی:
وظایف پست:
شغل فوق الذکر بر اساس وظایف واحد سازمانی که در تاریخ 1/5/74 به تایید سازمان امور اداری و استخدامی کشور رسیده است به شرح زیر تعیین می گردد:
10.جمع آوری و بررسی اطلاعات به قیمت های کالاهای وارداتی، کالاهای انحصاری ومحصولات داخلی و تعیین بهای آنها
11.تنظیم برنامه های لازم به منظور توزیع کالاهای مورد نیاز در سطح کشور و اعمال نظارت بر نحوه اجرای برنامه های زمان بندی شده در زمینه توزیع کالاهای وارداتی و سهمیه بندی شده
12.اقدام در مورد صدور تمدید کارت بازرگانی
13.جمع آوری و بررسی اطلاعات در مورد شبکه توزیع کالا در سراسر کشور و توسعه و بهبود ان
14.تماس با سازمانها و مراجع مبربوط جهت تهیه فیلم به منظور معرفی کالاها و محصولات کشور
15.تهیه گزارش بازار حاوی قیمت کالاهای مختلف و عرضه و تقاضا در بازار
16.بررسی و نظارت برنامه های بازدید بازرگانی خارجی از کارخانجات تولیدی داخلی
17.اجرای مقررات مربوط به مبادلات فردی
18.جمع آوری اطلاعات و آمار واحد ها و شرکت های تعاونی
19.تصمیم گیری در مورد تشکیل نمایشگاههای بازرگانی داخلی و خارجی و تهیه فیلم ها و جزوات آگهی های تبلیغاتی به منظور شناساندن کالاها و محصولات کشور
20.انجام سیر امورات محوله
حوزه مدیریت:
نام: ایرج ناصری مقدم
تحصیلات: کارشناس زراعت و اصلاح نباتات
شرح وظایف حوزه مدیریت:
2- اداره کل منابع طبیعی
3- اداره کل امور عشایری
4- اداره کل امور دامپزشکی
5- اداره کل امور شیلات
اداره کل شیلات خراسان رضوی
گزار فعالیت های شیلات در سال 85
عملکرد اداره شیلات شهرستان مشهد در نیمه سال اور سال 86
مسئول روابط عمومی وظایف آن
مسئول روابط عمومی در سازمان جهاد کشاورزی جناب آقای محمود طلوع می باشد که وظایف آنها به شرح زیر می باشد:
مسئول حراست در بخش شیلات سازمان جهاد کشاورزی آقای موسی گزی می باشد که وظایف این رده به شرح زیر می باشد.
رئیس اداره تولید پرورش و شرح وظایف آن :
مسئول تغذیه و غذای زنده و شرح وظایف آن
رئیس اداره آموزش و ترویج و وظایف آن
مطالعه و بررسی برنامه ها و خط و مشی های زیر بخش شیلات به منظور رعایت آنها در تدین و تهیه و تنظیم طرح ها و پروژه ها و برنامه ها وبودجه مصوب شیلات استان
تهیه و تدوین پروژه ها و طرح های کوتاه مدت و بلند مدت توسعه شیلات استان و دفاع از انها در مرجع زیربط
نکات بر تهیه وتنظیم بودجه های جاری وعمرانی شیلات استان
پیگیری و نظارت بر اخذ تسهیلات بانکی سرمایه گذاران زیر بخش شیلات استان
تهیه و تنظیم امار و اطلاعات و گزراشهای فنی و تخصصی در خصوص کلیه فعالیت های شیلاتی و صنایع وابسته بررسی ومطالعه به منظور به فرهم نمودن جلب سرمایه گذاری و مشارکت و همکاریهای بخشی غیردولتی در زمینه های شیلاتی و ارائه نظرات کارشناسی
- وظایف زیحساب
- مستندات قانونی
- تغییر نظام بندی درآمدها
- حسابداری روشی (تعهدی و نیمه تعهدی )
- مسیر بودجه
- تعارف
- اعتبارات هزینه ای
- اعتبارات تملک دارائیهای سرمایه ای
- طبقه بندی بودجه
- درآمد و سایر منابع تامین اعتبار
- کنترل بودجه ای
- تحصض اعتبار
- موافقنامه
- عملیات حسابداری مربوط به ابلاغ و اصلاح بودجه مصوب و تخصیص
- دریافت ها و پرداخت ها مربوط به بودجه عمومی دولت
- ؟؟ بردان وا نواع ان
- عملیات حسابداری مربوط به پرداخت و واریز تنخوان زاران
- پیش پرداخت و عملی الحساب
معاونت ها
شرح سیستم سازمان جهاد کشاورزی
وظایف ذیحساب
مطابق قانون محاسبات عمومی کشور اولین وظیفه ای که به عهده ذیحساب یا مسوول امور مالی هر دستگاه گذاشته شده نگهداری و تنظیم حسابها بر طبق قانون و ضوابط و مقررات مربوطه می باشد که از اهمیت خاصی برخوردار است. زیرا انجام تکالیف وزارت امور اقتصادی و دارائی مطابق ماده 103 قانون محاسبات عمومی کشور مبنی بر تهیه صورتحساب عملکرد هر سال مالی طبق تقسیمات و عناوین مندرج در قانون بودجه سال مربوطه و اجرای ماده 104 همین قانون که طبق آن دیوان محاسبات کشور مکلف شده که مطابق قانون اصل 55 قانون اساسی با بررسی حسابها و اسناد و مدارک و تطبیق با صورحساب عملکرد سالانه بودجه کل کشور نسبت به تهیه تفریغ بودجه سالانه اقدام و هر سال گزارش تفریغ بودجه سال قبل را به انضمام نظرات خود به مجلس شورای اسلامی تسلیم و هر نوع تخلف از مقررات را رسیدگی و به هیات های مستشاری ارجاع نماید بدون تهیه تنظیم صورتحساب عملکرد سالیانه دستگاهها توسط ذیحسابها و مسوولین امور مالی عملاً غیر ممکن می باشد. لذا به همین جهت تنظیم به موقع صورتحساب عملکرد سالیانه به طور کلی جزء وظایف پراهمیت دستگاه می باشد که عدم اقدام به موقع، موجب تبعات منفی برای مدیران هر دستگاه خواهد بود.
ذیحسابها از بین کارمندان رسمی انتخاب گردیده و احکام انها توسط وزارت دارائی تایید می شود. ذیحسابها زیر نظر دستگاه اجرایی و شهرداریها وظایف خود را انجام می دهند، وظایفی از قبیل امور مالی و محاسباتی، نگهداری و تنظیم حسابها، صحت و سلامت حسابها، نظارت بر اسناد و دفاتر مالی بصورت جزء وکل، نگهداری و تحویل و تحول وجوه.
مستندات قانونی
الف: ماده 95 قانون محاسبات عمومی کشور
کلیه ذیحسابان وزارتخانه ها و موسسات دولتی مکلفند نسخه اول صورتحساب دریافت و پرداخت هر ماه را همراه با اصل اسناد و مدارک مربوط، منتهی تا آخر ماه بعد و حساب نهایی هر سال را حداکثر تا پایان مرداد ماه سال بعد به ترتیبی که در اجرای ماهده 39 قانون دیوان محاسبات کشور مقرر میشود به دیوان مذکور تحویل و نسخه دوم صورتحسابهای مذکور را بدون ضمیمه کردن اسناد و مدارک به نحوی که وزارت امور اقتصادی و دارائی معین می کن به وزرات نامبرده ارسال نمایند.
تبصره 1: صورتحسابهای فوق باید به امضاء بالاترین مقام دستگاه اجرائی مربوطه و یا مقام مجاز از طرف او و ذیحساب و گواهی نماینده دیوان محاسبات کشور رسیده باشد.
ب: قانون تفریغ بودجه سالهای پس از انقلاب
مطابق مفاد قانون فوق نیز همانند ماده 95 قانون محاسبات عمومی کشور تهیه و تنظیم به موقع صورتحساب ماهیانه وعملکرد سالیانه مودر تاکید قرار گرفته است.
ج: قانون دیوان محاسبات کشور
مطابق ماده 23 قانون دیوان محاسبات کشور یکی از مواردی که هیات های مستشاری اقدام به انشاء رای می نمایند عدم ارائه صورتهای مالی، حساب درآمد هزینه، دفاتر قانونی در موعد مقرر به دیوان محاسبات کشور می باشد که هیات مجاز می باشند در وصرت احراز وقوع تخلف را حسب مورد به مجازات های اداری ذیل محکوم نمایند.
- توبیخ کتبی با درج در پرونده استخدامی
- کسر حقوق و مزایا حداکثر یک سوم از یک ماه تا یکسال
- اخراج از محل خدمت
- انفصال دائم از خدمات دولتی
تغییر نظام طبقه بندی درآمدها
در اجرای ماده 128 قانون محاسبات عمومی کشور و با توجه به اصلاح و تغییر نظام طبقه بندی و شفاف سازی درآمدها و هزینه های قانون بودجه سال 81 کل کشور سرفصل حسابها و ثبت عملیات حسابداری درآمدهای عمومی، واگذاربی دارائیهای سرمایه ای، واگذاری دارائیهای مالی و درآمدهای اختصاصی، گروه حسابهای مستقل اعتبارات هزینه، گروه حسابهای تملک دارائیهای سرمایه ای، اعتبارات دارائیهای مالی و حسابهای سنواتی که در مورخه 27/12/80 به تایید دیوان محاسبات کشور دستگاه ها موظف شدند که از ابتدای سال 1381 دفاتر روزنامه، معین و کل را با استفاده از سرفصل حسابهایکل و معین جدید نگاهداری و بر اساس آن صورتحساب دریافت و پرداخت ماهیانه، متمم نهائیو صروت وضعیت مالی سالانه و متمم اعتباراتی تملک دارائیهای سرمایه ای به تفکیک هر طرح و تلفیقی بصورت جداگانه مطابق فرم های ارائه شده به ذیحسابی ها به پیوست یادداشتهای صورتهای مالی و به انضمام رم های عملکرد بودجه در مواعد مقرر به مراجع ذیربط ارائه نمایند.
تعاریف
با توجه به ادبیات جدید بودجه ریزی وتغییر عناوین وتعاریف و کاربرد آنها ضروری به نظر می رسد که در ابتدا به این تعاریف نگاهی اجمالی داشته باشیم.
اعتبارات هزینه ای= اعتبارات جاری + تملک دارئیهای مالی (پرداخت تعهدات داخلی و خارجی)
اعتبارات عمرانی= اعتبارات تلک دارائیهای سرمایه ای
هزینه= منظور داد و ستدهای بخش دولتی است که ارزش خالص را کاهش می دهد.
تعریف هزینه در ماده 23 قانون محاسبات عمومی: عبارتست از پرداختهایی که بطور قطعی به ذینفع در قبال تعهد یا کمک طبق قوانین و مقررات صورت گیرد.
ارزش خالص= منظور ارزش کل دارائی های منهای ارزش کل بدهی های بخش دولتی است.
| دسته بندی | مدیریت |
| بازدید ها | 3 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 438 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 24 |
تعریف BPMN
| دسته بندی | فایل های لایه باز و PSD |
| بازدید ها | 1 |
| فرمت فایل | zip |
| حجم فایل | 2797 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 1 |
طرح کارت ویزیت پیرایش مردانه , ویزیت آرایشگاه مردانه , طرح کارت ویزیت پیرایش مردانه , لایه باز پیرایش مردانه
طرح کارت ویزیت پیرایش مردانه
فرمت فایل psd
cmyk
قیمت بسیار مناسب
رزولیشن 300
قابل ویرایش
| دسته بندی | علوم اجتماعی |
| بازدید ها | 1 |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 47 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 50 |
فصل اول ـ اهداف و اهمیت اجتماعی ورزش
اهداف تربیت بدنی در جوامع گذشته و امروز
مطالعه و تحلیل تاریخی احوال اقوام گذشته و حال نشان می دهد که سعی و تلاش انسان قدمت تاریخی دارد ، تا آنجا که می توان گفت اداره حیات اقوام ابتدایی بدون حرکت و فعالیت میسر نبوده است. اجرای مهارتهایی از قبیل زوبین اندازی ، تیراندازی با تیر و کمان ، کوه و غار پیمایی ، کشتی گیری و حتی اجرای مسابقه های دو که در قرآن کریم در داستان برادران یوسف نیز از آن ذکری به میان آمده است ، جملگی حاکی از رواج فعالیتهای جسمانی و تربیت بدنی در نزد ملتها و اقوام روزگاران گذشته بوده است.
در زندگی فردی و اجتماعی بسیاری از جوامع و ملتهای امروز جهان ، تربیت بدنی و ورزش بخش مهم و جدایی ناپذیری از برنامه های کلی تربیت کودکان و جوانان به حساب می آید . امروزه ملتها بر اساس جهان بینی و شناخت کلی از انسان به طرح و تنظیم برنامه های ورزشی و تربیت بدن می پردازند و این گونه برنامه ها را در زندگی خانوادگی و آموزشگاهی نسلهای حال و آیندة خود قرار می دهند.
اهداف عمدة تربیت بدنی در تاریخ زندگی انسان عبارت است از : حفظ سلامت ، تعمیم بهداشت ، رشد و تقویت قوای جسمی ، آمادگی برای فعالیتهای دفاعی ، کسب شادابی و نشاط ، و نیل به موفقیت در وظایف حرفه ای و شغلی . اهداف فوق تا به امروز با مختصر تغییری در نزد اکثریت جوامع بشری ترغیب می شود و بر حسب ضرورت تاریخی بر یک یا چند هدف تاکید بیشتری به عمل می آید.
در عصر حاضر ، در سایة تحولات اجتماعی و سیاسی در جهان بویژه در دنیای غرب ، مقاصد دیگری به اهداف فوق افزوده شده و مفهوم ورزش به جای تربیت بدنی عاملی برای تخدیر و سرگرم نگه داشتن ملتهای ضعیف جهان گردیده است. تربیت بدنی که در آغاز پیدایش آن جنبه فردی و در نهایت ملی داشت اینکه به صورت جمعی و بین المللی در آمده است تا وسیله برای بهره برداری مقاصد سیاسی کشورهای استعماری باشد.
اهداف تربیت بدنی در جامعة اسلامی
پیش از اینکه دیدگاه اسلام در زمینة ورزش و تربیت بدنی مطرح گردد ضروری است نظر این آیین الهی درباره بدن انسان شناخته شود. در آیین مقدس اسلام ، بر خلاف بسیاری از آیینهای دیگر ، بدن آدمی تحقیر نمی شود . اسلام بدن انسان را بی ارزش نمی شمارد ، زیر بدن انسان ابزار تکامل روح اوست. تحقیر بدن در حکم تحقیر شخصیت آدمی است و کسی که مرتکب این عمل شود مستوجب کیفر و قصاص است.
در اسلام حفظ بدن از خطرها و آسیبها و تامین موجبات سلامت و بهداشت آن وظیفه أی الهی است و تضعیف و یا تخدیر بدن امری ناروا و مزموم است. امام سجاد (ع) در رسالة حقوق می فرماید : ان لبدنک علیک حقا. بدن تو بر تو حقی دارد و حق آن این است که آن را سالم ، نیرومند ، مقاوم در برابر شداید و سختیها و در کمال نشاط نگاه داری . طول عمر و صحت بدن و ایمن بودن از بلاها و رنجها از اموری است که بدن از خطر و تامین سلامت و بهداشت آن تاکید شده و راههای مختلفی برای این منظر و ارائه گردیده است. ارزش بدن و سلامت آن در اسلام به حدی است که بعضی از دانشمندان اسلامی گفته اند : پیامبران الهی در آغاز نبوت و رسالت خود باید سالم و از نقص بدنی دور و برکنار باشند.
در بینش اسلامی ، بیماری تن از مهمترین بلاها و گرفتاریها محسوب می شود. صدمه زدن عمدی به بدن ظلم به شمار می آید و آدمی را مستحق کیفر و عقوبت می سازد. بدن هدیه ای است الهی که بر اساس حسن و کرامت آفریده شده است و ظرافت شگفت انگیزی در آن به کار برده شده است که مطالعه و تامل در آن موجب افزایش معرفت انسان نسبت به خداوند متعال می گردد. بدن وسیله أی برای به جای آوردن فرایض دینی و عبادت است. نماز ، روزه، جهاد و انواع خدمتها به خلق خدا با توانایی بدن و سلامت آن میسر می شود. نماز شب و قیام در خلوت شب در سایة توان بدنی امکان پذیر می شود. در بینش اسلامی ، میان بدن و روح تاثیر و ارتباط متقابل و انفکاک ناپذیر وجود دارد. سلامت یا ضعف و بیماری بدن در نشاط و فعالیت و یا افسردگی و ناتوانی روح اثر مستقیم دارد.
تربیت و تقویت بدن و آمادگی همه جانبة آن مورد توجه اسلام است و در صورتی که همراه با ذکر و یاد خدا باشد عین عبادت است. بر خلاف آنچه بعضی از ناآگاهان می پندارند ورزش کاری لغو نیست . کار لغو از نظر اسلام گفتار و یا رفتاری است که در آن فایده ای مشروع و یا عقل پسند وجود نداشته باشد ، و ورزش این چنین نیست . درخواست سلامت و قوت بدن از خداوند جزء دعای مسلمانان است ، چنانکه در دعای ابوحمزه ثمالی می خوانیم : اللهم اعطنی السعه فی الرزق ..و الصحه فی الجسم و القوه فی البدن .
حفظ سلامت بدن و رعایت آن تا جایی توصیه شده است که حتی در مواردی به جای غسل و وضو، تیمم و به جای گرفتن روزه ، افطار تکلیف شده است. در اسلام به مومنان ، قوی زیستن و سالم و با نشاط بودن و برخوردار شدن از قدرت تن توصیه می شود. از این رو تربیت بدنی و ورزش باید جزئی از برنامة زندگی و بخشی از مراحل آموزش و پرورش هر مسلمان قرار گیرد.
مطالعة تاریخ حیات رسول گرامی (ص) و ائمه هدی علیهم السلام و نیز صحابه و تابعین گرانقدر آنان نشان می دهد آنان نیز به ورزش و تربیت و تقویت بدن خود می پرداختند و در فعالیتهایی از قبیل مسابقه های دو ، سواری ، تیراندازی شرکت می کردند. مباحثی چون احکام سبق و رمایه و حتی شناکردن ، بخشی از محتوای کتب فقهی و روایات ما را تشکیل می دهد.
هدف غایی تربیت بدنی و ورزش از دیدگاه اسلام ، تامین سلامت و بهداشت بدن و تقویت و رشد آن و در نتیجه حرکت به سوی کمال است. در جامعة اسلامی ورزش وسیلة بسیار موثر و شیوه ای پسندیده برای رسیدن به اهداف زیر است :
اهداف تربیت بدنی و ورزش
1ـ هدفهای بهداشتی و تندرستی
ـ تامین سلامت و بهداشت بدن و تجهیز آن در برابر عوارض و بیماریها ؛
ـ تامین و تسهیل شرایط رشد و تقویت بدن در حد امکان و توان رعایت جنبة اعتدال در آن ؛
ـ ایجاد ورزیدگی و هماهنگی در بین اعضا و اندامها به منظور برخوردار شدن از قدرت سرعت ، چابکی و مهارت ؛
ـ ایجاد مقاومت و افزایش میزان تحمل و عادت دادن آدمی به صبر و استقامت در برابر شداید و سختی ها
ـ دستیابی به قدرت ضبط ارادی اعضای بدن و به کارانداختن ارادی آنها .
ـ بازسازی و نو توانی بدن به منظور رفع نقایص جسمی و نارساییهای فیزیکی و افزایش میزان کارآیی آن .
2ـ هدفهای تربیتی و اخلاقی
ـ پرورش روان و ایجاد زمینه برای استقلال شخصیت ، سعة صدر ، همت بلند ، ایثار و فداکاری .
ـ دستیابی به مراتب قوت قلب ، جرات ، شهامت ، استقامت و پایداری و تقویت روحیه.
ـ رشد و پرورش ، رغبتهای مثبت و جهت دهی آنها به سوی خیر و کمال .
ـ توجه به کرامت و والایی خود و خویشتنداری در برابر نابسامانیها و مفسده ها .
ـ شناخت و مسئولیتهای انسانی و اسلامی و سعی در انجام دادن هرچه بهتر تکالیف و وظایف خود .
ـ افزایش توان و قدرت تصمیم گیریهای سریع ، عادلانه ، اقتصادی و مناسب.
ـ رشد و پرورش توجه و دقت ، مقایسه و تشخیص و جهت دادن به آنها برای رسیدن به هدفهای مورد نظر.
ـ خودداری از پذیرش تحمیلی افکار و عقاید مذموم و ارشاد و هدایت دیگران در صراط مستقیم.
3ـ هدفهای روانی و اجتماعی
ـ تقویت روان و افزایش توانمندی آن در مبارزه با هواهای نفسانی و غلبه بر حسادت ، خود پسندی و کینه توزی .
ـ تعدیل عواطف و در ضبط آوردن حالاتی چون خشم ، ستیز ، ترس و محبت.
ـ رفع عوارض روانی ناشی از نگرانیها ، انزوا جوییها ، یاسها و ترسها .
ـ تعدیل رقابت و پذیر اصول و ضوابط معقول در زندگی روزمره .
ـ دستیابی به شادابی و نشاط که همواره برای تداوم و رشد حیات ضروری است .
ـ پرورش شخصیت ، هوش و قوة کنجکاوی و دیگر ذخایر وجود انسان .
ـ متحقق ساختن امکانات بالقوه موجود در انسانها و بهره مند کردن انسان از ذخایر وجودی خویشتن.
ـ شناخت اصول و قانون مندیها و تبعیت از آنها به هنگام برخوردهای فردی و اجتماعی .
ـ تمرین تشکل و تحزب و تن دادن به سازماندهی و تعاون برای پیشبرد اهداف و عادت به انضباط و دقت در امور.
4ـ هدفهای حرکتی و مهارتی
ـ شناخت استعدادهای حرکتی و پرورش و شکوفایی آنها و دیگر قابلیتهای فطری و استعدادهای خدادادی .
ـ شناخت ، قدردانی و تقویت حس زیباشناختی در حرکات.
ـ یادگیری مهارتهای حرکتی و ورزشی و ایجاد هماهنگی عصبی و عضلانی .
ـ بهره مند شدن از فعالیتهای حرکتی و جسمی در گذراندن سالم اوقات فراغت.
محتوای ورزش و تربیت بدنی در جامعه اسلامی
مطلب دیگر این است که محتوای ورزش و تربیت بدنی در جامعة اسلامی چه باید باشد ؟ بدیهی است که محتوا باید با توجه به اهداف تعیین شود. در اینجا ما هدفها را با رعایت اختصار بر شمردیم. طبیعی است که با توجه به آنها باید برای ورزش و تربیت بدنی برنامه ریزی کرد. در عین حال بجا خواهد بود که به مسائل زیر نیز اشاره کنیم :
1ـ بخشی از فعالیتهای ورزشی جامعه باید در زمینة رشد و پرورش تن به منظور دفاع از اسلام و جمهوری اسلامی صورت گیرد . از این رو ، تیراندازی ، سواری ، دو ، شنا و سایر ورزشهای رزمی بخشی از محتوای ورزش را تشکیل می دهد که اسلام هم آن را مورد توجه و تاکید قرارداده است.
2ـ پرورش تواناییهای حرکتی به طور طبیعی و با استفاده از محیطهای باز نظیر کوهستان ، پارک و دیگر فضاهای سبز و جلوگیری از ضعف حرکتی و افزایش آمادگی جسمانی .
3ـ شیوه های بازسازی و حرکت درمانی در جهت رفع نقایص حرکتی به منظور اصلاح اندامها و استخوان بندی بدن و ترمیم نارساییهای عضلانی ، مفصلی . بدیهی است که ورزش و حرکات بدنی ویژه جانبازان و معلولین نیز در این بخش قرار می گیرد.
4ـ مطالعه و بررسی حرکات و مهارتهای ورزشی از دیدگاه علوم تجربی و انسان محتوای علمی تربیت بدنی و ورزش را تشکیل میدهد.
5ـ چون علوم ورزشی و تربیت بدنی به دستاوردها و یافته های سایر علوم ، از قبیل علوم تندرستی و علوم انسانی بستگی دارد از این رو آثار حرکت و فعالیت را می توان رد چهارچوب هر یک از علوم اعم از تجربی و یا انسان مطرح نمود و به بررسی و مطالعة آن پرداخت . به سخن دیگر مبانی علوم ورزشی همان اصول و نظریه هایی است که در رابطه با علوم تربیتی و علوم تندرستی مطرح می شوند.
مراحل فعالیتهای ورزشی
حرکت نوزاد از روزهای نخستین زندگی در جهت توسعه و گسترش بازتاب اولیه و ابتدایی به منظور ادامة حیات و سازش با محیط تازة زندگی از جمله فعالیتهای مربوط به تربیت بدنی محسوب می شود . نوزاد از یک طرف در معرض نور ، حرارت ، صدا و سایر محرکهای خارجی قرار می گیرد و از طرف دیگر ، بر اساس نیازهای درونی خود به تکاپو می افتد و از خود واکنش نشان میدهد. بستن دست و پای نوزاد در قنداق که از حرکات بازتابی او جلوگیری می کند ممکن است باعث بروز عوارض عصبی ، حرکتی در کودک گردد و حتی به نارساییها و عقب افتادگی ذهنی منجر شود. کودک پس از آنکه پا به پای رشد طبیعی و معمولی بدن حرکات پایه از قبیل راه رفتن ، دویدن ، جهیدن ، کشیدن ، هل دادن و ضربه زدن به اشیا را آموخت می تواند از طریق شرکت در حرکات پیچیده تر و بازیهای سازماندار موجبات رشد بیشتر جسمانی و روانی خود را فراهم آورد.
در این مرحله مراد از شرکت در فعالیتهای ورزشی ایجاد انگیزه های رشد و نمو بیشتر است. در این زمینه همواره باید تامین سلامت و تقویت اعضای عمومی بدن مد نظر باشد. هنگامی که کودک مرحلة تحصیل دبستانی خود را می گذراند می توان تواناییهای حرکتی او را ارزیابی و در صورت لزوم نارساییهای حرکتی او را اصلاح کرد . وقتی به سن نوجوانی رسید ضمن در نظر گرفتن مراتب فوق باید مهارتهای مقدماتی ورزشهای فردی و گروهی و مقدمات آمادگی رزمی و فنون دفاعی را به او آموخت ، تا بتدریج از عهده وظایف شخصی ، اجتماعی ، رعایت آداب و اخلاق و پذیرش مسئولیت برآید و در راه استقلال فکری خویش گام بردارد.
در مراحل پایانی دورة نوجوانی و در آغاز دورة جوانی ، علاوه بر اینکه سیر تکاملی پرورش مورد نظر است ، جوانان باید مسئول ، مومن ، تندرست و شاداب و مسلط بر رفتار و خوی انسانی خود باشند. در این مرحله باید ضمن مشارکت دادن آنها در ورزش امکانات مربوط به تفریحات سالم و استفادة مثبت از اوقات فراغت و به کار بستن آموخته های حرکتی و اخلاقی و تکوین و اصلاح شخصیت را برای آنان فراهم ساخت.
فصل دوم ـ رهبری انقلاب اسلامی و تربیت بدنی و ورزش
چکیده ای از سخنان امام خمینی (ره) رهبر انقلاب و بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران :
ورزش را برای تامین سلامت تن و روان همه لازم می دانم و با آن موافقم.
امیدوارم به علی (ع) اقتدا کنید و زهد و تقوای او را سرلوحه اعمال خود قرار دهید.
یک وجه صدور انقلاب ، شما جوانها (ورزشکاران) هستید که به کشورها می روید.
در همه ابعاد انسانی ورزش کنید.
تیمهای ورزشی هم می توانند در تحقق بخشیدن این امر (صدور انقلاب) کوشا باشند.
گفتاری چند از شهید آیت الله دکتر بهشتی :
در جمهوری اسلامی باید توجه زیادی به مسائل ورزشی و گسترش آن برای نسل جوان داشت.
لازم است ما نیز همگام با این انقلاب بزرگ ، برنامه های مفید و سازنده بی شماری برای تن و روان مردم خود داشته باشیم.
امروزه کمتر رشته ورزشی را در دنیا می شناسیم که نشود از آن برای ورزیده تر کردن انسان بهره نگرفت و برای جامعه مفید نباشد.
اسلام مکتب تربیت انسان نیرومند است.
ورزش کمک فراوانی به بالا بردن قدرت روحی و تقویت نفس می نماید. بسیاری از ورزشها همراه برخورد با کارهای سخت می باشد. وقتی انسان چند بار کار سختی را انجام داد و دید که همه چیز آسان می شود ، یاد می گیرد که چگونه دشواریها با تمرین ساده تر می گردد .
چکیده ای از سخنان حضرت آیت الله خامنه أی رهبر معظم انقلاب اسلامی :
در جامعه ورزشکار با سرباز از هم جدا نیست.
انقلاب ما می تواند خود را در این صحنه ها (بین المللی) نشان دهد.
امیدوارم که ورزش در کشور ما همچنان که هست بیشتر توسعه پیدا کند و در خدمت انسانیت قرار گیرد.
ورزش تامین کننده یکی از ابعاد وجودی انسان است ، یعنی پرورش استعدادهای جسمی و این استعدادهای جسمی در جای خود می تواند در خدمت جامع و در خدمت هدفهای انسانی قرار گیرد. در نتیجه ورزش یکی از مسائل اصولی و درجه یک جامعه است.
تا مسابقه نباشد ، مردم نسبت به ورزش تشویق نمی شوند و ورزش را درست نمی فهمند.
بایستی به جوانها برای ورزش کردن میدان داد.
من با حضور در میدانهای بین المللی کاملاً موافقم.
هیچ دلیلی ندارد که ما وقتی ورزشکار داریم ، در مسابقات جهانی شرکت نکنیم.
وظیفه مهم رسانه های گروهی این است که مردم را نسبت به مسئله ورزش توجیه کنند و آنها را نسبت به ورزش کردن تشویق نمایند.
در این روزگار مانند همه روزگارهای دیگر ورزش یک ضرورت برای جامعه ماست.
وظیفه اصلی دولت و مسئولان ورزش کشور این است که اشتیاق به ورزش و روح ورزشکاری و ورزش خواهی را در مردم زنده کنند.
ورزش برای جوانان امری لازم و برای افراد مسن امری واجب است. زیرا در پرتو آن ، انسان می تواند سلامتی خود را حفظ کند ، اعتماد به نفس خویش را افزایش دهد و در خود نشاط و شادابی و زیبایی را به وجود آورد.
کشوری که بخواهد خوب اداره شود و به اهداف خود برسد و نیز جامعه أی که بخواهد در دنیا سر افراز بماند و استقلال حقیقی را به دست آورده و عرصه های نبرد سیاسی ، اقتصادی و نظامی پیروز شود ، نیازمند مردمی سالم ، با نشاط و برخوردار پاز قدرت اراده و تصمیم گیری است که این همه از رهگذر توجه جدی به امر ورزش حاصل می شود.
امر به ورزش ، امر به معروف است.
تاریخ فرهنگ انسانها و جوامع مختلف ، ورزش را در قالب واژه های بسیار زیبا و در پاره أی از اوقات نه چندان زیبا که زشت و متنوع بیان داشته است. علم و فلسفه توسط ابزارهای ذهنی و عینی بررسی و محتوای مفاهیم آنها شناسایی و تعریف می شوند . اما روح ورزش تا کنون به وسیله بشر تصرف و کاملاً توجیه نشده است. اما ورزش به عنوا یک پدیده اجتماعی ویژگیهای خاص خود را دارد. شاید ورزش تنها پدیده أی در جهان باشد که در عین حالی که ورزشکار را تشویق می کند تا نهایت کوشش و جدیت خود را در اجرا به کار گیرد ، نهایت آرامش و فراغت خاطر را نیز از او می طلبد. ورزش انسان را به درجه خستگی مفرط می برد و لیکن در همان حال به بازسازی و بهداشت تن و روان او کمک می کند. ورزش از انسان شکل می گیرد و به انشا شکل و صورت انسانی می بخشد. جوهر ورزش و ماهیت آن ، به منزله کوشش و جهاد برای رسیدن به کمال و درجه خلوص ورزشکار در ارائه آنچه در توان دارد عالیترین تجلی فطرت اوست. او نباید این گوهر را هرگز ارزان عرضه کند. ورزش ارزشهای اخلاقی و اجتماعی را به انسان می آموزد و او را به آفرینش ارزشهای والای انسانی ترغیب می کند پس ورزش ذاتاً خوب است و امکانات انسان را برای خودشناسی و خداشناسی افزون می کند.
جو حاکم بر ورزش باید بر اساس ریشه های فکری و عقیدتی و دینی معنی دار شود و پیام آور نشاط ، شادی و سلامتی باشد. این جو را انسانهای ورزشکار خلق می کنند و به آن پیام و آرمان می بخشند. ورزش در ساخت شخصیت و قالب بندی خصیصه های انسانی بسیار توانمند است. لازم است یادآور شوم آنچه در ذیل می آید بخش کوچک و قابل توصیف از توانمندی ورزش است. شاید بتوان گفت بخش اعظم توانمندی ورش در شکل گیری شخصیت افراد در قالب الفاظ و واژه ها نمی گنجد و عبارات هرچند بلیغ باشند نمی توانند آن را به شکل واقعی توصیف کنند.
ورزش ، وسیله خودشناسی
برخورد انسان با ورزش هدفمند به او این فرصت را می دهد تا از مرزهای خود محوری وب خود خواهی گذشته و به کشف استعدادهای جسمی ، ذهنی و روانی خود بپردازد و به تجربه دریابد که ابعاد وجودی او در مجموع و به صورت یک کل تفکیک ناپذیر با ورزش درگیر است. مشارکت تنها با یکی از ابعاد وجودی میسر نمی شود ، هرگاه چنین شود او به تعبیر ما ورزشگر است و نه ورزشکار . ورزشگر از خود و دیگران بیگانه شده است و نسبت به آنچه در محیط فردی و اجتماعی او می گذرد بی تفاوت می شود و چه بسا رسالت انسانی خود را همراه با تعهداتش نسبت به دین و کشور به بوته فراموشی می سپارد و لذا در حوزه ورزش واقعی و پیام بخش ، انسان با تمامی وجود خود به کسب تجربه در زمینة مسئولیت ، جهاد ، پیروزی ، شکست و افسردگی هیجان وصبر می پردازد. ورزش باید انسان را به لحاظ جسمی و روحی آنقدر توانمند و ماهر کند که بتواند هوای نفس خود را با قدرت کنترل نماید. در واقع این توانایی اوست که به او بینش می دهد تا درست را از نادرست و حق را از باطل بشناسد و پیوسته به ندای وجدان و فطرت مذهبی خود پاسخی اسلام گونه وعملی خیر خواهانه ابراز و انجام دهد.
ورزش تمرینی برای زندگی واقعی
ورزش بخش مهمی از زندگی ما را می سازد. ورزش همانند یک نمایشنامه با ماسکهای طنز و خنده آور و یا تراژدی و حزن انگیز ارائه می شود. ورزش فاتح و مغلوب به وجود می آورد و در آن موفق و شکست خورده از هم متمایز می شوند. حالتهای هیجانی و عاطفی چه از نوع زودگذر و چه به شکل درازمدت در ورزش به وجود می آیند. این حالتهای هیجانی و عاطفی از هر نوعی که باشند یکی از ویژگیهای مهم آن ، واقعی بودن آنهاست. این حالات ساختگی و مصنوعی نیستند ، آنها جنبه هایی از زندگی واقعی هستند و تاثیر شگرفی در شکل گیری شخصیت ورزشکار دارند . باختن شرافتمندانه و برد با تواضع و فروتنی راه و روش رایج و تربیتی در ورزش است. ورزشکار بر اساس قضاوت و ارزیابی در مهارت ، فهم و درایت ، انضباط شخصی و اجتماعی سیمای خود را در ورزش آشکار می سازد و پیوسته رفتار او در داخل و خارج از زمین بازی و در زندگی واقعی در زیر ذره بین و قضاوت جوانان و مردم قرار می گیرد.
ورزش در گذران اوقات فراغت
پس از انقلاب شکوهمند اسلامی در ایران ، لزوم دگرگونی و نوسازی هدفها و روشهای آموزش تربیت بدنی و ورزش در کلیة نهادهای اجتماعی و مسئول ، بویژه در دانشگاه که آخرین فرصت رسمی در نظام آموزشی کشور است ، کاملاً محسوس است. بازده این دگرگونی و نوسازی باید رشد و توسعة استعدادهای جسمی و روانی دانشجویان را تسهیل کند و مقدمات حرکت و هدایت قشر روشنفکر و تحصیلکردة جامعه را به سوی کمال انسانی و اسلامی فراهم آورد.
هدف از طرح برنامه ها و انجام فعالیتهای ورزشی در سطح دانشگاهها و موسسات آموزش عالی ، رشد و توسعة جنبه های اخلاقی ، روانی و جسمانی دانشجویان به موازات تحصیل علوم و فنون دیگر است ، تا آینده سازان این نظام الهی بتوانند پس از فراغت از تحصیل در خدمت نهضت اسلامی قرار گیرند و موجبات ترقی و تعالی مادی و معنوی خود و جامعه را میسر سازند. امید است که دانشجویان از طریق درس تربیت بدنی در جریان فعالیتهای ورزشی و بهداشتی قرار گیرند و با کس مهارت های ضروری و حرکتی پس از فراغت از تحصیل همواره به سلامت جسمی و روانی خود توجه داشته باشند و ورزش کردن را بخشی از برنامة روزانة زندگی خود قرار دهند.
در جامعة کنونی ورزش به عنوان یک امر انسانی ـ تربیتی مورد توجه است و در بین تمامی اقشار اجتماعی بویژه دانشجویان به سرعت روی در توسعه و گسترش دارد. جامعه شناسان را عقیده بر این است که در شرایط زندگی ماشینی و افزایش ساعات فراغت ، ورزش را می توان به عنوان وسیله أی مطلوب برای تامین تفریح سالم و تجدید قوای افراد جامعه و نیز حفظ سلامت جسمی و روحی آنها مورد استفاده قرارداد. در زندگی امروزی از کارهای دشوار که با نیروی انسانی و با به کارگرفتن دست و پا و دیگر اندامهای بدن انجام می شد خبری نیست. اکنون بیشتر کارها در مقیاسی وسیعتر و کیفیتی مطلوبتر به وسیلة ماشین انجام می شود. از این رو ، انرژی ذخیره شده می تواند از طریق حرکت و ورزش قابلیتهای ذهنی و جسمی انسان را افزایش دهند. رهبران اسلامی و به ویژه پیامبر اکرم (ص) به سلامت و نیرومندی مسلمانان سخت توجه و علاقه داشته اند. آن حضرت می فرماید : « طوبی لمن اسلم و کان عیشه کفافا و قواه شدادا» خوشبخت کسی است که اسلام را پذیرفته و به قدر معاش خود در آمد دارد و قوای بدنش نیرومند است. علی علیه السلام می فرماید : « الصحه افضل النعم » سلامت بدن از بهترین نعمتهای الهی است. در چهارده قرن پیش ، یعنی زمانی که حضرت محمد (ص) در شبه جزیره عربستان دعوت خود را آشکار فرمود ، زندگی در دشتهای پهناور و خشک آن سرزمین به شیوة عشیره ای و بسیار دشوار بود. بادیه نشینان بناچار به دنبال برکة آبی که از بقایای باران تشکیل می شد یا برای یافتن علف ناگزیر از نقطه أی به نقطة دیگر کوچ می کردند . پیداست که در چنین شرایطی مردم برای تهیه قوت خود و خانواده به قدر کافی به فعالیتهای جسمی و حرکتی می پرداختند و با وجود این فعالیتها نیازی به ورزش کردن نبود . وانگهی انجام دادن هر کار ضروری ساعتها وقت آنها را می گرفت و به این ترتیب آنها غالباً چندان اوقات فراغتی نداشتند. با این همه ، پیشوای گرامی اسلام برخی از مهارتهای ورزشی و تفریحی را به منظور گذراندن اوقات فراغت برای هدفهای اجتماعی و نظامی و مذهبی به آنان تعلیم می داد. پیامبر اکرم (ص) علاوه بر تشویق مردم به شرکت در این گونه فعالیتها ، خود نیز در آنها شرکت می فرمود ؛ به طوری که روایت شده است ، روزی چند نفر از مشرکین برای سرقت گوسفندان مردم به اطراف مدینه رفته بودند. پیامبر و جمعی از یاران برای سرکوبی آنان بر اسبها سوار شدند و بر آنها تاختند. مشرکین با دیدن سواران اسلام به سرعت فرارکردند و از نظر دور شدند. در این وقت ابوقتاده ، یکی از یاران پیامبر به آن حضرت عرض کرد حال که دشمن برگشته و فرار کرده است ، اگر موافقت فرماید یک مسابقة اسب دوانی ترتیب دهیم. پیغمبر موافقت فرمود. مسابقه آغاز شد و سرانجام آن حضرت از همة یاران پیشی گرفت.
برخی از جامعه شناسان معتقدند که افزایش زمان فراغت از اختصاصات جامعة صنعتی است ، لیکن برخی دیگر بر این باورند که زمان فراغت در تمام مراحل زندگی بشر کم و بیش وجود داشته است.
فصل سوم ـ ورزش و سلامت
1ـ تغذیه و ورزش
بدن انسان برای بقای حیات و رشد و ترمیم بافتهای خود از موادی استفاده می کند که معمولاً از طریق هان و دستگاه گوارش به آن می رسد. این عمل را تغذیه می نامند. عمل تغذیه چهار کار اساسی در بدن انجام می دهد :
نیازهای بافتها را برای رشد برآورده می کند.
مواد لازم برای ترمیم و جایگزین کردن بافتهای فرسوده را تامین می کند.
نیروی لازم برای فعالیتهای جسمی و فکری را فراهم می کند .
تعادل فیزیولوژیکی دستگاههای مختلف بدن را تامین می کند.
غذای مصرف شده به وسیلة بافتهای بدن تجزیه می شود. تجزیة مواد غذایی در بدن تولید حرارت می کند و گرمای طبیعی آن حفظ می شود ( درجة حرارت بدن باید همیشه در حدود 37 درجه سانتیگراد باشد) . نیروی لازم برای فعالیتهای بدن نیز از تجزیة این مواد تامین می گردد. در حدود دو سوم از وزن بدن را آب تشکیل میدهد . روزانه به طور تقریب 5/2 لیتر آب از طریق پوست ، ریه ها ، عرق و ادرار از بدن دفع می شود. این مقدار آب باید از طریق نوشیدنیها و غذا تامین گردد. انسان می تواند مدتی بدون غذا زندگی کند ، ولی بدون آب بیش از پنج تا شش روز قادر به ادامة زندگی نخواهد بود.
کالری
ارزش مواد غذایی از نظر تولید نیرو با کالری نشان داده می شود. یک کالری عبارت است از مقدار گرمایی که باید به یک گرم آب داد تا حرارتش یک درجة سانتیگراد بالا برود. دانشمندان به تجربه نشان داده اند که :
تجزیة هر گرم چربی تقریباً 9 کالری تولید می کند.
تجزیة هر گرم مواد قندی یا کربوئیدرات 4 کالری تولید می کند
تجزیة هر گرم پروتئین 4 کالری تولید می کند.
مقدار کالریی که بدن برای کارهای روزانه لازم دارد در افراد مختلف با تغییر سن ، وزن ، جنس و نوع فعالیت متفاوت است. انسان هرچه بیشتر فعالیت کند کالری بیشتری مصرف می کند جدول شمارة یک مقدار متوسط کالری مورد احتیاج را برای افراد عادی در سنین مختلف نشان می دهد. البته مقدار کالریی که به بدن می رسد صرف واکنشهای داخلی و فعالیتهای خارجی بدن می شود. پس فردی که فعال تر است به همان میزان احتیاج بیشتری به کالری دارد.
|
ســــــــــن |
کـالــــــــــــری |
|
پسران 10 تا 12 ساله |
2400 تا 2500 |
|
دختران 10 تا 12 ساله |
2400 تا 2500 |
|
پسران 13 تا 14 ساله |
2800 |
|
دختران 13 تا 14 ساله |
2600 |
|
پسران 15 تا 16 ساله |
3200 |
|
دختران 15 تا 16 ساله |
2800 |
|
پسران 17 تا 20 ساله |
3800 |
|
دختران 17 تا 20 ساله |
3400 |
|
مردان با سن متوسط و فعالیت متوسط |
3000 |
|
زنان با سن متوسط و فعالیت متوسط |
2500 |
|
مردان با سن متوسط و فعالیت زیاد |
4500 |
|
زنان با سن متوسط و فعالیت زیاد |
3000 |
|
مردان با سن متوسط و بدون فعالیت (بازنشسته) |
2500 |
|
زنان با سن متوسط و بدون فعالیت (بازنشسته) |
2100 |
جدول 1: مقدار کالری مورد نیاز در سنین مختلف در یک شبانه روز
کالری اضافی که هنگام کار عضلانی لازم است ، از منابع کالری که در بدن ذخیره شده اند تامین می گردد. بنابراین اگر انرژی مصرف شده برای فعالیتهای روزانه بیشتر از انرژی کسب شده از طریق إذا باشد بدن مجبور است که این کمبود را از ذخیرة موجود در خود جبران کند و در صورت ادامة این عمل از وزن آن کاسته و لاغر می شود.
موادی که از ارزش غذایی مهم برخوردارند عبارتند از :
1ـ پروتئینها که صرف رشد و ترمیم بافتهای بدن می شوند و مقدار اضافی آنها احتمالاً به عنوان منبع انرژی در بدن ذخیره می شود.
2ـ کربوئیدراتها که شامل مواد قندی و نشاسته ها هستند و اولین گروه مواد غذایی هستند که تبدیل به انرژی می شوند.
3ـ چربیها که از طریق موادی مثل شیر و غذاهای سرخ کرده به بدن می رسند. مقدار زائد این مواد به صورت چربی در زیر پوست و محوطة شکم و دور کمر ذخیره می شود. ذخیرة بیش از حد چربی در بدن باعث بروز امراض قلبی و عروقی می شود.
ویتامینها
ویتامینها ترکیباتی هستند شیمیایی که برای سلامت و رشد و بقای حیات انسان ضروری اند. ویتامینها رشد طبیعی بافتهای مختلف بدن را تامین می کنند ، آنها همچنین باعث می شوند که اعصاب و عضلات به طور صحیح وظایف خود را انجام دهند. یک رژیم غذایی متعادل باید دارای کلیة ویتامینهای مورد نیاز بدن باشد ، ولی نکتة مهم این است که چند درصد از افراد دارای رژیم غذایی مناسب هستند.
تحقیقات نشان داده است که اگر ویتامینها در رفتار و شخصیت افراد نیز اثر می گذارد. بی اشتهایی ، تحریک پذیری ، بی خوابی از جمله عوارضی است که به واسطة کمبود ویتامینهای C,B1,B2 در رفتار شخص پیدا می شود. برای پیشگیری از کمبود ویتامین در بدن باید سعی شود که حتی الامکان میوه و سبزیجات را به صورت تازه و خام مصرف کرد و رژیم غذایی متنوع داشت . جدول شمارة 2 نام و منابع و اثرات ویتامینهای مهم را نشان می دهد.
| دسته بندی | دام و طیور |
| بازدید ها | 4 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 944 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 36 |
مشخصات فایل:
عنوان: پاورپوینت اهمیت و کاربرد مایکوتوکسین بایندر در صنعت دامپروری
قالب بندی: پاورپوینت
تعداد اسلاید: 36 اسلاید
فهرست مطالب:
مایکوتوکسین ها چه هستند؟
معمولترین مایکوتوکسین ها
مایکوتوکسین های اساسی
Aflatoxin
Deoxyniralenol (DON)
Fumonisin(Fum)
Ochratoxin(OCH)
Zearalenone(ZEA)
مایکوتوکسین های کم اهمیت
روش های کشف مایکوتوکسین
کاهش آلودگی به مایکوتوکسین
ستراتژی کاهش مایکوتوکسین
مایکوتوکسین بایندرها
عوامل جذب کننده مایکوتوکسین
انواع الومینوسیلیکات
عوامل جذب کننده مایکوتوکسین(غیر ارگانیک)
عوامل تغییر شکل دادن مایکوتوکسین (Transforming)
انزیم های باکتریایی
بعضی قارچ ها حاوی انزیم تخریب کننده
مایکوتوکسین قطبی
مایکوتوکسین های غیر قطبی
مکمل موجود در توکسی پلاس
موارد اثرگذاری توکسی نیل پلاس
توضیحات تکمیلی:
این فایل شامل پاورپوینتی با عنوان " اهمیت و کاربرد مایکوتوکسین بایندر در صنعت دامپروری" می باشد که در حجم 36 اسلاید همراه با تصاویر و توضیحات کامل تهیه شده است.
پاورپوینت تهیه شده بسیار کامل و قابل ویرایش بوده و در تهیه آن کلیه اصول و علائم نگارشی و چیدمان جمله بندی رعایت شده و به راحتی و به دلخواه می توان قالب آن را تغییر داد.
| دسته بندی | صنایع |
| بازدید ها | 1 |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 52 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 85 |
مقدمه |
1 |
فصل اول: شناخت ملزومات کارگاه |
2 |
|
1. شناخت چوب |
3 |
|
2. شناخت ابزار |
5 |
|
3. شناخت مواد |
16 |
فصل دوم: شناخت رشته های آموزشی و میزان فضای لازم |
18 |
|
1. معرق |
19 |
|
الف) شناخت |
19 |
|
ب) ابزار و مواد |
19 |
|
ج) فضای لازم |
19 |
|
2. منبت |
21 |
|
الف) شناخت |
21 |
|
ب) ابزار و مواد |
21 |
|
ج) فضای لازم |
21 |
|
3. مشبک |
23 |
|
الف) شناخت |
23 |
|
ب) ابزار و مواد |
23 |
|
ج) فضای لازم |
23 |
فصل سوم: ویژگی های کارگاه |
24 |
|
1. مشخصات کارگاه |
25 |
|
الف) وسعت کارگاه |
25 |
|
ب) روشنایی و تهویه |
26 |
|
ج) تأسیسات کارگاهی |
28 |
|
د) طراحی فضای ساختمانی کارگاه |
30 |
|
2. بررسی ضوابط و استانداردهای اجزاء کارگاه |
31 |
|
الف) توضیحات |
31 |
|
ب) مراحل تهیه سرانه فضاها |
32 |
|
ج) احکام فضایابی |
35 |
فصل چهارم: ارائه طرح |
36 |
|
1. ارائه آلترناتیو و بررسی محاسن و معایب |
37 |
|
2. ارائه طرح بهینه و بررسی محاسن |
57 |
|
نتیجه گیری |
60 |
|
فهرست منابع و مأخذ متن |
62 |
|
فهرست منابع تصاویر |
64 |
|
گزارش کار عملی |
65 |
|
فهرست منابع تصاویر کارعملی |
67 |
استانداردهای آموزشی کارگاه های چوب صنایع دستی
مقدمه:
پرداختن به موضوع کارگاه های چوب برای دانشجویان رشته صنایع دستی از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشد. لیکن با توجه به اهمیت زیاد آن تاکنون مورد بررسی قرار نگرفته است. نگارنده با طرح موضوع توجه بیشتری به این امر مهم ملزوم داشته که اهم توجه به فضاهای لازم و استانداردها می باشد با این اوصاف، این دلایل باعث شدند تا نگارنده، با بررسی استانداردهای موجود در کارگاه ها، کارگاهی با فضای ایده آل را معرفی نماید.
در پایان از تمام عزیزانی که در گردآوری مطالب رساله، همچنین کارهای عملی از هیچ تلاش و کوششی دریغ نکردند، سپاسگزاری می نمایم.
دی ماه 82
شناخت ملزومات کارگاه
1. شناخت چوب
چوب یکی از اصلی ترین و قدیمی ترین مصالح بوده است. انسان نخستین طریقه شکل دادن به چوب را برای ساخت و تهیه ابزار مختلف فرا گرفت. ابزار و وسایل چوبی نخستین و حتی ساختمان ها و تزئینات چوبی ادوار ماقبل تاریخ، نشانگر اهمیت چنان ماده ای است که قبل از فلز و همزمان با سنگ در اختیار بشر درآمده و از آن در راههای مختلفی مثل تهیه ابزار و مایحتاج زندگی، سلاح، ساختمان و … استفاده کرده است.[1]
فرانک لوید رایت پس از طراحی خانه داروین در شیکاگو در مورد مصالح به کار رفته در طراحی این ساختمان (که عمدتاً چوب است) می گوید:
«چوب صمیمانه ترین و اساسی ترین مصالح است. انسان عاشق پیوند با آن است، دوست دارد آنرا لمس کند و دیدن آن را خوش می دارد».[2]
چوب طبیعی پیچیده دارد. مثلاً چوب درخت بالزا، که قابلیت شکل پذیری زیادی دارد، جزو چوب های سخت محسوب می شود. اما چوب درخت شوکران که درساخت ستون های خانه کار برد دارد، از انواع چوب های نرم به شمار می آید. از طرفی دیگر درختان بلوط همگی دارای چوب سخت می باشند. چوب به رغم ظاهر جامد و محکمش، زنده است و لایه های درونی آن رشد می کنند.[3]
چوب ها با درجه اهمیتی که در صنعت و هنر دارند، باید مورد توجه و نگهداری های ویژه قرار گیرند. در نگهداری چوب ها، توجه به نکاتی چون حفاظت در برابر آفتاب، باران و آفات و همچنین کنترل میزان رطوبت هوا، اهمیت بسیاری دارد.
2. شناخت ابزار
اره فلکه:
بیشتر جهت برش چوبهایی با ضخامت زیاد به کار می رود.
اره فلکه به لحاظ وزن زیاد، داشتن جثه بزرگ، عدم توانایی جابجایی در سطح کارگاه و نیاز به چاله خاک اره، باید در قسمتی از کارگاه که مناسب شرایط برش با این اره می باشد، جاسازی و ثابت شود.[4]
اره چکشی:
یکی از ابزار برش است که قابل حمل و نقل است و نیاز به فضای ثابتی ندارد و دارای دو نوع عمود بر و افقی بر می باشد[5]. (تصویر شماره 1)
تصویر شماره 1- اره چکشی عمودبر
اره فارسی بر:
از این اره برای برش های 45 درجه استفاده می شود، نوع دستی آن قابل حمل و نقل است ولی نوع برقی آن نیاز به فضایی دارد تا در آن ثابت شود. (تصویر شماره2)
تصویر شماره 2- اره فارسی بر از نوع دستی
سنباده دیسکی:
شامل صفحه ای دوار و متصل به موتور می باشد که روی آن سنباده ای قرار دارد و با حرکت دورانی خود سطح کار را سنباده می زند.[6]
این ابزار به جهت ایجاد گرد و خاک باید در فضایی جداگانه استفاده شود. همچنین دستگاه سنباده دیسکی قابل حمل و نقل می باشد.
سنباده لرزان:
عمل سنباده زنی را از طریق لرزش خفیف کف، که ورقه سنباده به آن متصل شده، انجام می دهد[7]. این وسیله قابل حمل و نقل می باشد. (تصویر شماره 3)
تصویر شماره 3- سنباده لرزان
سنباده نواری:
از این دستگاه برای سنباده قطعات مسطح و قطعات کوچک استفاده می شود[8]. (تصویر شماره
تصویر شماره 4- سنباده نواری
ماشین سنگ:
برای تیز کردن مغار و مته و … استفاده می شود[9]. ماشین سنگ باید بر روی یک میز ثابت شود. (تصویر شماره 5
ماشین چند کاره:
دستگاهی است که بر روی آن رنده، دریل، اره و در بعضی از انواع آن سنباده وجود دارد. این دستگاه نیاز به فضایی دارد که در آن ثابت شود.
ماشین کف رند:
برای برداشتن لایه ای نازک یا ضخیم از روی چوب به منظور صاف شدن، باریک شدن و … استفاده می شود.[10] این دستگاه احتیاج به فضایی دارد که در آن ثابت شود. (تصویر شماره 6)
ماشین گندگی:
برای یک ضخامت کردن چوب ها از این دستگاه استفاده می شود. این دستگاه نیز باید در فضایی ثابت شود. (تصویر شماره 7)
دریل:
از این دستگاه برای ایجاد سوراخ استفاده می شود. و شامل دو نوع دستی و برقی می باشد، همچنین قابل حمل و نقل است.
منگنه زن:
وسیله ای است که با استفاده از نیروی خارجی، یک اتصال موقت به نام سوزن بر روی کار بوجود می آورد.[11] این دستگاه قابل حمل و نقل می باشد.
پیستوله:
وسیله ای جهت پاشیدن رنگ می باشد و چون در هنگام پاشیدن رنگ امکان ریختن رنگ در اطراف کار وجود دارد، نیاز به فضایی جدا از سایر فضاهای کارگاه دارد. ضمناً این عمل باید در فضایی انجام شود که گرد و خاک وجود نداشته باشد زیرا گرد و خاک بر روی رنگ می نشیند و ایجاد ناهمواری در سطح رنگ شده می نماید. (تصویر شماره9)
تنگ دستی (پیچ دستی):
برای محکم کردن قطعات و همچنین برای بستن کارهای بزرگ و سنگین استفاده میشود[12] این وسیله قابل حمل ونقل است. (تصویر شماره 10)
| دسته بندی | دام و طیور |
| بازدید ها | 9 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 2433 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 55 |
مشخصات فایل:
عنوان: پاورپوینت آلودگی به واروا در زنبوران عسل
قالب بندی: پاورپوینت
تعداد اسلاید: 55 اسلاید
فهرست مطالب:
تکثیر واروا
شکل شناسی
محل انگل واروا
غذای واروا
دوره تخمگذاری
دوره تکاملی واروا
دوره زندگی واروا
بیماریزایی روی زنبوران بالغ
مبارزه با واروا
تخمین دوره ای جمعیت واروا
آستانه درمان
شمارش روی زنبوران
شمارش با پودر شکر
تخمین شفیره های آلوده
زمان اقدام درمان
روش های مقابله با واروا(غیر دارویی)
تله گذاری
تله گذاری با سلولهای نر
معرفی لاروهای جوان
جذب کننده ها
گرما درمانی
مواد ضد چسبندگی
روش های مقابله با واروا(دارویی)
آلودگی به تروپیلا کلارا در زنبوران عسل
توضیحات تکمیلی:
این فایل شامل پاورپوینتی با عنوان " آلودگی به واروا در زنبوران عسل" می باشد که در حجم 55 اسلاید همراه با تصاویر و توضیحات کامل تهیه شده است.
پاورپوینت تهیه شده بسیار کامل و قابل ویرایش بوده و در تهیه آن کلیه اصول و علائم نگارشی و چیدمان جمله بندی رعایت شده و به راحتی و به دلخواه می توان قالب آن را تغییر داد.
| دسته بندی | علوم اجتماعی |
| بازدید ها | 1 |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 114 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 81 |
فهرست
|
عنوان |
صفحه |
|
فصل اول |
1 |
|
کلیات |
1 |
|
مقدمه |
1 |
|
بیان مسئله |
2 |
|
ضرورت و اهمیت تحقیق |
3 |
|
اهداف تحقیق |
4 |
|
سؤالات تحقیق |
5 |
|
تعاریف عملیاتی واژه ها |
6 |
|
خلاصه فصل |
7 |
|
فصل دوم |
8 |
|
پیشینه تحقیق |
8 |
|
مقدمه |
9 |
|
کودک، کتاب، مطالعه |
12 |
|
تدارک محیط مناسب برای مطالعه |
14 |
|
اصول مطالعه و تحقیق و فراگیری بهتر آن |
15 |
|
اصول قبل از شروع مطالعه و تحقیق |
15 |
|
روشهای مطالعه |
17 |
|
فنون خواندن اجمالی |
17 |
|
روش سریع خواندن |
18 |
|
روش خواندن تجسمی |
18 |
|
روش خواندن انتقادی |
18 |
|
روش خواندن عبارت تکراری |
19 |
|
روش دقیق خواندن |
19 |
|
خواندن به عنوان یادگیری |
20 |
|
فعالیت و خواندن |
21 |
|
خواندن فعال |
21 |
|
زمان خواندن و تحقیق |
22 |
|
اهداف خواندن |
23 |
|
خلاصه فصل دوم |
23 |
|
فصل سوم |
24 |
|
روش اجرایی تحقیق |
24 |
|
مقدمه |
25 |
|
روش تحقیق |
25 |
|
جامعه آماری |
25 |
|
نمونه آماری |
25 |
|
ابزار تحقیق |
26 |
|
روشهای آماری |
26 |
|
متغیرها |
26 |
|
توضیح روشهای آماری |
26 |
|
فصل چهارم |
28 |
|
تجزیه و تحلیل آماری |
29 |
|
جداول تجزیه و تحلیل آماری |
30 |
|
فصل پنجم |
50 |
|
مقدمه |
51 |
|
خلاصه پژوهش |
52 |
|
نتیجه گیری |
52 |
|
محدودیتها |
52 |
|
پیوست |
53 |
|
پرسشنامه |
54 |
|
فهرست منابع |
57 |
فصل اول
کلیات
مقدمه:
ایجاد علاقه به مطالعه و تحقیق و تشویق آن مدت زمان طولانی است که در سر لوحه برنامه های توسعه و پیشرفت کتاب قرار گرفته است. اگر چه دانستن آمار بی سوادان دنیا آسان است اما اطلاعاتی مناسب از بزرگسالان با سوادی است که دست به مطالعه کتاب، مجله، روزنامه نمی توانند و از تعداد شاگردان مدارسی که غیر از کتابهای درسی مطالب دیگری نمی خوانند در دست نیست، چرا که خواندن و مطالعه به یک نوع ختم نمی شود بلکه دارای انواع زیادی است که از طرفی عادت به مطالعه با در نظر گرفتن گروه سنی، سطح آموزشی و زمینه های فرهنگی و اجتماعی بسیار متفاوت است( استیگر، ترجمه شکوفی 1377)
در دنیای امروز متغیر قرن بیستم که در هر لحظه در زمینه های متفاوت علمی، هنری، سیاسی، اقتصادی و… یک اتفاق تازه ای پدید می آید اهمیت و ضرورت مطالعه نمودار می شود در این عرصه پر ماجرا انسانها هستند که رقابت می کنند. کتاب و مطالعه و تحقیق در جهان کنونی دیگر کار افراد ویژه ای نیست، حجم اطلاعات و مطالب در شاخه های علمی مختلف به گونه ای است که حتی برای رفع کوچکترین نیاز فردی و یا شغلی باید مقدار زیادی وقت صرف نمود امروزه به اثبات رسیده است کسی که سخن گفتن فرا گرفته باشد به مشکلات نا محدودی فائق آمده که قدرت بزرگترین رایانه های ساخت بشر را پشت سر نهاده است.
بهبود کیفیت خواندن و تحقیق مانند سایر توانائیهای آموختنی امری است که از راه تمرین و ممارست حاصل شود(طوسی 1371)
فرا گرفتن به کمال، مستلزم احراز عادت های تازه ای چه در نحوه اندیشه و چه در شیوه های عمل می باشد. امروزه بهبود اوضاع مطالعه و افزایش سرعت خواندن و درک مطلب یکی از اقدامات مهم آموزش به حساب می آید. تحقیقات مربوط به مطالعه و تحقیق که تقریباً شاخه جدیدی از علم می باشد کلیه رمزهایی را از این امر فراهم آورده است که هم برای فرد و هم برای جامعه مفید است. سه عامل لازمه و توفیق در فرا گرفتن است: 1- شایستگی که گاه به عنوان هوش و استعداد از آن یاد می شود.2- علاقه به مطالعه که معمولاً بر اساس ادراک صحیح از اهداف و مقاصد آینده پدید می آید.3- شیوه های مطالعه. ( اوتیس و موریس ترجمه آل رسول 1363)
بیان مسئله
در این پژوهش علاقه به مطالعه و تحقیق به عنوان یک موضوع و مسأله اجتماعی در میان جامعه،خصوصاً منتشر دانشجو مورد بررسی قرار می گیرد مطالعه به مثابه آئینه فرهنگ یک جامعه است به این معنا که مطالعه و تحقیق نمودن و اهمیت آن تا حد زیادی معرف فرهنگ آن جامعه است. مطالعه یک امر اکتسابی است که افراد از طریق مختلف و بر حسب شرایط و محیط اجتماعی و سیاسی خود سبک می کنند متأسفانه در کشور ما حتی در مراکز علمی و آموزشگاهی این مسأله از توجهات لازم و کافی برخوردار نیست (استیگر ترجمه شکوهی 1377)
در جهان متمدن همه کودکان به آموزشگاه می روند و برخی از آنها به دانشگاه راه می یابند و عده بسیاری که به آموزش رسمی ادامه نمی دهند با گوش دادن به برنامه های رادیویی و خاندن روزنامه و مجلات مورد علاقه خود به نحوی به مطالعه می پردازند. هر طرح کلی ناچار باید فشرده و تا اندازه ای گزیده و چکیده باشد از بررسی کامل فعالیتهای مربوط – مطالعه به یک کتاب بزرگی پیرامون روانشناسی انسانی نیاز دارد تا که پیرامون انسان و طبیعت او به بررسی و پژوهش بپردازد ( میس ترجمه فرهمند پور 1368)
پژوهشگر بر مبنای پژوهشها و تحقیقات انجام شود و منابع موجود در این رابطه مشتاق گشته که تحقیق در این زمینه در بین دانشجویان پسر و دختر رشته مدیریت و برنامه ریزی دانشگاه آزاد اسلامی ( واحد رودهن) انجام دهد تا نقش عوامل مختلف و چتر فلسفی حاکم بر جامعه در این رابطه مشخص و معین نماید.
ضرورت و اهمیت تحقیق
انسان در پی آن است که تا سطح زندگی خود را حفظ و بهبود بخشد. خواست انسان تنها آن نیست که با فرزندان خود زندگی جاودانه کند. بلکه او می خواهد زندگی فرزندانش بهتر از زندگی خود او باشد، دانشجو می خواهد مطالعاتش در خدمت این سطح عالیتر زندگی می باشد و در لذت بردن از زندگی او را کمک کند( میس، ترجمه فرهمند پور 1368)
ضرورت و اهمیتی که تحقیقات در هر زمینه ای دارند بیانگر آن است که می تواند مسأله و مشکلات را هر چه بهتر شناسایی و راهکارهائی برای نشر و توسعه آنها ارائه داد. از آنجا که مطالعه و علاقه به آن نمایانگر فرهنگ و تمدن جامعه و دولت است لذا در این پژوهش تلا ش می شود که با بهره گیری از تمامی امکانات و ابزار مناسب و با استفاده از منابع و کتب علنی مختلف سعی در روشن نمودن مسأله مورد تحقیق نمود تا مسبب حرکتی جهت دار به سوی رشد و پویایی در قشر محصل خصوصاً اقشار دانشجو گردد.
اهداف تحقیق
هدف کلی بررسی راههای مؤثر بر میزان افزایش رغبت و علاقه جهت مطالعه و تحقیق در دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی ( واحد رودهن)
اهداف جزئی
1- تعیین میزان رغبت و علاقه دختران و پسران دانشجو به مطالعه و تحقیق.
2- تشخص نمودن عوامل مثبت و منفی در میزان رغبت و علاقه دانشجویان نسبت به مطالعه و تحقیق
3- اولویت بندی و درجه بندی عوامل آموزش در تعیین میزان رغبت و علاقه دانشجویان به امر مطالعه و تحقیق
4- شناخت روشهای آموزشی که موجب رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق می گردد.
فرضیه های تحقیق
1- جامعه نقش مهمی در میزان رغبتو علاقه دانشجویان به مطالعه دارد.
2- نقش طبقه بندی اجتماعی دانشجویان در میزان رغبت و علاقه آنها به مطالعه و تحقیق مؤثر است.
3-خانواده از عوامل مهم در ایجاد میزان رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق می شود.
4-مکان و فضای آموزشی مطلوب دانشگاهی موجب افزایش میزان رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق می شود.
5-شرایط تحصیلی نامتناسب موجب کاهش میزان رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق می شود.
6-عدم صلاحیت علمی و علاقة شغلی استادان از عوامل مؤثر در میزان رغبت و علاقه دانشجویان به شمار می رود.
7-رسانه های گروهی و مطبوعات می تواند موجبات افزایش رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق گردند.
سؤالات تحقیق
1-آیا جامعه نقش مهمی در میزان رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق دارد؟
2-آیا نقش جامعه اجتماعی دانشجویان در میزان رغبت و علاقه آنها به مطالعه و تحقیق مؤثر است؟
3-آیا خانواده از عوامل مهم در ایجاد رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق محسوب می شود؟
4-آیا مکان و فضای آموزشی مطلوب دانشگاهها موجب افزایش میزان رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق می شود؟
5-آیا شرایط تحصیلی نامتناسب موجب کاهش رغبت و علاقة دانشجویان به مطالعه و تحقیق می شود؟
6-آیا عدم صلاحیت علمی و علاقه شغلی استادان از عوامل مؤثر در میزان رغبت و علاقة دانشجویان به شمار می رود؟
7-آیا رسانه های گروهی و مطبوعات می توانند موجبات افزایش رغبت و علاقه دانشجویان به مطالعه و تحقیق گردند؟
تعاریف عملیاتی واژه ها
برای روشن شدن موضوع و قابل درک و فهم بودن کلمات و لغات به کار رفته در این پژوهش لازم است به تعاریف چند پیرامون اصطلاحات، رغبت، علاقه، مطالعه و تحقیق بپردازیم.
-رغبت: کلمة رغبت از راغب بودن می آید. یعنی انگیزه و هدفی که به فرد نیرو می دهد جهت انجام کار.
-علاقه: یک آمادگی روانی یا شناختی است که از تمرکز و ترکیب مجموعه ای از احساسات و هیجانها در بارة موضوعی معین به وجود می آید.
-مطالعه: مطالعه یا خواندن عبارتست از ارتباط کلی فرد با اطلاعات سمبولیک ـاطلاعاتی که با علائم و ناشنه های گوناگون القا می گردد) موجود در جنبة بصری یادگیری که از طریق 1-تشخیص 2-جذب 3-ادراک (یا ادراک درونی) 4-درک نهایی (ادراک خارجی)
5-ضبط (حفظ) 6-یاآوری 7-ارتباط یا به کارگیری الف – کتبی ب- شفاهی ج – تصور چ- تفکر حاصل می شود.
مطالعه همان خودآموزی است یعنی مطالعه عملی است که خود شخص آن را هدایت می کند.
-تحقیق: عبارتست از یک برنامه و یا مجموعه ای از جستجوهایی است که با اجرای ان محقق قادر می گردد تا به شکل یا مسئله مورد مطالعه پاسخ قابل قبول بگوید. و برای تحقیق و پژوهش محقق مراحل زیادی را می گذراند و از ابزار وسائل استفاده می کند تا به هدف خود برسد.
به نظر محقق مطالعه و تحقیق شیوه ای است هدایت گرانه و مرتبط با اطلاعات گوناگون که از طریق مختلف درفرآیند یادگیری برای هدفی خاص ایجاد می شود.
خلاصة فصل
در پایان این فصل پژوهشگر لازم می داند ضمن بیان نمودن اهمیت اهداف و موضوع تحقیق بر نقش حساس و کلیدی آن در شرایط و اوضاع کنونی جامعه خویش و جهان بشری اشاره کند. بنیان هر جامعه را علم و دانش تشکیل می دهد و اگر زمانی جامعه در این زمینه دچار کمبود و نقصان گشت کل بنیان آن جامعه دچار تزلزل می گردد، لذا این موضوع با داشتن چنین اهمیتی باید مد نظر همه افراد جامعه قرار گیرد و با گسترش فرهنگ مطالعه در جامعه و شکوفاسازی افراد خصوصاً استعدادهای نهانی سعی در پیشرفت و ترقی کشور و جامعه داشته باشیم و در جهت کمال انسانی گام برداریم.
فصل دوم:
پیشینة تحقیق
مقدمه
به طور کلی می توان گفت که خواندن و مطالعه از دیرباز حتی به روایاتی مختلف از زمان خلقت انسان وجود داشت. زمانی که حضرت آدم (ع) به واسطة سرپیچی از فرمان الهی از بهشت بیرون شد پس از سالها ناراحتی و گریه به فرمان خداوند توسط فرشتة مقرب الهی به او کلمات استغفار آموخته شد تا بدین وسیله طلب بخشش نماید این حرکت با به وجود آمدن خط در میان انسانها رونق یافت و در پی آن زبانهای مختلف شکل گرفت از طرف دیگر امامان و پیشوایان اهل دین اهمیت و ارزش زیادی نسبت به این مسئله داشتند، چنانچه مولای متقیان حضرت علی (ع) می فرماید (هرکس به من جمله ای بیاموزد مرا بندة خویش ساخته است) در هر زمان بسته به شرایط و اوضاع حاکم بر جامعه مطالعه و کسب علم شدت و یا تضعیف می شد. در عصر حاضر (عصر صنعتی شدن) و عصر رونق و پیشرفت آموزش از اولویت خاصی برخوردار است. هر جامعه با اتخاذ نظامها و متدهای آموزشی و پرورش برتر سعی در سبقت و کمال انسانی هستند. جامعه ای پیروز و سربلند خواهد بود که به سلاح علم و دانش برتر و بهتر مجهز باشد و این امر مستلزم مطالعه و تحقیق و آگاهی افراد و جامعه در زمینه های گوناگون است. به نقل از کتب در ورایات معتبر اشتغال به درس و کتاب به زمانهای بسیار قبل برمی گردد. منصب نبوی پس از آدم الوالبشر و فرزندش شیت به حضرت ادریس رسید دو مختصات نبوی و اسم اعظم و مقام وصایت نصیب وی گردید. علت نامگذاری آن حضرت به ادریس نیز در روایات، کثرت اشتغال وی به درس و کتاب ذکر شده است وی اولین کسی بود که خط نوشت، جامه دوخت و علم خیاطی را تعلیم داد. آن حضرت را منشاء علم بسیاری از علوم مانند نجوم، حساب، هتدسه، هیئت و ... دانسته اند. ادریس (ع) سیاست و اداب تمدن و قوانین ممکلتی را به مردن یاد می داد. همچنین طرز ادارة شهرها و ساختمان سازی را به مردن آموخت و بر اثر تعلیمات آن حضرت 188 شهر برروی کرة زمین بنا گردید. (قصص قرآن، رسولی محلاتی 1377)
در کشور ایران در 25 سال اخیر توجه بیشتری به مسئله لزوم مطالعه و تحقیق و ایجاد عادات به مطالعه شده است. مقدار کتابخانه های عمومی در شهرها رو به افزایش است با تصویب قانون کتابخانه ها لزوم تشکیل کتابخانه های مدارس ایجاد و ادارة استفاده از آن در چند ماه مشخص شد و پیشرفت و ازدیاد آنها تا حدودی تامین شد. اما طبق آخرین آماری که چندی قبل از طرف یونسکو منتشر شده بود میانگین زمان مطالعه در شبانه روز در کشورهای مختلف بیان شده بود. ژاپن و آلمان را 4 ساعت ذکر کرده است و ایران، کشوری که زمانی پرچمدار علم و ادب و خطة دانشمندان و اندیشمندان بوده است این رقم به 2 دقیقه نزول کرده است (دارو، ترجمه حکیم جوادی 1377)
کتاب سازنده توسعه دهندة فرهنگ نخبگان است ادیانی که تا به امروز دوام آورده اند و صاحب کتاب بوده اند و جامعه ای که به کتاب اهمیت و اعتباری می دهد و در نشر و توسعه و توزیع آن سرمایه گذاری می کند، جامعه است که به پژوهش و تحقیق بها می دهد آن جامعه فرهنگی برپا و سازنده دارد. کتاب چه در زمینة شعر و قصه و چه در مضامین آموزشی و علمی می تواند نقض مؤثر در رشد و تربیت صحیح کودکان بازی می کند (خوش نظر، 1372)
محمود حکیمی نویسندة کتاب نوجوانان در بارة کتاب این چنین می نویسد: «کتاب خودب می تواند در درک کودکان و نوجوانان شوق پرس و جو و کنجکاوی فراهم کند و او را به جهان انسان بودن یعنی دنیای دانستن و آزاد زیستن رهبری کند» (خوش نظر 1372)
جوامع پویا در ازدیاد کنابخانه ها سهمی دارند وجود کتابخانه منشاء پیشرفت جامعه و انتقال افکار و تجربیات و نجات کشورها از خطرات است کسانیکه اوقات فراغت خود را به کتابخانه کب روند از ضعف و پریشانی روح در امان هستند و آرامش بیشتری در زندگی دارند. کتابخوانی علاوه بر استفاده علمی و اخلاقی بهترین سرگرمی و تفریح سالم است. پیشرفت کشورها را می تواند بتیراژ کتابها و کیفیت آنها و مقدار مطالعه کنندگان مورد بررسی قرار داد. همچنین می تواند گفت که کتاب رابطه مستقیمی با رشد فرهنگی آن جامعه دارد. برای هرچه بیشتر شرکت کردن دانش آموزان در مسابقات فرهنگی و هنری و نیز شرکت مداوم در کتابخانه های مدارس و یا کتابخانه های عمومی باید انگیزه مطالعه را در آنان ایجاد کنند همچنین کتابخانه های مدارس را در نظر شرکت دانش آموزان در آن فعال کرد.
(رفوث و همکاران ترجمه فرازی 1375)
یکی از اموری که هر جوینده اهل علم و دانش با آنان سر و کار دارد و همواره در طول زندگی به ان نیازمند است مطالعه و تحقیق و تداوم و افزایش مطبومات و اطلاعات است. اگر علم و. دانش اندک انسان با مطالعه و فراگیری و تحقیق و جستجو تکمیل نگردد و به آگاهی علم و دانش بگذرد و از حقایق یا عالم هستی با خبر و از آنها بهره مند گردد. در میان اقشار مختلف مردم کسانیکه به امر خطیر و ظریف تعلیم و تربیت و سازندگی و پرورش انسانها سر و کار دارند نیاز بیشتری به مطالعه و کسب علوم و معارف علمی و معنی دارند. (رفوث و همکاران ترجمه زازی 1375)
سخنی چند از بزرگان در باره مطالعه کتاب:
|
کتاب باغ و بوستان دانشمندان است |
(حضرت علی) |
|
در دنیا لذتی که با لذت مطالعه برابری کند نیست |
(تولستوی) |
|
هرکه مدرسه ای ایجاد کرد زندانی را خراب کرد |
(ویکتور هوگو) |
|
کتاب بنیاد تمدن است، کتاب بر عالم تمدن فرمانروائی می کند. |
(ولتر) |
|
کتاب بوستان خرمی است که گلهای آن از سلیقه بزرگان می روید |
(حافظ) |
کودک، کتاب، مطالعه
در عصر ما، ذکر این نکته که تا چه حد کتاب و کتابخوانی موجبی برای رشد دینی، اخلاقی، فرهنگی . عقلانی آدمی است، نمی نماید. زیرا همه می دانتد که کتابهای مفید و سودمند یکی از مهمترین ابزار رساندن پیام و استقلال فرهنگ و تمدن برشی به نسل دیگر است. با تأیید نقش مؤثر کتاب در زندگی فردی و اجتماعی و حرکات کمالی آدمی آنچه مهم است وجود نویسندگانی اسن که رسالت و تعهد خود را تسهیل و سیر صعودی کامل انسانی و ارج معنوی اش را احساس کنند و بدانند که چه و چگونه و برای چه کسی کتاب را می نویسند. و بر خوانندگان است که بدانند چه کتابهایی بخوانند و چگونه بخوانند تذکر این نکته لازم و ضروری است که مبادا در میان ضرورت کتاب و کتاخوابی غلو کنیم زیرا باید تا آن حد به کتال خواندن اعتنا داشت که ادمی را از تفکر بازنگیرد و در حقیقت کتاب آدمی را از خود نگیرد (آشوری 1374)
میلورال تبلچور در سال 1969 منشی بخش کودکان انجمن کتابداران امریکا بود توجهش بر امر ترجمه جلب شد و در این مورد دست به تحقیقاتی زد. او در صدد بود نظر اروپائیان را در بارة کتابهای انگلیسی و ادبیات امریکا بداند و در ضمن در بارة آنچه که امریکا از آثار اروپائی چاپ و منتشر می شد نیز نظریابی کند.
نتیجه این تحقیق معلوم داشت که در دنیای کودکان نیز همیشه بهترین و مناسبترین کتابها مورد استفاده و نشر قرار نگرفته اند (لویتیس و موریس ترجمه آل رسول 1363)
بزرگترها در انتخاب کتاب برای کودکان نیاز نیاز خداپسندانه جامعه بشیتر از نیازها و خواسته های کودکان در نظر دارند و هر یک ذوق و سلیقه ای خاص خود را دارند. و خوش آمدن و بد آمدن آنان از کتابی، غالب بر اساس تجربه و خواسته های بزرگسالی خودشان است به احتیاجات کودکان، حال آنکه با توجه به خصایص کودکان و نوجوانان و نیازهای این مراحل از زندگی آدمی، کتابی مفید است که محتوایش صلاح آنان را ابلاغ کند و مطلب آن چیزی باشد که در حضور بگنجد و با معاینه و مشاهده بتوان آنان را حاصل کرد شاید این نکته که گفته اند:
بچه ها را در حصار کتاب قرار دهید و با فزونی خاص زمینه را برای علاقمندی آنان به کتاب و کتابخوانی فراهم کنید برای آن است که آنچه به او ارائه می دهیم پسند بزرگترهاست.
حال آنکه کودکان از بدو تولد مطلوباتی دارند که در پی آنها می گردند و آنها را می جویند اگرچه آنچه را که می خواهند به ایشان ارائه دهیم خود به مطالعه راغب خواهند شد آنچه مهم است این است که خواسته های کودکان هیچ گاه رها نشود و غیر از دنیای آنها چیزی موضوع قرار داده نشود. (آدله و درون، ترجمة صراف تهران 1374)
بررسی نتایج تحقیقاتی که در اتریش بر بیش از 40000 شاگرد در مدرسه انجام شد نشان می دهد که یکی از عوامل در پرورش عادات واقعی به مطالعه ارتباط دادن مطالب خواندن است. به مهارت بچه ها در خواندن در مراحل سنی مختلف برای جوابگوئی این نیاز لازم است که:
اولاً: درج مشکل بودن مطالب خواندنی به وسیله یک فرمول خاص معلوم می شود.
ثانیاً: سن خواندن هر شاگرد معلوم شده است سنی که اغلب با سن تقریبی او فرق دارد. (اوتیس و موریس ترجمة آل رسول 1363)
تدارک محیط مناسب برای مطالعه
ایجاد محیطی که برای مطالعه شخص شما مناسب باشد اهمیت بسیار دارد. عناصر تشکیل دهنده یک محیط کاملاً مناسب برای مطالعه و تحقیق برای همه یکسان نیست و هرکس باید خود آنها را کشف و تعیین کند. برای نیل به این مقصود ابتدا باید اطاقی مختص مطالعه تعیین کنید. اطاقی را انتخاب کنید که هر روز در هر صورت امکان در ساعتهای معینی از روز، در اختیار شما باشد، زیرا استفاده از یک مکان ثابت سبب آمادگی ذهنی برای تمرکز حواس در حین مطالعه می شود این اطاق باید دارای شرایطی باشد، آن باید از بروز هر صدا و سایر موجباتی که به از هم گسیختگی حواس می شود دور باشد، جریان هوای تازه در اطاق تأمین باشد، درجة حرارت اطاق را ملایم نگهدارید و برای اطاق مطالعه نور مناسب در نظر بگیرید. میزی که برای مطالعه از آن استفاده می کنید باید راحت و به حد کافی بزرگ و جادار باشد، سطح میز نباید براق باشد چرا که این امر موجب انعکاس نور در چشم و سرانجام سبب خستگی شدید می شود، ایستایی را که موجب انحراف حواس است از روی میز بردارید. برای تحقیق باید محیطی و افرادی را انتخاب کنید که مناسب باشند، بدانید که آن محیط برای تحقیق کار شما محیطی مناسب است و یا آن افراد با شما همکاری دارند یا نه و اطلاعات کافی برای پاسخگویی به سؤالهای شما دارند (اونیس و موریس، ترجمنه آل رسول 1363)
| دسته بندی | دام و طیور |
| بازدید ها | 8 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 2932 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 42 |
مشخصات فایل:
عنوان: پاورپوینت الگوریتم کلونی زنبورعسل مصنوعی
قالب بندی: پاورپوینت
تعداد اسلاید: 42 اسلاید
فهرست مطالب:
الگوریتم کلونی زنبورعسل مصنوعی
وجود ویژگی های هوش جمعی در زنبورها
انواع زنبورها
فرآیند های انتخاب در الگوریتم کلونی زنبور عسل مصنوعی
حرکت زنبورهای ناظر
زنبورهای پیشاهنگ
معرفی چند الگوریتم بهینه شده کلونی زنبورعسل در محیط پیوسته
الگوریتمGbest- guided ABC
الگوریتم Best-so-far ABC
الگوریتمqABC
الگوریتم کلونی زنبورعسل مصنوعی موازی
هدف الگوریتم کلونی زنبورعسل مصنوعی موازی
حل مسائل ناپیوسته و دودوییتوسط الگوریتم کلونی زنبور عسل مصنوعی
الگوریتم اول
حل مسائل دودویی
الگوریتم دوم
توضیحات تکمیلی:
این فایل شامل پاورپوینتی با عنوان " الگوریتم کلونی زنبورعسل مصنوعی" می باشد که در حجم 42 اسلاید همراه با تصاویر و توضیحات کامل تهیه شده است.
پاورپوینت تهیه شده بسیار کامل و قابل ویرایش بوده و در تهیه آن کلیه اصول و علائم نگارشی و چیدمان جمله بندی رعایت شده و به راحتی و به دلخواه می توان قالب آن را تغییر داد.
| دسته بندی | مدیریت |
| بازدید ها | 1 |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 141 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 117 |
فهرست مطالب
عنوان صفحه
فصل اول. 1
طرح تحقیق. 1
1- مقدمه: 2
2- بیان مسئله: 3
3- ضرورت انجام تحقیق. 5
4- فرضیههای تحقیق: 6
5- اهداف مورد نظر برای انجام تحقیق. 7
6- روش تحقیق: 7
1- جامعه آماری: 7
2- نمونه گیری: 8
3- محدودیتها و مشکلات انجام تحقیق. 8
4- پیشینه تحقیق. 8
5- تعریف واژههای تخصصی مورد استفاده در تحقیق: 9
فصل دوم. 11
پیشینه تحقیق. 11
بخش اول: مبانی نظری مرتبط به «فیروزه». 12
2-1-1- مختصری در مورد تاریخچه جواهرات.. 13
2-1-2- قدمت استخراج فیروزه 14
2-1-3- علم شناخت سنگهای قیمتی و اهمیت آن در جهان. 15
2-1-4- انواع فیروزه 16
2-1-5- نحوه ساخته شدن فیروزه 18
2-1-6- فضیلت فیروزه در اسلام. 18
2-1-7- معادن فیروزه 19
2-1-8- کلیاتی در مورد برش و جلای کانیها و سنگهای جواهر رنگی. 26
2-1-9- تراش فیروزه 28
2-1-10- مشخصات بهترین نوع فیروزه تراشیده 33
2-1-11- صادرات فیروزه: 34
بخش دوم: مبانی نظری مرتبط با «آمیخته بازاریابی». 36
2-2-1- تعریف بازاریابی. 37
2-2-2- فلسفه مدیریت بازاریابی. 37
2-2-3- عوامل مؤثر در تغییر تقاضا 41
2-2-4- عوامل مؤثر در اقدام به خرید. 42
2-2-5- فرآیند تصمیم خرید. 45
2-2-6- مفهوم مدرن بازاریابی. 51
2-2-7- آمیخته بازاریابی (Marketing Mix) 52
2-2-8- جایگاه یابی در بازار 63
فصل سوم. 69
روش تحقیق. 69
3-1 نوع تحقیق: به طور کلی تحقیقات علمی را به دو دسته تعرفه تقسیم مینمایند: 70
3-2 روش تحقیق. 70
منابع وماخذ: 76
فصل چهارم. 77
جمع آوری اطلاعات و تجزیه و تحلیل دادهها 77
4-1- ویژگیهای پاسخگویان. 78
4-1-1- ویژگیهای صادر کنندگان مصنوعات فیرزوه ای. 78
4-1-2-ویژگیهای فیروزه تراشان. 78
2-4- آزمون فرضیهها 79
فصل پنجم. 91
نتیجه گیری و پیشنهادها 91
5-1- مقدمه. 92
5-2- نتیجه گیری در مورد ویژگیهای پاسخگویان. 92
5-2-1- نتیجه گیری در مورد ویژگیهای «صادرکنندگان مصنوعات فیروزه ای». 92
5-2-2- نتیجه گیری در مورد ویژگیهای «فیروزه تراشان». 93
5-3- نتیجه گیری در مورد فرضیههای تحقیق. 94
5-3-1- نتیجه گیری در مورد فرضیه اول. 94
5-3-2- نتیجه گیری در مورد فرضیه دوم. 95
5-3-3- نتیجه گیری در مورد فرضیه سوم. 98
5-3-4- نتیجه گیری در مورد فرضیه چهارم. 100
5-3-5- نتیجه گیری در مورد فرضیه پنجم. 104
5-5- موضوعات پیشنهادی برای تحقیقات تکمیلی. 109
منابع. 110
بررسی آمار صادرات و واردات در سال 1268 ه ش نشان میدهد که محصولات کشاورزی و دامی عمده ترین بخش محصولات صادراتی ایران در یک قرن پیش بوده است. در آن زمان ابریشم، برنج، پنبه، توتون و تنباکو از اقلام عمده صادراتی کشور بودهاند که امروزه بمنظور وارد کردن اغلب آنها سالانه مبلغ قابل ملاحظه ای ارز از کشور خارج میشود. این آمار همچنین نشان میدهد که با وجود کسری موازنه تجاری در سال1268 ه ش ، درآمد حاصل از صدور کالاهای کشاورزی به تنهایی قادر به جبران بیش از نیمی از هزینههای مربوط به واردات کشور بوده است ولی تا سال 1320 ه ش سهم صادرات غیر نفتی به تدیریج تقلیل مییابد چنانکه سهم صادرات غیر نفتی از کل مبادلات بازرگانی خارجی به یک سوم میرسد و تا سال 1330 ه ش این نسبت به حدود یک چهارم تنزل پیدا میکند. روند گسترش واردات در پی افزایش درآمدهای ناشی از فروش نفت به نحوی شتاب میگیرد که تولید داخلی تحت الشعاع واردات کالا واقع شده و تجارت خارجی به اهرم فشار بر اقتصاد ملی بدل میشود. بنابراین از حدود یکصد سال پیش رابطه تحویل نفت در مقابل دریافت کالای ساخته شده، هسته اصلی بازرگانی خارجی کشور گردیده و وابستگی اقتصادی در نتیجه وجود این بافت ناسالم ایجاد و تحکیم شده است.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی بمنظور تغییر روند بازرگانی خارجی با توجه به نیازهای واقعی کشور، تلاشهایی بعمل آمد. اما از هم گسیختگی اقتصاد کشور بدلیل اعتصابات گسترده مردم در سال 1357 و عدم وجود برنامه مشخص و نیز بروز عوامل متعدد سیاسی موجب گردید که سهم واردات مصرفی همچنان به روند صعودی خود ادامه دهد. بعدها نیز تحریم اقتصادی و جنگ تحمیلی، میزان صادرات را بشدت کاهش داد. بطوریکه در حال حاضر تجارت خارجی ایران با صادرات تک محصولی (نفت) و وابستگی شدید به ارز حاصل از آن مشخص میباشد. در سالهای اخیر دولت تلاشهای بسیاری به منظور افزودن بر سهم صادرات غیر نفتی بعمل آورده است. در این راستا صادرات سنگهای قیمتی و بخصوص فیروزه نیشابور میتواند مثمر ثمر واقع گردد، چراکه فیروزه نیشابور بعنوان بهترین فیروزه جهان، دارای شهرت بین المللی است و در صورت توجه بیشتر به صادرات آن میتواند ارز آوری مناسبی ایجاد نماید.
قدیمی ترین اطلاعی که از فیروزه در دست داریم به 3400 سال پیش از میلاد مسیح مربوط است و نوشتهاند که فراعنه مصر این سنگ زیبا را از معادن شبه جزیره سینا استخراج کرده و در زینت آلات خود بکار میبردند و بدین گونه شاید استخراج فیروزه قدیمی ترین استخراج کانهای صخره ای در ستاریخ باشد ولی از همان زمانهای باستان بهترین و مطلوبترین فیروزه در معادن ایران بدست میآمده که از زمانهای بسیار قدیم آن را استخراج و صادر میکردهاند و چون این سنگ بهادار از راه ترکیه به اروپا وارد و شناخته گردیده است بدان سبب اروپاییان آن را، ترکواز (Turquoise) یعنی ترکی مینامند.
نام نیشابور با نام فیروزه همزاد است و در مقام تعریف، نیشابور را شهر فیروزههای درشت، شهری با سنگهای فیروزه و ... میگویند. بشهادت گوهر شناسان دور و نزدیک، فیروزه نیشابور در روی زمین مقام اول را دارد. این سنگ گرانبها و پر ارزش که زینت بخش گنجینههای گرانبهای ثروتمندان جهان و خزاین ممالک میباشد همواره توجه جهانیان را به خود جلب کرده است.
از کتیبه کاخ داریوش در شوش معلوم میگردد که در آن تاریخ فیروزه «اخشائین» نامیده میشده و از خوارزم برای زینت آلات کاخ وارد شده بود. نمونههایی که در اثر کاوشهای باستان شناسی بدست آمده نشان میدهد که فیروزه در هزاره دوم قبل از میلاد در ایران بعنوان سنگ زینتی مورد استفاده قرار میگرفته است. در دوره ساسانیان از فیروزه غیر از انگشتر و گوشواره و غیره ظروفی برای دربار سلاطین تهیه میشده است.
از مطالب فوق بخوبی میتوان به مرغوبیت فیروزه نیشابور و قدمت استخراج و تراش آن و دیرینه بودن هنر ساخت زیور آلات فیروزه ای در ایران پی برد بطوریکه فیروزه نیشابور حتی به کشورهای اروپایی هم صادر میشده است. اما علی رغم این پیشینه افتخار آمیز، متأسفانه در حال حاضر فیروزه تراشی و صادرات فیروزه از وضعیت مطلوبی برخوردار نیست و بر اساس مصاحبههای انجام شده با فیروزه تراشان و صادرکنندگان مصنوعات فیروزه ای، هم اکنون بخش قابل ملاحظه ای از فیروزههای تراشیده شده در بازار داخلی را فیروزههای شیمیایی و یا فیروزههای آمریکایی که بصورت قاچاق وارد کشور میگردد، تشکیل میدهد. با وجود چنین مسأله نگران کننده ای تاکنون تحقیق علمی برای پاسخگویی به سؤالات زیر انجام نشده است:
1) وضعیت فعلی مدیریت بازار فیروزه صادراتی استان خراسان چگونه است؟
2) راهکارهای مناسب جهت افزایش صادرات مصنوعات فیروزه ای کدامند؟
امید است که این تحقیق بتواند از طریق پاسخگویی به سؤالات فوق در جهت آشنایی بیشتر با صنعت فیروزه استان خراسان و رفع موانع و مشکلات آن مفید واقع شده، نقش کوچکی در تحقق آرمان ملی اقتصاد بدون نفت ایفا نماید.
با توجه به اینکه فیروزه تراشی یکی از صنایع دستی مهم استان خراسان محسوب میشود و برای پی بردن به ضرورت انجام این تحقیق، شایسته است که به اختصار اهمیت صنایع دستی را از ابعاد مختلف بررسی نماییم:
1) اشتغال زایی: اشتغال زایی صنایع دستی با توجه به تعداد قابل توجه شاغلین در رشتههای گوناگون صنایع دستی و سنتی از مهمترین عوامل مؤثر توسعه اقتصادی به حساب میآید.
2) ارزش افزوده: تولیدات صنایع دستی، از ابعاد مختلف بخصوص در رابطه با صادرات کشور از ویژگی خاصی در زمینههای اقتصادی ارز آفرینی و تولید درآمد ملی برخوردار است. ارزش افزوده اینگونه تولیدات موجب توصیه اکید در زمینه توسعه و گسترش آن میگردد.
3) عدم وابستگی صنایع دستی: صنایع دستی بدلی عدم وابستگی به مواد اولیه خارجی و اتکا به تولیدات داخلی، از ویژگی بارزی برخوردار است و این امر در اکثر رشتههای آن بوضوح دیده میشود. البته در بعضی موارد نادر، به میزان ناچیزی از مواد اولیه خارجی وابسته میگردد. در مجموع توسعه و گسترش صنایع دستی گام مفیدی در خود کفایی نسبی کشور به حساب میآید.
4) مظاهر فرهنگی صنایع دستی: اصالتهای فرهنگی صنایع دستی، مبین ارزشها و هویت سنتی جامعه بوده و اشاعه اینگونه صنایع در گسترش و تعمیم هویت فرهنگی جامعه بسیار با اهمیت میباشد.
علاوه بر موارد فوق میتوان گفت که امروزه استخراج و فرآوری سنگهای قیمتی، بخش مهمی از اقتصاد کشورهایی مانند: برزیل، کلمبیا، افریقای جنوبی، استرالیا، برمه، سریلانکا، تایلند، چین، هند، کشورهای اروپایی، آمریکا و بسیاری از دیگر کشورها را تشکیل میدهد. بصورتیکه حذف این صنعت برای تعدادی از این کشورها حکم حذف صنعت نفت برای ایران را دارد.
ارزش تولید جهانی سنگهای قیمتی پس از فرآوری در سال 1995 میلادی به بیش از یکصد میلیاد دلار رسید. امروزه اهمیت بازار جهانی سنگهای قیمتی به حدی است که در اکثر کشورهای جهان متخصصان این رشته در محافل علمی-دانشگاهی ویژه ای تحت نام جمولوژی (Gemology) یا گوهر شناسی تربیت میشوند. در یک مقایسه اگر ارزش یک نگین زمرد با کیفیت عالی به وزن 60 قیراط (12 گرم) و به ارزش تقریبی یک میلیون دلار را با قیمت 12 گرم طلا به ارزش تقریبی یکصد دلار بسنجیم در مییابیم که چرا امروزه اکثر سرمایه گذاران کوچک و بزرگ در جهان، خرید سنگهای قیمتی را به خرید فلزات قیمتی ترجیح میدهند.
اما متأسفانه در کشور ما بهره برداری از معدن فیروزه نیشابور از وضعیت مطلوبی برخوردار نمی باشد. زیرا مطابق اطلاعات دریافتی از اداره کل معادن و فلزات استان خراسان، میزان استخراج مجاز سالیانه این معدن 37000 کیلوگرم میباشد ولی در سال 1377 میزان استخراج،13500 کیلوگرم بوده است و بناچار فیروزه تراشان برای تداوم فعالیت خود، به فیروزههای وارداتی روی آوردهاند و اگر این روند به همین صورت ادامه پیدا کند دور از انتظار نخواهد بود که در آینده ای نه چندان دور دستیابی به فیروزه مرغوب و معروف نیشابور به آرزویی برای فیروزه تراشان و خریداران داخلی و خارجی تبدیل شود.
1) مصنوعات فیروزه ای صادراتی استان خراسان، از قیمت مناسب برخوردار هستند.
2) مصنوعات فیروزه ای صادراتی استان خراسان، ازکیفیت مناسب برخوردار هستند.
3) مصنوعات فیروزه ای صادراتی استان خراسان، از توزیع مناسب برخوردار هستند.
4) مصنوعات فیروزه ای صادراتی استان خراسان، از ترفیع فروش مناسب برخوردار هستند.
5) قوانین و مقررات صادراتی کشور، بر صادرات مصنوعات فیروزه ای تأثیر مثبت داشته است.
با توجه به اینکه لازمه هر نوع حرکت تکاملی در جهت تحقق وضعیت مطلوب، شناخت دقیق وضعیت موجود میباشد و با در نظر گرفتن اینکه یکی از مهمترین اهداف تمام تحقیقات کاربردی، ارائه راهکارهای مناسب به منظور سیاست گذاریهای صحیح میباشد، اهداف اساسی از انجام این تحقیق را میتوان به شرح زیر بیان نمود:
1) شناخت وضعیت فعلی مدیریت بازار فیروزه صادراتی استان خراسان.
2) ارائه راهکارهای مناسب جهت افزایش صادرات مصنوعات فیروزه ای.
در این پروژه برای جمع آوری اطلاعات از روش مصاحبه و نیز از منابع کتابخانه ای استفاده شده است.
در این پژوهش، دو جامعه آماری به شرح زیر در نظر گرفته شده است:
1) فیروزه تراشان مستقر در بازار امام رضا (ع)
2) صادرکنندگان فعال مصنوعات فیروزه ای استان خراسان که دارای کارت بازرگانی میباشند.
با توجه به اینکه تعداد اعضای جامعه آماری صادرکنندگان مصنوعات فیروزه ای استان خراسان 8 نفر میباشند، از روش سرشماری برای بررسی تمام اعضای این جامعه استفاده گردید.
برای جامعه آماری فیروزه تراشان، حجم نمونه 30 نفر در نظر گرفته شد که از طریق روش نمونه گیری تصادفی ساده (قرعه کشی) از میان اعضای جامعه آماری مذکور انتخاب شدند.
مهمترین مشکل در انجام این تحقیق را میتوان عدم وجود مناع اطلاعاتی در زمینه بازاریابی و صادرات فیروزه ایران و سایر کشورهای صادر کننده ذکر نمود.
با توجه به بررسیهای انجام گرفته توسط نگارنده، تا کنون تحقیق علمی در زمینه بررسی وضعیت مدیریت بازار (4p) مصنوعات فیروزه ای صادراتی استان خراسان انجام نگرفته است و از بین سایر موضوعات مرتبط با فیروزه، میتوان مقالات زیر را نام برد:
مقاله خانم ملیحه برادران حسینی تحت عنوان «فیروزه و فیروزه تراشی» که مربوط به سال 1368 بوده و کلیاتی در مورد نحوه استخراج و تراش فیروزه را مورد بررسی قرار داده است و در کتابخانه سازمان صنایع دستی خراسان موجود میباشد. علاوه بر مورد فوق، مقاله کوتاهی تحت عنوان «شهرت جهانی فیروزه خراسان بویژه در کشورهای مسلمان» را میتوان نام برد که توسط آقای احمد ماهوان در سمینار شناخت استعدادهای بازرگانی-اقتصادی استان خراسان (28 و 29 دی ماه 1373) ارائه شده است. سایر تحقیقات انجام شده عمدتاً معدن فیروزه نیشابور با از جنبههای جغرافیایی و زمین شناسی مورد بررسی قرار دادهاند که از آن جمله میتوان به موارد زیر اشاره نمود:
پایان نامه تحصیلی مرحوم دکتر مهدی صدیقی تحت عنوان «معادن خراسان» در گروه جغرافیایی دانشگاه مشهد (سال تحصیلی 40-1339).
پایان نامه کارشناسی ارشد آقای مسعود رباطیان تحت عنوان «پترولوژی کانسار فیروزه نیشابور» در دانشکده علوم پایه دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال (زمستان 1374).
- مدیریت بازار: مدیریت بازار یا بازار گردانی عبارتست از اداره کردن بازار از طریق مدیریت (محصول، قیمت، توزیع و ترفیع).
- چهارپی (4p): منظور از 4p عناصر آمیخته بازاریابی میباشند که عبارتند از:
محصول (Product)، قیمت (Price)، توزیع (Place)، و ترفیع فروش (Promotion).
- نمایندگی تجارتی: رابطه ای است حقوقی که بموجب آن نماینده میتواند به نام و به حساب شخص دیگری (اصیل) در انعقاد قراردادی شرکت کند که آثار آن بطور مستقیم دامنگیر اصیل میشود.
- حق العملکار: حق العملکار کسی است که اسم خود ولی به حساب دیگری (آمر) معاملاتی کرده و در مقابل، حق العملی دریافت میدارد.
- مدیریت بازاریابی: مدیریت بازاریابی عبارت است از تجزیه و تحلیل، برنامه ریزی، اجرا و کنترل برنامههایی برای نیل به اهداف سازمانی. برنامههایی با هدف ایجاد و حفظ مبادلات نابع با خریداران.
- جایگاه (Position): جایگاه یک کالا، بر طبق صفات برجسته آن از دیدگاه مصرف کنندگان تعریف میشود. بعبارت دیگر جایگاه یک کالا مکانی است که آن کالا در مقایسه با کالاهای رقیب در اذهان مصرف کنندگان اشغال میکند.
| دسته بندی | دام و طیور |
| بازدید ها | 6 |
| فرمت فایل | ppt |
| حجم فایل | 1861 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 52 |
مشخصات فایل:
عنوان: پاورپوینت آدیپوکین ها
قالب بندی: پاورپوینت
تعداد اسلاید: 52 اسلاید
فهرست مطالب:
مقدمه
تشکیلات و ساختمان بافت چربی
انواع سلولی در بافت چربی سفید
تولیدات و ترشحات بافت چربی
آدیپوکینها و فاکتورهای پروتئینی ترشح شده از بافت چربی
بافت چربی سفید
هوموستازی انرژی با تعادل ایمنی مرتبط می باشد
لپتین
نقش لپتین
آدیپونکتین
آدیپونکتین و هوموستازی گلوکز و حساسیت به انسولین
آدیپونکتین و رشد استخوانی
تنظیم متابولیسم پروتئین درماهیچه (میوتوبولها) بوسیله آدیپونکتین
آدیپوکینها و تنظیم سیستم ایمنی
پروتئینهای سیستم رنین آنژیوتانسین
رزیستین و آدیپسین
فاکتور نکروزی تومور آلفا
اینترلوکین ها
اینترلوکین ها:15&6
اینترلوکین 6
آنزیمهای مرتبط با متابولیسم هورمونهای جنسی و گلوکوکورتیکوئیدها:
بزرگ شدن آدیپوسیتها
متابولیسم بافت چربی
فاکتورهای تعیینکننده توزیع چربی
قسمتی از متن پاورپوینت:
بافت چربی منبعی از انواع پپتیدهای بیواکتیو مانند لپتین، آدیپونکتین، پروتئینهای سیستم رنین آنژیوتانسین، رزیستین و.. است، که به طور کلی آدیپوکین یا هورمونهای بافت چربی نامیده میشوند.
این ترکیبات با آثار موضعی یا دوردست خود در تنظیم هموستاز انرژی، متابولیسم کربوهیدرات و چربی، هموستاز عروق، ایجاد پاسخهای ایمنی و تولید مثل دخیل بوده و به نظر میرسد که در گسترش چاقی و اختلالات ناشی از آن نیز نقش به سزایی ایفا میکنند.
توضیحات تکمیلی:
این فایل شامل پاورپوینتی با عنوان " آدیپوکین ها " می باشد که در حجم 52 اسلاید همراه با تصاویر و توضیحات کامل تهیه شده است.
پاورپوینت تهیه شده بسیار کامل و قابل ویرایش بوده و در تهیه آن کلیه اصول و علائم نگارشی و چیدمان جمله بندی رعایت شده و به راحتی و به دلخواه می توان قالب آن را تغییر داد.
| دسته بندی | اقتصاد |
| بازدید ها | 1 |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 168 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 205 |
فهرست مطالب
فصل اول طرح تحقیق... 1
بیان موضوع یا تعریف مسأله: 2
ضرورت انجام تحقیق: 4
پیشینه تحقیق: 5
فرضیات.... 6
تعریف عملیات متغیرها: 7
نوع تحقیق و دلایل آن: 7
ابزار گردآوری داده ها: 8
جامعه آماری: 8
مراحل انجام تحقیق: 8
تعریف مفاهیم: 8
محدودیت ها 12
فصل دوم ادبیات تحقیق.. 13
تاریخچه استفاده از پوست، چرم و چرمسازی: 14
تکنولوژی (فن آوری) در صنعت چرم. 21
مراحل ساخت چرم. 28
عوامل مؤثر بر کیفیت پوست و چرم 30
الف- پوست: 30
ب- چرم: 33
انواع چرم و موارد استفاده از آن: 35
انواع محصولات چرمی: 37
بخش دوم مباحثی در باب صادرات و ابعاد مدیریتی آن.. 39
تجارت بین الملل و کشورهای روبه توسعه 40
جایگاه صادرات غیر نفتی در اقتصاد کشور. 42
آثار جانبی افزایش ظرفیت های تولیدی... 42
نقش صادرات غیر نفتی در ایجاد اشتغال.. 43
تعریف استراتژی... 45
نقش و جایگاه صادرات غیر نفتی در استراتژی های توسعه اقتصادی... 45
الف- استراتژی جایگزینی واردات... 45
ب- استراتژی توسعه صادرات: 47
انواع استراتژی های رقابتی عام. 48
رهبری در هزینه. 50
تمایز محصول. 51
تمرکز (محدودنگری) 53
میانه روی.. 55
تعریف بازاریابی: 57
استراتژی های عمده تقسیم بندی بازار. 58
1- استراتژی بازاریابی یکسان.. 59
2- استراتژی بازاریابی تفکیکی... 59
3- استراتژی بازاریابی تمرکزی... 60
ارزشیابی و انتخاب استراتژی تقسیم بندی بازار. 61
تقسیم بندی بازار های بین المللی... 63
استراتژی توسعه آمیخته بازاریابی 65
آمیخته محصول. 66
اهمیت قیمت در آمیخته بازاریابی 68
آمیخته تشویق و ترفیع. 70
اجزای تشویق و ترفیع. 71
توزیع فیزیکی در آمیخته بازاریابی 72
تصمیمات عمده در بازاریابی بین المللی... 73
1- ارزیابی اوضاع و احوال و محیط بازاریابی بین الملل.. 74
2- تصمیم به فعالیت در سطح بینالملل (Deciding wether to go abroad) 83
3- تصمیم در مورد انتخاب بازارها در سطح بینالملل (Deciding Which market to enter) 85
4- تصمیم در مورد چگونگی وارد شدن به بازار بینالمللی (Diciding how to enter the market) 87
5- تصمیم در مورد برنامه های بازاریابی بینالملل (Deciding on the markting program) 96
6- تصمیم در مورد نوع سازمان بازاریابی بینالملل (Diciding on the marketing organizition) 103
فصل سوم - روش تحقیق... 107
مقدمه. 108
روش تحقیق.. 108
روش جمع آوری اطلاعات.... 108
منابع اطلاعات ثانویه. 109
منابع اطلاعات اولیه. 110
روش اجرای پرسشنامه. 110
جامعه آماری: 111
نمونه آماری... 111
تهیه و تنظیم پرسشنامه. 113
نحوه توزیع سوالات پرسشنامه. 114
روشهای آماری مورد استفاده. 116
فصل چهارم - جمع آوری اطلاعات و تجزیه و تحلیل داده ها 119
مقدمه. 120
اطلاعات مربوط به ویژگیهای مدیران مراکز نمونه گیری شده. 120
آماره آزمون. 125
سوالات مربوطه: 127
بررسی فرضیه 2: 129
آماره آزمون: 129
آزمون فرضیه 2: 129
جداول آزمون فرض گروه نمونه مراکز صنعتی... 129
بررسی فرضیه 3: 138
آماره آزمون.. 138
جداول آزمون فرض گروه نمونه مراکز صنعتی... 139
سوالات مربوطه: 141
بررسی فرضیه 4: 145
آزمون فرضیه 4: 146
آزمون فرضیه 4: 147
سوالات مربوطه: 148
بررسی فرضیه 5: 151
آزمون فرضیه 5: 151
تذکر: 153
سوالات مربوطه: 154
بررسی فرضیه 6: 156
آماره آزمون: 156
آزمون فرضیه 6: 156
سوالات مربوطه: 158
فصل پنجم - نتیجه گیری و پیشنهادات... 161
نتیجه گیری... 162
نتایج بدست آمده در ارتباط با فرضیه 1: 162
نتایج بدست آمده در ارتباط با فرضیه 2: 163
نتایج بدست امه در ارتباط با فرضیه 3: 165
نتایج بدست آمده در ارتباط با فرضیه 4: 167
نتایج بدست آمده در ارتباط با فرضیه 5: 169
پیشنهادات.... 171
پیشنهادات در ارتباط با فرضیه 1: 171
پیشنهادات در ارتباط با فرضیه 2: 173
پیشنهادات در ارتباط با فرضیه 3: 177
پیشنهادات در ارتباط با فرضیه 4: 178
پیشنهادات در ارتباط با فرضیه 5: 180
پیشنهادات در ارتباطات با فرضیه 6: 182
سایر پیشنهادات.... 184
سایر پیشنهادات.... 185
توصیه به سایر دانشجویان محققین.. 188
منابع: 190
بیان موضوع یا تعریف مسأله:
کشور ایران به دلیل داشتن انواع پوست بز و گوسفند از تولید کنندگان عمده پوست و چرم سبک محسوب میشود و به علت آب و هوای نیمه خشک پوست گوسفند و بز ایران از مرغوبیت بالایی برخوردار است ولی متأسفانه دامداران کشور به دلیل کم ارزش قلمداد نمودن پوست و پشم و اینکه نوع تغذیه در ایران بیشتر به گوشت گوسفند اختصاص دارد و همچنین به علت نداشتن آگاهی و انگیزه لازم جهت حفظ و حراست از این ثروت ملی، توجه لازم را مبذول نمیدارند و از سالیان گذشته انواع پوست، سالامبور و محصولات نیمه ساخته چرمیاز کشور ما با دیدگاه سنتی صادر گردیده است که عمده صادرات ایران بر حسب آمار موجود مختص به صدور سالامبور و کراست بوده است و این در حالی است که میتوان ارزش افزوده زیادی را از طریق تولید محصولات ساخته شده چرمیبه وجود آورده و به تبع آن درآمد ارزی بالایی را تحصیل نمود. بویژه اینکه محصولات چرمیاز تنوع بالایی برخوردار بوده به نحوی که تنوع این محصولات بالغ بر 60 نوع میگردد و هر ساله در سطح ملی، منطقه ای و بین المللی نمایشگاههای محصولات چرمیبه نمایش گذاشته میشود که متأسفانه نقش کشور ما علی رغم امکانات بالقوه و بالفعل در این نمایشگاهها بسیار کم رنگ میباشد، برای مثال در سال 1376 در نمایشگاههای جهانی چرم و البسه چرمیدر پاریس و بولونیا ایتالیا و بارسلون اسپانیا و دوسلدورف آلمان در کنار کشورهای پیشرفته جهان، کشورهای ترکیه، هندوستان، پاکستان، بنگلادش، اتیوپی و بورکینافاسو دارای چندین غرفه بودند ولی هیچ اثری از محصولات و صنعتگران ایران و پرچم مقدس جمهوری اسلامیایران نبود.
قطعاً وجود چنین نقیصه ای برایند عوامل متعددی است که شناخت آنها و بویژه حرکت در جهت رفع موانع، این امکان را فراهم خواهد ساخت تا به گونه ای شایسته استعداد و ظرفیت های خود را در صحنه بین الملل عرضه نماییم.
پژوهشگر در این تحقیق، به دنبال تبیین و تحلیل متغیرها و عواملی است که صادرات محصولات کشور را چه به صورت مثبت و چه منفی، تحت تأثیر قرار میدهند و از این طریق ضمن بیان این عوامل، راه کارهای مناسب جهت بهبود و ارتقاء صادرات محصولات چرمیرا پیشنهاد خواهد کرد. در واقع مسأله اصلی تحقیق این است که موانع موجود بر سر راه صادرات محصولات چرمیسبک شناسایی شده و گامهایی را که در جهت رفع این موانع میتوان برداشت تعیین کرد.
هدف از مطالعه موضوع:
1- دستیابی به تصویر وضعیت موجود به ویژه ترسیم مسائل و مشکلات تولید کنندگان و صادر کنندگان محصولات چرمیسبک.
2- کمک به سیاست گذاران در امر صادرات و فروش محصولات چرمیو توجه بیشتر به ارزش افزوده ای که از این طریق بدست خواهد آمد.
3- فراهم آوردن مبنایی برای مراجعه استفاده کنندگان در زمینه صادرات و فروش محصولات چرمیبه دلیل اطلاعات جمع آوری شده در این خصوص.
4- جلب توجه دست اندرکاران تولید و صادرات محصولات چرمیسبک به ضرورت تحول در بینش و شیوه های انجام کار.
ضرورت انجام تحقیق:
متأسفانه پوست به عنوان یک ماده اولیه ارزشمند مورد بی لطفی قرار گرفته است و قرنها توسط افراد خواص با دیدگاه سنتی و صرفاً برای منافع کوتاه مدت و بدون توجه به ارزش افزوده زیادی که میتواند ایجاد نماید صادر گردیده است و به تبع آن صنعت چرم ایران نیز علیرغم امکانات بالقوه و بالفعل نتوانسته است جایگاه خود را تثبیت نماید.
ایران با پرورش 48 میلیون رأس گوسفند (84/3% گوسفند جهان) و 16 میلیون رأس بز (3% بز جهان) سهم کمیاز صادرات را عهده دار میباشد[1]. کشتار سالانه انواع دام سبک و سنگین در کشور ایران 30 میلیون رأس میباشد که بعبارتی روزانه 82000 رأس را شامل میشود که 70000 رأس آن سبک میباشد و با احتساب روزهای کار در سال، معدل روزانه 92000 جلد پوست سبک میباشد[2]. همانطور که گفته شد عمده صادرات ایران بصورت سالامبور و چرم نیمه تکمیل شده میباشد و اکثراً مرغوبترین پوستها به خارج صادر میگردد. و تولید کننده چرم و البسه چرمیداخلی مجبور است از پوست و چرم با کیفیت پایین تر استفاده نماید.
صادرات سالانه 19-20 میلیون جلد سالامبور، حدود یکصد میلیون دلار ارزآوری را در بر خواهد داشت و اگر تبدیل به لباس و محصولات چرمیشود تا یک میلیاد و چهارصد میلیون دلار ارزآوری دارد. تحقق چنین دستاوردی جز با اعمال مدیریت صحیح و استفاده از تکنولوژی پیشرفته و در فضای تولید مناسب ممکن نمیباشد در حالیکه در صورت تغییر بینش و فعالیت علمیمیتوان محصولات متنوع و قابل رقابت در بازارهای جهانی تولید نمود و از طریق توسعه این صنعت علاوه بر ارزآوری فراوان، برای تعداد زیادی از افراد جامعه اشتغال نیز ایجاد نمود که این گام با سیاست های نظام جمهوری اسلامیدر جهت توسعه صادرات غیر نفتی و اولویت ایجاد اشتغال در جامعه جوان کشور ایران هم راستا بوده و ضرورت پرداختن به آن از اولویت های اقتصادی-بازرگانی کشور قلمداد میگردد[3].
پیشینه تحقیق:
جدید بودن موضوع تحقیق، یکی از ویژگی های این پژوهش میباشد. در خصوص صنعت چرم پژوهش های اندکی در دانشگاهها صورت گرفته است و تحقیقات قبلی نیز بصورت کلی و محض به صنعت چرم و صادرات و واردات آن نگریسته اند ولی هیچکدام با دید مدیریتی به این مسأله نپرداخته اند. لازم به ذکر است که تنها دو عدد پایان نامه کارشناسی ارشد در زمینه صنعت چرم تدوین شده اند که اولی به نام «قیمت تمام شده محصولات چرمی»[4] و با دید حسابداری به مسئله نگریسته است و دومیبه نام «چرم، صادرات و واردات»[5] بصورت کلی و صرفاً با دید اقتصادی و تراز بازرگانی به این مسئله پرداخته است که هر دو از لحاظ محتوایی با پژوهش حاضر تفاوت دارند – و در حدی که پژوهشگر تحقیق نموده است میتوان گفت در خصوص صادرات محصولات چرمیسبک و با دید مدیریتی این اولین پژوهش دانشگاهی میباشد.
همچنین باید یادآور شد که بجز طرحهای تحقیقاتی بنام طرح مطالعاتی ارتقاء کیفیت، بهره وری و کاهش ضایعات در واحدهای تولیدی چرم که توسط مدیریت صنایع کوچک وزارت صنایع انجام شده است و نیز طرح مطالعاتی بنام بازار جهانی پوست، چرم و کفش چرمیکه توسط مرکز پژوهش های بازرگانی وزارت بازرگانی صورت گرفته است و کتاب دوجلدی شیمیپوست و چرم که با کمک بانک صنعت و معدن به چاپ رسیده است کار قابل ملاحظه دیگری توسط وزارت خانه ها و ادارات تابعه آنها صورت نگرفته است و سایر اطلاعات موجود دریافتی از سازمانهای دولتی اکثراً به صورت جسته و گریخته و بی نظم بوده و تا حدی، مغایر با اطلاعات سازمان های دیگر میباشد.
فرضیات
با توجه به بررسی های مقدماتی، مطالعات کتابخانه ای، نقطه نظرات ارائه شده در گزارشات اقتصادی و بازرگانی و عوامل عمومیمؤثر بر صادرات محصولات چرمیفرضیات زیر ارائه میگردد:
1- قوانین و مقررات صادراتی موجود در کشور از صادرات محصولات چرمیسبک حمایت میکند.
2- صادرکنندگان محصولات چرمیسبک از دانش و فنون بازاریابی آگاهی لازم را دارند.
3- محصولات چرمیسبک از کیفیت مناسب برای صادرات برخوردار میباشند.
4- روشهای نوین تولید (فن آوری جدید) محصولات چرمیسبک از سوی تولید کنندگان مورد استفاده قرار میگیرد.
5- محصولات چرمیسبک تولید شده صادراتی، از قیمت رقابتی برخوردار میباشند.
6- محصولات چرمیسبک تولید شده از تنوع لازم برای صادرات برخوردار میباشند.
متغیر تابع = f (متغیرهای مستقل)
متغیر تابع: فروش
نحوه عرضه: نحوه تولید، قیمت، کیفیت، نحوه عرضه، بازاریابی.
نوع تحقیق و دلایل آن:
در این تحقیق با استفاده از اسناد و منابع کتابخانه ای به جمع آوری اطلاعات آماری و تاریخی اقدام شده و نیز از طریق مصاحبه به بررسی فرضیه ها اقدام گردیده است.
ابزار گردآوری داده ها:
در این پژوهش اطلاعات از طریق مصاحبه های حضوری و در مواردی با استفاده از مکاتبات الکترونیکی (E-Mail) و از سوی دیگر منابع کتابخانه ای صورت گرفته است.
جامعه آماری:
شامل مراکزی میباشد که در زمینه تولید و صادرات محصولات چرمیسبک فعالیت میکنند و نیز تعدادی از فروشگاههای محصولات چرمیدر سطح مشهد.
مراحل انجام تحقیق:
پس از انتخاب موضوع با استفاده از تجربیات و مشاوره های یکی از صادرکنندگان فرضیه ها را تنظیم نموده و با توجه به آنها اقدام به انجام مصاحبه گردید. در کنار آن به جمع آوری مطالب کتابخانه ای پرداخته شد.
تعریف مفاهیم:
محصولات چرمیسبک: در برگیرنده کلیه فرآورده هایی است که توسط عمل دباغی از پوست سبک بدست میآید و شامل پوست، سالامبور، وت بلو، کراست، دایکراست، چرم، جیر و نهایتاً کالاهای ساخته شده از چرم و جیر میباشد.
پوست[6]: پوست لایه یا جداره ای است که بین بدن موجودات زنده و دنیای اطراف آنها قرار گرفته و انجام وظیفه میکند یا پوشش خارجی سطح بدن کلیه موجودات زنده را پوست مینامند که در حقیقت مرزی بین دنیای خارجی و داخلی بدن آنها میباشد.
پوست سنگین[7]: پوست های گاو، گوساله، گاومیش و شتر را پوست های سنگین میگویند که با توجه به وزنشان به چهار دسته سبک، متوسط، سنگین و خیلی سنگین تقسیم میشوند.
پوست سبک[8]: پوست های گوسفند، بز، بزغاله و بره را پوستهای سبک میگویند و چرم تولید شده از این نوع پوستها را چرم سبک مینامند.
دباغی[9]: عبارت از مجموعه فرآیند شیمیایی است که جهت بهبود خواص پوست از قبیل نگهداری درازمدت همراه با افزایش مقاومت در برابر ضایعات ناشی از فعالیت باکتری های مضر برای پوست، رطوبت، دما، کشش و سایش انجام میگیرد.
سالامبور[10]: در این مرحله از ساخت چرم، پوست نمک زده را به حالت اسیدی در میآورند تا بتوانند آن را برای مدت طولانی تری نگهداری کنند. در حقیقت این عمل اولین مرحله از ساخت چرم میباشد.
وت بلو[11]: پوست دباغی شده با کرم میباشد. در صورتیکه به سالامبور کرم زده شود تبدیل به وت بلو میگردد.
کراست[12]: پوست دباغی شده ای را گویند که هنوز هیچگونه رنگ رویه یا استری بر روی آن پاشیده نشده باشد و به رنگ آبی لاجوری میباشد. و یا به چرمهایی گفته میشود که پس از مرحله دباغی، مراحل تکمیلی هنوز بر روی آن انجام نگرفته است.
دایکراست[13]: پوست دباغی شده ای را گویند که یک لایه رنگ آستری بر روی آن پاشیده شده است و پس از پاشیدن رنگ رویه اصلی تبدیل به چرم آماده نشده میگردد و بایستی برای تبدیل به چرم آماده شده بر روی آنها عمل فینیشینگ انجام شود.
فینیشینگ[14]: به کلیه مراحلی که به منظور بهتر ساختن خواص و ظاهر چرم، نظیر ضد آب شدن و دوام انجام میگیرد فینیشینگ اطلاق میشود. این مراحل شامل سفید کردن، سمباده زدن، غلطک کردن، برق انداختن، پرس صاف. چاپ و نرم کردن میباشد.
چرم[15]: عبارتست از پوست حیوانات و جانوران که بوسیله پاره ای مواد شیمیایی و اعمال فیزیکی و شیمیایی از حالت ابتدایی خارج شده و به صورت ثابت و فاسد نشدنی در آمده است که به کمک مواد دباغی و عملیات فیزیکی و شیمیایی تغییر شکل
داده است.
جیر[16]: از پوستی که دارای رخ بوده و از طرف داخلی سمباده شده باشد تهیه میگردد. جیر عاری از آثار وریدی بوده و در سطح داخلی سمباده شده است و رنگ آن یکنواخت و پرز آن به یک اندازه معین بلند و کوتاه میباشد. رنگ رویی جیر کاملاً ثابت است. ضخامت آن در حدود 8/0 الی 2/2 میلیمتر و حالتش نرم و پر (چاق یا نطع دار) میباشد.
قوانین و مقررات: مواد مصوب و لازم الاجرایی است که از طرف ادارات بازرگانی، صنایع، اتاق بازرگانی-صنایع و معادن، گمرک، بانک، دارایی، بیمه و ... در امر صادرات وضع گردیده است و صادر کنندگان محصولات چرمیسبک با آنها سروکار دارند.
دانش و فنون بازاریابی: منظور از دانش و فنون بازاریابی در اینجا مجموعه اطلاعات تئوریک و فنون عملی در خصوص استراتژی ها و آمیخته های بازاریابی میباشد که مدیران مراکز تولید و صادرات محصولات چرمیسبک بایستی با آنها آشنا بوده و در عمل از آنها استفاده نمایند.
کیفیت محصولات چرمی: منظور از کیفیت محصولات چرمیخصوصیاتی نظیر دوام و استحکام (مقاومت در برابر کشش، ضخامت یا نطع دار بودن، مقاومت در برابر سایش رنگ، میزان جذب آب) درجه انعطاف (نرمییا لطافت) اندازه (ابعاد چرم) کیفیت رنگ آمیزی و طراحی زیبا و معیوب نبودن میباشد.
فن آوری تولید: منظور از فن آوری در اینجا سخت افزار (ماشین آلات، تجهیزات و ابزار کار) نرم افزار (دانش استفاده از ماشین آلات، تجهیزات و روشهای تولید) و مغزافزار (منظور وظایف مدیریت و نحوه اداره نمودن مراکز مربوطه) میباشد.
قیمت رقابتی: قیمتی میباشد که یک شرکت برای محصولات و خدمات خود جهت مقابله با رقبا در بازار تعیین میکند.
تنوع محصولات چرمی: منظور انواع کالاهای چرمیمیباشد که از لحاظ جنس چرم، نوع رنگ آمیزی تنوع اندازه و تنوع در طراحی تولید و عرضه میشوند.
محدودیت ها
موانع و مشکلات تحقیق
در راستای مراحل تهیه و تدوین تحقیق به عمل آمده تعدادی موانع و محدودیت وجود داشته است که مهمترین آنها عبارت بودند از:
تاریخچه استفاده از پوست، چرم و چرمسازی:
انسانهای نخستین به منظور بقاء نسل، اجباراً دست به شکار حیوانات میزدند. پوست نیز جایگاه ویژه ای داشته است. چراکه این فرآورده دامیبهترین وسیله پوشش انسانها برای جلوگیری از خطرات گوناگون بوده است. این نوع استفاده از پوست را میتوان منصوب به عصر یخبندان (پانصد هزار سال قبل) دانست[17]. در ابتدا بشراولیه از استخوان و سنگهای تیز به منظور از بین بردن گوشتهای اضافی و ضایعات پوست استفاده میکرد. ولی بزودی به فساد پذیری سریع این نوع پوستها در مقابل انواع میکروبها و باکتری ها پی برد. بعدها مبادرت به خشک کردن پوست در برابر آفتاب یا آتش کرد. که بازهم پوستی شکننده و غیر قابل استفاده بدست میآورد. تا اینکه سرانجام متوجه فوائد عصاره های گیاهی برای جلوگیری از فساد پوست گردید.
مصریان قدیم از حدود 2500 سال قبل از میلاد، از ترکیبات معدنی آرد شده مانند املاح آلومینیوم و دانه های مازو[18] برای ساخت چرم استفاده میکردند. یونانیان و رومیها، از پوست و برگ درختان کاج و صنوبر استفاده میکردند[19]. با توجه به این نکته بسیار مهم که صنعت چرمسازی در طی زمانی بسیار طولانی به تکامل خود رسیده و تجربیات فراوانی را پشت سر گذارده است. از زمانهای قدیم پوست به عنوان یکی از صنایع دستی حاصل از مهارت بشر هم مورد استفاده و هم مورد توجه و ستایش بوده است.
مواد اولیه پوست برای افراد شکارچی آن زمین که هنوز دوره کشاورزی را آغاز نکرده بودند و از نظر شرایط محیطی نیازمند به اسب بودند، به راحتی قابل تهیه بود. احتیاجات شدید آنها باعث گردید تا پوست را به گونه ای نرم نمایند که علاوه بر خشکی، در مقابل فساد نیز پس از بارها خیس شدن از مقاومت کافی برخوردار باشد. اطلاعات باستانشناسان هنوز به درستی نتوانسته اند قدم های ابتدایی را که انسان های اولیه در تبدیل پوست برداشته اند، بجز شواهدی مبنی بر دود دادن همراه با مالیدن روغن و مغز حیوان به داخل پوست و ساخت چرمهای بسیار خام را ارائه دهند. البته عملیات و کارهای مختلفی که روی پوست به صورتهای مختلف انجام میگرفت و باعث اصلاح نرمیو کاربرد بهتر آن میگردید نیز میتوانست از جنبه های تکمیلی محسوب شود. مردم غارنشین در رابطه با اعتقادات مذهبی خود برای حیوانات و پوست آنها و همچنین شکل نهایی محصول ساخته شده از پوست اهمیت خاصی قائل بودند.
قرنهای 12-10 میلادی را باید قرون تحولات چرم سازی دانست. زیرا در این دوره صنعت چرمسازی با توجه به پیشرفت تکنیک در کشورهای اروپائی (از جمله انگلستان) توانسته بود منابع تجاری بسیاری را به همراه داشته باشد، در قرون وسطی که بتدریج دستجات صنعتی تشکیل میگردید، جامعه دباغان نیز بوجود آمد و انواع چرم برای مصارف گوناگون طبقه بندی گردید. از قرن هفدهم میلادی بعلت احتیاج شدید مردم به فرآورده های چرمی، این صنعت به شکل نو و پراهمیت و گسترده به مردم شناسانده شد و عملیات فراوانی برای تسریع کار در صنعت چرمسازی پدید آمد و مواد شیمیایی کوناگون و کامل تر، ماشین آلات پیچیده تر و از همه مهمتر افراد باتجربه و مطلع پا به عرصه این صنعت گذاردند و امروزه دانشگاهها با فارغ التحصیلان در رشته صنعت چرم در اقصی نقاط جهان در پیشبرد این صنعت فعالیت دارند[20]و اطلاعات و گزارش های متنوع از طرف سازمانها و مؤسسات مختلف جهت ارائه آخرین اطلاعات تکنیکی، آماری و ... منتشر میشود که خود بیانگر اهمیت و پیشرفت این صنعت در قرون اخیر میباشد.